Hatıra Yazma Vakfı

Biz hayatı ve tarihi onlardan öğrendik. Zaten bir avuçtular. Ölüp ölüp gittiler... Elde, kala kala, sepya baskı fotoğrafiler, "hatıra" niyetine saman kâğıdına dercedilmiş kırık dökük satırlar kaldı. Kim derleyecek, kim toparlayacak bunları?

Kimi, kendisinden sonra geleceklerin bir gün bir yerlerden bulup yayımlayacağı ümidiyle kaleme sarılmış, kimi bizzat kendisi kalkışmış ve arkasından "Hatıralarım", "Yaşadıklarım", "Bu Dünyadan Falanca Geçti" türünden bozuk hurufatlı, kötü kapaklı da olsa, hoş ve lâtif kitaplar bırakmış.

İyi ki öyle olmuş.

Feridun Kandemir de yazmasaydı, "tarih"i bir başka veçhesiyle nasıl okur, nasıl öğrenirdik!

Kâzım Karabekir Paşa, "millî şef" belâsından kurtulamadığı için, gizlice yazıp, yıllarca mahzenlerde, döşeme altlarında saklı tuttu. Şimdi damatları, torunları tek tek piyasaya çıkarıyor onları.

İstibdat koşulları vakitlice defolsaydı, Karabekir gibi, Ali İhsan Sabis''i de bu kadar gecikmeli okumazdık. Ali İhsan Paşa''nın hatıraları Nehir Yayınları tarafından beş cilt halinde basıldı, lütfen okuyunuz, okutunuz...

Taha Toros, "Mazi Cenneti."

Niyazi Berkes, "Unutulan Yıllar."

Berkes''in destansı hüznü, Toros''un inceliklerle örülmüş "geçmiş zaman tanıklığı", Engin Bey''in ifadesiyle "yeni köprüler kuracak, yeni kapılar açacaktır..."

Bir de "dışarı"dan bir isim:

Louis Althusser.

Althusser''in "Gelecek Uzun Sürer"ini bir tek ben okudum sanıyordum; Haşmet Babaoğlu''nun sütununda görünce hem şaşırdım, hem sevindim... Haşmet iyi bir gazeteci, iyi bir futbol yorumcusu değil sadece, son yıllarda sayıları giderek azalan ğayzsız, kinsiz, önyargısız bir adammış... Hakan Albayrak için yazdıklarını nasıl unutabilirim.

Ayşe Kulin hakeza.

Eleştirmenler beğenmiyor, hatta "romancı" bile saymıyor, ama ben, hatıra özelliği taşıdıkları için Ayşe Kulin''in yazdıklarını pek bir ciddiye alıyorum. Kılıç Ali''yi bir de "Füreya"nın gözüyle tanımış olmak benim için kazançtı. Nedense, sevemedim bu adamı. Adını hep "nefret"le andım. Sevmediğim, sevemediğim kadar da varmış.

Neden hatıra?

Neden, dönüp dolaşıp geçmiş zaman bilgisinin serinletici, dingin, hulyalı dünyasına mecbur oluyoruz? "Siyaset" adı verilen bu yoz cangıldan başımızı almamıza yardımcı oluyor da, ondan mı? Belki...

Rahmetli Cahit Zarifoğlu, "Arada sırada elle tutulur bir şeye mecbur olmadığımız için mi böylesine perişanız?" diye soruyordu hatıratında.

Bakmayın "günlük" dendiğine, "Yaşamak" bana göre yazılmış, yazılabilecek en önemli hatıra kitaplarından biridir.

Geçenlerde, Ersin Gürdoğan hocayla kitaplar üzerine lâflıyoruz, birden kafasında bir şimşek çaktı:

"Neden bir Hatıra Yazma Vakfı kurmuyoruz?"

Ne iş yapacaktı bu vakıf?

Gazetecileri, yazarları, siyasetçileri, işadamlarını hatıralarını yazmaya kışkırtacak, gerektiğinde "sponsor" bulacak, yazmaya üşenenler için de tam teçhizatlı yardımcı elemanlar tahsis edecekti.

Düşündüm. Neden olmasın!

Sınırlı imkân ve mesaimizle biz bu işin üstesinden gelemezdik belki, ama para ve gusto sahibi "gönüllü" ya da gönüllüler pekâla buna önayak olabilirdi. Proje güme gitmesin diye Abdurrahman Dilipak da özellikle işin dışında tutulurdu. (Burası şaka Abdurrahman abi...)

"Vakıf" uzun ve yorucu bir çalışmayı gerektiriyor. Bir gün olur inşaallah.

Olur da.. Yazmak için ille de muharrik bir gücün harekete geçmesi mi lâzım? Neden yaşadığını yaşamış, gördüğünü görmüş ağabey ve üstadlarımız şu "dakika"dan itibaren kâğıda kaleme sarılmaz, sarılmayı düşünmez?

"Görünmeyen Üniversite"nin yazarından, bir de gençlik ve edebiyat hatıralarını okusak fena mı olur...