Gürüz"le örtüşmek

Cumhurbaşkanı Sezer''in YÖK''e tayin ettiği üyeler, Fatih Üniversitesi''ne yönelik baskıda Gürüz''le birebir örtüştüler.

Şimde de Cumhurbaşkanı Sezer''in "başörtüsü" yorumu, Gürüz''le birebir örtüştü.

Şu soru şu anda gerçekten anlamlı: Sezer''le Gürüz arasında ne var ki, bunca örtüşmeye rağmen Sezer''in YÖK''e ilişkin her eylemi, "Gürüz karşıtı" bir yoruma mazhar kılınıyor?

Dünkü yazılı basına Sezer''in, "başörtüsü konusunda barışçı bir çözüm arayışı" için harekete geçen TBMM heyetine verdiği karşılık şöyle yansıdı: "Sezer''den laiklik dersi" (Cumhuriyet)... "Sezer ''türban lobisi''ni kovdu." (Radikal)... "Türban fırçası: Sezer, türbana çözüm isteyen Meclis Komisyonu''nu tersledi." (Sabah) "Sezer''den üç vekile TÜRBAN RESTİ" (Hürriyet)...

Sezer TBMM heyetini fırçalayabilir miydi, tersleyebilir miydi, rest çekebilir miydi, kovabilir miydi?

Başörtüsü konusunda Gürüz''le birebir örtüşmenin de, bu başlıklardaki yorumun da sağlıklı değerlendirmesini dilerim ben Sayın Cumhurbaşkanı''ndan...

Sezer''in başörtüsü konusundaki duruşu şöyle: Başörtüsüne karşıyım. 1958''de ben üniversitedeyken başörtüsü yoktu, şimdi nereden çıktı? Başörtüsünü Anayasa yasakladı. Serbest olması için Anayasa değişikliği gerekli. Anayasa değişikliği de, Anayasa''nın değişmez maddelerinden olan laiklik sebebiyle değişemez. Laikliğe aykırı bir özgürlük de kullanılamaz. Bu konuda İlahiyat''la Ziraat Fakültesi arasında da fark yoktur.

Aslında bu kişilik profilini anlamak mümkün. Çünkü Türkiye''de pekçok örneği bugüne kadar gözlenmiş bulunuyor. Ama bu kişilik profili ile, Türkiye-2001''i anlamak mümkün değil. En başta bu profil, Sayın Sezer''in Anayasa Mahkemesi Başkanı iken yaptığı ünlü konuşmadaki Türkiye profili ile çelişiyor. Meclis''te yaptığı konuşmada çizilen Türkiye profili ile çelişiyor.

Hemen ifade etmeliyiz ki, Sayın Sezer''in 1958''i ile 2001''in Türkiye''si arasında özgürlük, demokrasi, insan hakları, hukuk devleti beklentileri bakımından dağlar kadar fark var. Bunu kendi konuşmalarında da anlattılar. Bu, Türkiye-AB ilişkilerinde ortaya konan çerçevede de görülen bir husus. "1958''de yoktu, şimdi de olmasın" mantığında tutarlılık bulunabilir mi? Ulusal Program''da Anayasa, kanunlar, yönetmelikler, kurumlar planında nerdeyse tepeden tırnağa değişim öngörmüşsünüz, üstelik bu değişimin özünde "insan hakları" gibi temel bir eksen var ve siz, "1958''de yoktu, şimdi neden var?" diye soruyorsunuz? Donduralım mı bu ülkeyi 1958''de, ya da 1930''larda? Medeni Kanun bir kere daha tepeden tırnağa değişiyor, TCK bir kere daha tepeden tırnağa değişiyor? Anayasa değişecek... "Başörtüsü yasağı" değişmeyecek, çünkü 1958''de üniversitede başörtüsü yoktu!!!

