Krizin en büyüğü: Umutsuzluk ve heyecansızlık

Önce bir hususa dikkatinizi çekmek istiyorum. Sınavları kazanmış ve bir fakülteye yerleşmiş öğrencinin mutlu olması, sevinmesi ve öğrenimini başarılı şekilde bitirip hayata atılması için gayret göstermesi beklenir değil mi? Yirmi yaşlarındaki bir gencin en önemli sorunu öğrenimini başarıyla tamamlayıp ideallerine uygun bir hayat kurmasıdır. Bu son derece tabii bir durumdur.

Üniversite öğrencileriyle konuşunca durumun hiç de böyle olmadığını görüyorsunuz. Gençler kelimenin tam anlamıyla "çalışsak da ne olacak ki?" cümlesiyle özetlenecek bir tavır içerisindeler. Hiçbir öğrenci mezuniyet sonrasını göremiyor, iş bulacağından emin değil, başarılı olacağını düşünmüyor, öğrenciliğin devam etmesini bitirmeye tercih ediyor.

Geçlik kesiminde gözlenen bu umutsuzluk, karamsarlık ve yarını görememe hali aslında sadece bu kesimle sınırlı değil; esnaf kesiminde de, memur kesiminde de, yatırım yapmaya hayal eden sermaye kesiminde de, daha iyi ürün yetiştirmeyi düşünen köylüde de, sürüsünü çoğaltmak isteyen hayvancısında da benzer bir durum mevcut.

Ekonomik krizi tartışıyoruz diğer alanlardakini görmüyoruz

Her gün yaşanan krizin boyutlarını tartışıyoruz. Özellikle ekonomik alandaki gelişmeler bütün çıplaklığıyla gözümüzün önünde durduğu için sıkıntının vahametini anlamak hiç de zor değil. Kapanan işyerleri, kapısına kilit vurulan fabrikalar, sokağa bırakılan çaresiz insanlar, on milyon rakamını çoktan aşmış olan işsizler ordusu, her geçen gün büyüyen açlık sınırındaki toplum kesimleri, ödeme güçlüğüne düşmüş esnaf, kepenkleri inen dükkanlar... bütün bunlar gözümüzün önünde olup bitiyor. Bu bakımdan krizin ekonomik derinliğini ve tahribatını anlamak hiç de zor değil.

Ama mevcut krizin ekonomi dışındaki diğer alanlarda meydana getirdiği tahribatı ve krizin boyutlarını henüz doğru dürüst anlayabilmiş değiliz.

Günlük gözlemlerimiz ve medyaya yansıyan haberlerden anlıyoruz ki herkes krizin ekonomik boyutuyla meşguldür ve bunun diğer alanlarda meydana getirdiği/getireceği tahribatın boyutları üzerinde kimse düşünmemektedir. Günlük hay huy ve ekonomik krizin bir karabasan gibi üzerimize çöken ağırlığı altında ezilirken bunun diğer sektörlerde yarattığı tahribatı gözden kaçırmaktayız. Aslında esas kriz ekonominin dışında olup ekonomide yaşanan bunun bir yansımasından ibarettir.

Asıl kriz insanın ruhunda,hayata bakışında yaşanıyor...

Ben asıl krizin insanların geleceğe yönelik umutlarında, beklentilerinde ve ideallerinde yaşandığını; krizin en büyük tahribatı toplumumuzun ruh yapısının derinliklerinde meydana getirdiğine inanıyorum.

İşin bu tarafına kimse dikkat çekmiyor veya gözden kaçırılıyor. İnsanların ruh dünyalarında tamiri imkansız bir fırtına yaşanıyor, cevaplanamayan sorular giderek çoğalıyor, dinamizm ve gelecek umudu tükeniyor, insanı hayata bağlayan umut yok oluyor. Yerine karamsarlık, kötümserlik, bıkkınlık, tedirginlik, güvensizlik ve kaotik bir ruh hali yerleşiyor

Kendi adıma bunu ekonomik krizden ve bu krizin yarattığı tahribattan daha önemli görüyor, daha da önemsenmesi gerektiğine inanıyorum.

Bir toplumu ve elbette ki bireyi ayakta tutan, başarılı kılan en önemli şey onun yarına olan umut, güven ve heyecan dolu bakışıdır. İnsanı harekete geçiren, yatırım yapmaya teşvik eden, dükkanını daha iyi düzenlemesini sağlayan, dersinde başarılı olmasını temin eden. kendisine düşen sorumluluklarını yerine getirmesinde kamçılayıcı etki yapan, her işte temel motivasyonu sağlayan ana iksir umut, heyecan ve yarına, hayata olan bakış duygusudur.

Söz konusu bu duyguyu kaybetttiğimizde onu yeniden bulmak, yeniden yarına umutla, iyimserlikle, heyecanla ve güvenle bakmamızı sağlayacak bir ruh iklimine kavuşmamız çok zordur. Hatta imkansızdır diyebiliriz.

Ekonominin, siyasetin, idarenin ve genel olarak devletin rehabilite edilmesi, rasyonel ölçülerde yeniden yapılandırılması gerekiyor. Bunda şüphe yok. Ama bunlardan daha önemlisi tam karamsarlık, heyecansızlık, umutsuzluk ve bıkkınlık batağına saplanan ruh iklimimizin rehabilite edilmesi, yeniden heyecan ve umutla doldurulması gerekiyor.

Yurt dışından veya yurt içinden sağlanacak şu kadar milyar dolarlık borçlarla ekonomiyi ayağa kaldırmak mümkün, ama ruhumuzda yaşanan derin krizleri ne ile iyileştirebiliriz? Yıllardır adeta "şamar oğlanına" çevrilen, her gün itilip kakılan, hakarete uğrayan, umutları ve heyecanları söndürülen, toplumdan ve gelecekten küstürülen insanımızı yeniden kazanmak mümkün mü?

Daha da önemlisi bu ruh krizinin faturasını ödeyecek birileri var mı?