Millet dolayımı

Bir siyasi yaklaşım olarak İslâmcılığın geride bir burç bile bırakmaksızın Türkiye''ye mahsus sağcı tutumdaki bir değişkeye dönüşmek suretiyle kolayca çöküşü hiç olmazsa onun yükselişini hayretle karşılayanlara bir şaşkınlık getirmeliydi. Ne gezer! Hiç kimse İslâmcı iddiaların siyaset piyasasından bu kadar çabuk çekilişine şaşırmadı. Öyle ki şimdiden mürekkep yalamışlar arasında "siyasal İslâm''ın sonu" diye tesmiye edilen vakıanın merak uyandırıcı bir yanı bulunduğunu söylemek bile zor. Bu hezimetin sebebini araştırmak ve daha başından beri devlet tarafından yönlendirilmek de dahil olmak üzere bir çok oluşumun izini sürmek mümkün olabilirdi. Ama kim zahmet edip de bu konulara kafa yoracak? Bizzat İslâmcıların bile kendi kimlik meselelerinin yeniden ne şekilde ele alınabileceğini bildikleri ve giderek merak ettikleri söylenemez. İslâmcılar hangi sebeple kimlik sahibi olduklarını önceden de bilmez idiler.

Kendileri bilmese de onlara atfedilen ayırt edici kimlik inanç konusunda millet dolayımına başvurmaksızın bir vasfa mazhar kılınmalarında bulunuyordu. (Ey İsmet Özel! Kasten beni anlamasınlar diye mi uğraşıyorsun?) Neydi o vasıf? Kolay anlaşılması için tersinden, o vasfı taşımadığı varsayılanlardan başlayalım: Sağcılar İslâmiyet bahsine millet dolayımını kullanarak girenlerdi. "Milletimin dinidir, hürmet ederim" derlerdi. Tarihimizin İslâmiyet''le yoğrulduğunu söylerlerdi. Köklerimizi inkâr etmememiz gerektiğini iddia ederlerdi. Yani sağcılara göre kendilerinin şahsen neye inandıklarına değil, inancın toplumda tuttuğu yere bakmak lâzımdı. Oysa İslâmcılara (çöküş günlerine gelinceye kadar) sağcılardan (belki "diğer sağcılardan" demek daha doğrudur) farklı olarak bizzat bir inancın taşıyıcısı olma vasfı yakıştırılmıştı. İslâmcılar inancı bir politik enstrüman değil, kendi kimliklerinin aslî maddesi sayıyor olsalar gerekti. Acaba öyle miydi? Öyle olsaydı şimdi bulunulan noktaya bu kadar çabuk gelinebilir miydi?

Siyasi mevzi edinme çabasındaki İslâmcılar millet dolayımını için "diğer sağcılar"dan daha kuvvetli bir tutamak saymayı uygun buldular. Önce elleri ateşli silâh tutan gençlerle elleri tespih tutan gençler üstünde bir hakem mevkiine oturttular kendilerini. Sonra kadınların örtünmesinin bir dinî vecibe olmaktan öte bir töre olduğunu ve bu sebeple demokratik hak sayılmasını vurguladılar. Nihayet arkasında durdukları şeyde cihanşümul bir hoşgörü ve diyalogdan ötede bir anlam aranmaması noktasında karar kıldılar. Avrupa''da, Amerika''da ne varsa onu istiyoruz demeyi pek sevdiler. Bin dört yüz sene öncesine gitme fikri İslâmcıları da rahatsız etmeye başladı. Kim bilir belki de siyasi görüş sahipleri arasında bin dört yüz sene öncesine gitmekten en büyük rahatsızlığı duyacak olanlar bilhassa İslâmcılardır.