Sormak geliyor içimden: Anayasa namaz kılmayı yasaklasaydı, bunun için de "Yahu, 1958''de üniversitelerde bu kadar namaz kılan yoktu" gerekçesi mi kullanılacak? İnsanlar Kur''an''ı şu veya bu tarihte okurlar, öğrenirler ve yaşamak isterler, Türkiye laikliği, bilmem hangi tarihin uygulamasını şablon yapıp bütün zamanlara dayatma gibi bir yorum içinde mi anlaşılmalıdır?

Aynı örneği, şu Anayasa-laiklik-özgürlük kıstasları için de değerlendirmek mümkün. Anayasa, bir insanın, inanç gereği benimsediği bir şeyi, hele bir başkasının özgürlük alanına hiç de müdahale niteliği taşımadığı açık iken, nasıl yasaklayabilir? Laiklik gerekçesini, inanç özgürlüklerini kısıtlamanın vasıtası haline nasıl getirebilir? Bu mantıkla, namazı, orucu, ne bileyim haccı da yasaklamanın önüne nasıl geçilebilir? Dînî hayata bu kadar müdahale edebilen bir devlet kendisini nasıl laik olarak niteleyebilir?

Sayın Sezer''i, Türkiye''nin hukuk devleti olması yolundaki talepleri sebebiyle alkışladım. Ama söylemin içinin eylemle doldurulması noktasında tutarlılık görüldüğünü söylemek zor. Başörtüsü, kim ne söylerse söylesin, Türkiye''de özgürlükler, insan hakları ve hukuk devleti sınamasında temel kriterlerden birisi olma özelliğini taşıyor. Başörtüsü konusunu, halkın beklentilerine uygun olarak çözemeyen, yasaklar için, sanki öğrenci için siyaset yasakmış ve başka öğrenciler ve öğretim üyeleri siyaset yapmıyormuş gibi, "siyasî simge" kılıfına ve "evdeki ve sokaktaki kadının başörtüsüne dokunan var mı?" gerekçesine sığınan bir Türkiye, laikliğin inanç özgürlüğü anlamına geldiğini kimseye anlatamaz. Totaliter mantıkla "Laiklik budur, yersen" diye dayatır belki ama anlatamaz.

Sanırım Demirel, karizmasında en büyük yarayı, 28 Şubat''la bütünleştiğinde ve daha önemlisi, halkın tepkilerini gözardı edip Gürüz''ü yeniden YÖK Başkanı olarak tayin ettiğinde almıştı.

Sezer, bir süredir Türkiye''de itibar sıralamasının en üstünde bulunuyor. Ama Sezer''in, ister inansın ister inanmasın, YÖK''e tayin ettiği isimlerin "başörtüsü yasakçısı" bir kısmı sebebiyle halk nezdinde tartışılmaya başlandığını belirtmek isterim. Bugün netleşen "başörtüsü yasağı" yanlısı kendi tavrı sebebiyle de çok ciddi bir "itibar yaralanması"na uğrayacağını düşünüyorum. Yara almasını istemiyorum. Kişilerin, kurumların herkesin itibar aşınmasına uğradığı bir zamanda, halk için umut adamlar ve kurumlar kalmalı... Ama erozyon başlamıştır.

Bellki de dün Sezer''i "şeriatçı ve bölücülerle birlikte görünmek"le suçlayan çevreler, bugün onun laiklik açısından "rüşdünü ispat ettiği"ni yazacaklardır. Oysa Türkiye''nin temel sancılarından birisi, böyle tepeden inme rüşd ispatlarından doğuyor. Rüşt ispatı için halkın inançlarını görmezden gelme, devletin tüm dînî hayatı biçimlendirebileceğine inanma, yani negatif anlamda bir teokrasi uygulamaları sancı doğuruyor. Sayın Sezer, belki de laikliği inanç özgürlüğü anlamında yorumlayan bir yol açarak farklılığını sergileyebilirdi. Halkın umutları yaralanıyor.