Kıbrıs sorunu çözülmedikçe...

Kıbrıs konusunda Türkiye''nin yeni bir döneme girmekte olduğu anlaşılmaktadır. Artık "iki toplumlu, iki bölgeli federatif" devlet tezi terk edilmiş bağımsız devlet tezi gündeme getirilmiştir. Bir yandan KKTC''nin bağımsız bir devlet olarak dünya sisteminde yer alması için gayret gösterileceğinin işaretleri verilirken diğer yandan KKTC''nin Türkiye ile her alanda bütünleşmesi konusundaki kararlılık gösterilmeye çalışılmaktadır.

Bu yeni politikanın nasıl bir sonuç doğuracağını, karar noktasında bulunanların hesap ettiklerini sanıyorum. Şöyle bir görüntü ortaya çıkmaktadır: Dünya sisteminin egemenleri Kıbrıs konusunda bir takım dayatmalar içindedirler, ama Türkiye ve KKTC bu tür dayatmalara asla müsaade etmeyecektir. Kaderin garip tecellisidir ki 25 yıl önce Kıbrıs''a müdahale kararı alan hükümetin başında bulunan Ecevit bugün de başbakanlık koltuğunda oturmaktadır.

Böyle bir görüntünün, her alanda büyük bir sıkıştırılmışlık ve kuşatılmışlık içinde bulunan Türkiye''nin lehine bir sonuç doğuracağını beklemek herhalde fazla iyimserlik olur. Türkiye bir yandan AB''den giderek kopmakta ve nerede ise yollar iyice ayrılmakta, diğer yandan da G-8''lerle ve BM ile çatışır bir noktaya gelmektedir. Komşuları ile olan ihtilafları ve çatışmaları ise ayrı bir konudur.

Bu şartlarda Türkiye''nin bu yeni politikasını başarı ile götürmesinin kolay olmayacağı açıktır. Ama bu konuda öyle bir noktaya gelinmiştir ki Kıbrıs konusunda Türkiye''nin adım atmasını herhangi bir hükümetin kabul etmesi imkansız gibidir. Çünkü bu konu yıllardır halka mal olmuştur ve tavizsizlik üzerinde adeta bir ittifak oluşmuştur. Bu durum avantaj gibi gözükse de aslında bir sorundur da.

Kıbrıs konusunda siyasi partilerin aynı politikayı savundukları söylenemez. Mesela 20 Temmuz 1974''te müdahale kararını alan CHP-MSP hükümetinin MSP kanadı hem müdahale konusunda hem de sonrasında izlenecek politika konusunda daha radikal bir noktada bulunuyordu. MSP ve lideri Erbakan, yıllarca bağımsız bir Türk devleti tezini savunmuştur. Hatta "Bizim Kıbrıs sorunumuz yoktur; orada bir bağımsız devlet vardır... yapılması gereken bu devletin dünya sahnesinde tanınmasını sağlamaktır..." görüşünü savunuyordu.

KKTC ilan edildikten sonra yapılması gereken şey bunun dünya sahnesinde tanınmasını sağlamak idi. Fakat Türkiye bundan devamlı kaçınmıştır. Bunu Rum kesimini masa başına oturtabilmek için bir koz olarak kullanmıştır. Ama başarılı olamamıştır. Türkiye Kıbrıs konusunu dünyaya anlatma konusunda, kendi tezini kabul ettirmede ve bu adada olup bitenlere dikkatlerin çekilmesinde başarı sağlayamadı. Haklı olduğumuza bizim inanmamız yetmiyor, dünyanın da haklı görmesi gerekir.

15 Temmuz 1974''te N. Sampson''un Makarios''u devirmesiyle başlayan olaylarda garantör devlet olarak müdahale kararı alan Türkiye Başbakanı Bülent Ecevit''e, o günkü İngiltere Dışişleri Bakanı Calleghan''ın söylediği şu söz gerçeğin ifadesi değil mi?: "Siz şimdi Ada''yı alabilirsiniz, ama, uzun vadede Ada sizi tutsak alır!"

Callegan''ın bu uyarısının doğru çıkmamasını isterdik. Ama doğru çıktı! Türkiye Ada''nın bütününü almadı, ama kontrol altına aldığı kısım bile dış politikasını tutsak almaya yetti. Bugün Kıbrıs konusu Türkiye''nin tüm dış politikasını tıkamış durumdadır ve bu sorun çözülmedikçe diğer sorunların çözümü daha da ağırlaşmaktadır.