Kadının adı var

Mimar Sinan''a atfedilen çocuklu hikâyeyi mutlaka duymuşsunuzdur. Bitmeye yüz tutmuş görkemli eserlerinden birinin önünden geçerken, çocuğun birinin, yanındaki başka bir çocuğa, "Bu minare eğri" dediğini işitince, Mimarbaşı Koca Sinan hiç üşenmemiş ve tepesine bağlattığı iple minareyi düzeltmeye çalışır gibi yapmış... Bir yandan da, "Ne yapıyorsun?" diye soranlara lâf yetiştirerek, "Eğer hemen üzerine gidilmezse, bu tür söylentiler bir süre sonra gerçekmiş gibi kabul görür" diyormuş.

Bazı konuların üzerine duyar duymaz gitmekte yarar var.

Çok satan gazetelerden birinde, bir bayan yazar, İslâmi kesime hitap eden gazetelerde gördüğünü söylediği bir düğün ilânı yayınladı. Bir evlenmeyi duyuran ilânın altında evlenen kızın adına yer verilmezken iki erkeğin (herhalde damat ile gelinin babalarının) imzaları bulunmasından hareketle, yazar, "Bunlarda zaten kadının adı yoktur" tespitine ulaşmış. İlânı basan gazete bir partiye yakın olduğu için, eleştirinin, siyasi bir etki yapması da çok mümkün.

Mimar Sinan gibi doğruyu hemen belirtelim: O gazetede çıkan ilân, gazetenin ve hatta ilânı verenlerin kimliğine rağmen, İslâmi bir bakış açısını değil, bizim toplumumuzdaki yanlış bir saplantıyı yansıtıyor. İki kişinin hayatlarını birleştirmeleri anlamına gelen nikâh eylemi, İslâm''da, ancak duyurulunca tamama erer. Kimin kiminle evlendiğinin herkes tarafından bilinmesi gerekir. Bilinmelidir ki, o kadın veya erkeğe, başıboş, serbest gözüyle bakılmasın. Gazeteye o ilânı verenlerin, İslâmi hassasiyeti yansıtmak istiyorlarsa, evlenen kızın adını saklamaları değil, tam tersine herkesin anlayacağı biçimde açık etmeleri gerekirdi.

İslâm''da kadının adı vardır; o kadar vardır ki, başka inançlıların egemen olduğu coğrafyalarda "Kadının ruhu var mı?" sorusunun ciddi ciddi tartışıldığı dönemlerde, İslâm Dünyası kadınları bütün varlıklarıyla günlük hayatın içerisinde yer alıyorlardı. Bundan 200-300 yıl öncesine ait kayıtlara bakıldığında görülecektir, Kayseri ve Bursa gibi ticaretle ünlenen illerde, kadınlara ait ticari işletmelerin sayısı erkeklerinkinden fazlaydı. Bir çok İslâm ülkesinde, bugün bile, kadın evlendiği erkeğin soyadını taşımak zorunda bırakılmaz. Kadın hayatın tam merkezinde bulunur İslâm''da.

Bayan yazarın İslâmi kesime hitap eden bir siyasi partiye yakın gazetede yakaladığı anlayışı nasıl yorumlayacağız peki? Elbette, sadece İslâm coğrafyasına veya bizim ülkemize inhisar ettirilemeyecek, erkekçe duygularla ''Kıskançlık'' diye bir hissin varlığını herhalde bayan yazara biz öğretecek değiliz.

Gerçeklerle irtibatsız evham eseri bu tür yakıştırmaların seçim kampanyasının başladığı dönemlerde zihinlerde kalması ihtimali daha da büyüyor. Geçen seçimlerde, RP''nin kadın aday göstermemesinden hareketle, benzer olumsuz tespitler yapılmıştı. O günlerde de, biz, RP''nin tavrının herhangi bir ''dini gerekçe''yle değil siyasetin erkek-egemen yorumuyla açıklanabileceğini yazmıştık. Neyse ki, bu seçimde, FP, kendinden önceki RP''nin hatasını tekrarlamayacağa benziyor. O günlerde "RP, kadınları çalıştırmasını biliyor, ama iş milletvekili yapmaya gelince kadının adı yok" eleştirisini seslendirenlerin, FP''nin göstereceği başörtülü adaylara destek vereceklerini umuyoruz.

Seçimlere kadar geçecek önümüzdeki iki ay, bir siyasi partiyi kötü duruma düşürüp ona gidecek oyların önünü kesmek amaçlı epey yakıştırmalara sahne olacağa benziyor. Bunlar, seçim kampanyalarının, anlaşılabilir yansımalarıdır. Umarız, iş, üç-beş oya engel olma adına, toplumun çeşitli katmanları arasına olağanüstü soğukluklar sokacak tertiplere kadar vardırılmaz.

Mimar Sinan çocuğu bile ciddiye almakta haklıydı, unutmayın.