İhmal

Bugün karşımıza çıkan kanlı manzara "İti ite kırdırtmak" diye özetlenebilecek o dönem politikalarının zorladığı ihmalin sonucu.

Siyaset bir tür tahterevalli gibidir; siyaseti oluşturan unsurlardan biri aşağı inerse bir başkası yukarıya tırmanır. Siyaset sahnesindeki tutarsızlıkları sebebiyle aşağıya inen partiler karşısında şu sıralarda yıldızı parlayanların başında Büyük Birlik Partisi (BBP) geliyor. Önceki akşam ''7. kuruluş yıldönümü'' vesilesiyle Ankara''da düzenlediği toplantının havasında BBP''nin çektiği ilgiyi koklamak mümkün oluyordu. Toplantıda konuşan genel başkan Muhsin Yazıcıoğlu, sözü Hizbullah vahşetine getirerek şu soruyu sordu: "Bu kadar kanlı eylemler icra edilirken devletin ruhunun duymadığı iddia ediliyor; bir trafik polisi de mi ''Ne oluyoruz?'' kuşkusuna kapılmadı?"

Bu, üzerinde biraz düşünüldüğünde ağırlığı epey artan yerinde bir soru. Soruyu soranın kimliği de soruya ayrı bir meşruiyet kazandırıyor. 12 Eylül öncesi sağ-sol çatışmalarına sahne olan Türkiye, darbe sonrasında, anarşi döneminin hesabını vuruşanlardan sordu. Yazıcıoğlu ve arkadaşlarının MHP ve Ülkü Ocakları dâvâsında yargılanmaları sırasında, devlet birimlerinin her gelişmeyi ne kadar yakından izledikleri ortaya çıkmıştı. Bizde devletin örgüt izlemede üzerine yoktur.

Bu gerçek bilinirken, geçtiği yerlerden arkasında ceset tarlaları bırakarak ayrılan Hizbullah örgütünün devleti hazırlıksız yakalamış olması düşünülemez. Devletin istihbarat raporlarında ''Hizbullah'' adı sıkça geçiyor. Daha önce fark etmiş olmasak bile şimdi artık biliyoruz: Çeşitli yerlerde bu örgütün yerel uzantılarına karşı açılmış mahkemeler de halen sürüyor. Devlet, başka hiçbir yerden olmasa bile, yargıya intikal etmiş konular sebebiyle, ''Hizbullah'' örgütünün varlığından haberdardı.

Ancak, hakkında bilgi sahibi olduğu ''hunhar'' örgüt konusunda, devletin bazı birimleri ve elemanlarının farklı tavır takındığına hiç kuşku yok. Sürekli Sıkıyönetim veya Olağanüstü Hal altında yaşayan bir bölgede insan kaçırıp öldüren bir örgüte karşı alınması gereken tedbirler konusunda en azından ihmalci davranıldığı anlaşılıyor. Bazı yetkililerin bu durumdan zamanında şikâyet ettikleri de kayıtlarda var. Dönemin özellikleri gereği, önceleri PKK''ya karşı eylemler düzenleyen, sonra da ilgisini İslâmî kesimden hedefleri yok etmeye çeviren Hizbullah ''kayrılmış'' görünüyor. Bugün karşımıza çıkan kanlı manzara "İti ite kırdırtmak" diye özetlenebilecek o dönem politikalarının zorladığı ihmalin sonucu. Kavacık operasyonundan sonra öldürüldüğü anlaşılan İzzettin Yıldırım da aynı ihmalin son kurbanıdır.

Bölgede görev yapmış yetkililerden kimsenin "Biz bu işe bulaşmadık" demeye yüzü olmaması gerekir. Çünkü, eldeki bilgiler, her yetkili kişi ve birimi ''kuşkulu'' duruma düşürecek kadar çarpıcı. Doğru olan tavır, inkâr yoluna sapmadan konuyu derinliğine soruşturmaktır. Bunu yapmak yerine kanlı manzaradan masum insanları rencide edecek yan ürünler devşirmeye çalışmak, günü kurtarsa bile, toplum üzerinde kalıcı izler bırakacaktır.

Benzer bir durum Susurluk kazası sonrasında yaşanmış, ''hikmet-i hükümet'' gerekçesiyle pisliklerin üstünün örtülmesi tercih edilmişti. Susurluk''un üzerine ciddiyetle gidilseydi, büyük ihtimalle, onun ''öteki yüzü'' olan Hizbullah''a (veya onun adını kullanan ölüm mangalarına) da erkenden ulaşılacaktı. Susurluk''un üstünü örtenler, bir yönüyle, topraktan fışkıran cesetlerin de sorumlularıdır. Susurluk''ta kaçan fırsatı bu duvara tosladıktan sonra da ıskalarsak yeni sürprizler bizi bekleyebilir.

28 Şubat ''irtica tehdidi'' üzerinden meşruiyet arayışıydı; bugün karşımıza çıkan dehşet manzaraları o meşruiyeti -bugün değil ama o gün- daha da büyüten bir etkiye sahip olurdu. Güneydoğu gibi olağanüstü hal ile yönetilen bir bölgede var olan Hizbullah, 28 Şubat brifinglerinde sadece bir dipnot değeri bulabilmişse, bunun da bir anlamı olmalı. "Neden fark edilmedi?" sorusuna kızmak, "Neden üzerine gitmediniz?" denilince küplere binmek kimseye bir şey kazandırmıyor. Bu sorulara cevap teşkil edecek açıklamalarla belki önümüzü daha iyi görebiliriz.

BBP genel başkanı Yazıcıoğlu, "Bizim deneyimimize sahip kişilere, bu kadar kanlı olaylar olup biterken devletin bir kenarda habersiz beklediğini kabul ettirmek zor" derken çok haklı.