"Devlet günleri" ve "genelge"nin sorunlu 15. maddesi

Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek Köşk''teki "zirve" dolayısıyla şöyle bir açıklama yapmıştı: "Perşembe günü devletin görüşme günüdür. Demek ki bir gelenek. (…) devletin geleneğinde bunlar var, iyi ki var…"

"Devlet" adı geçince daha bir ciddileşen Başbakan Yardımcısı''nın bu açıklaması çok aydınlatıcıydı doğrusu. Demek ki "Perşembe günü devletin görüşme günü" idi. Gelenek yani…

Peki ya Pazar günü, o da mı devletin görüşme günü?

Başbakan ile Genelkurmay Başkanı''nın dün niçin bir araya geldiklerine ilişkin yapılan açıklamalara bakın… Başbakanlık kaynakları "Olağanüstü bir durum yok, Doğramacı''nın cenazesinde başlayan görüşmenin devamı" yorumunu yapmışlar. Bayağı da uzun bir görüşme yani; 1 saat 20 dakika. Bu Pazar görüşmesine ilişkin yine başbakanlık çıkışlı olduğu söylenen bir yorum da şöyle: "Kış tatbikatı nedeniyle 4 Mart''ta yapılamayacak olan rutin görüşmede ele alınacak konuların görüşülmesi."

Çok aydınlandık doğrusu…

Yorumlar böyle ama bu memlekette yaşayan herkes biliyor ki, "olağanüstü bir durum" var. Nitekim gazetelerin gelişmeyi duyuran internet sayfaları pek tabii olarak meselenin farkında olarak kıs kıs gülüyorlardı…

"Çok mu önemli?" demiyorsunuzdur umarım, çünkü gerçekten de çok önemli. Çünkü bir demokraside toplumun onsuz yapamayacağı birinci ihtiyaç maddesi, kamusal alanda ve devlet katında neler döndüğüne ilişkin doğru ve yeterli miktarda bilgidir. Bu nitelikte bilgi açık dolaşımda değilse yoksa demokrasi de yoktur diyebiliriz…

Cemil Çiçek''ten söz edince aklıma son günlerde adı anılan bir "genelge" geldi.

Çetin Doğan''ın avukatı Celal Ülgen, müvekkili tutuklanmadan önce yaptığı açıklamada, 1 Ocak 2006 tarihli Cemil Çiçek imzasını taşıyan bir genelgeyi hatırlatıyordu. Ülgen, bu genelgede bazı üst düzey görevlilerin ifadesi sırasında bir başsavcı ya da başsavcı vekilinin bulunmasının istendiğini hatırlattıktan sonra, genelgenin söz konusu maddesinin (15. Madde) Çetin Doğan''ı da kapsaması gerektiğini ileri sürüyordu. Çünkü 15. Madde, bu çerçevede bazı görevleri sıralandıktan sonra yoluna "gibi" diyerek devam ediyordu.

Avukat bu konuda ısrarlıydı, çünkü –belli ki- Doğan''ın ifadesinde başsavcı ya da başsavcı vekilinin bulunması -Fırtına ve Örnek sorgularında karşılaşıldığı gibi- müvekkili açısından bir avantaj oluşturabilirdi.

Ülgen bir avukattır ve bu yönde ısrar etmekte haklıdır.

Sözü edilen "genelge"nin 15 . maddesinde tam olarak ne yazdığıyla medya –nedense- ilgilenmedi. Ama ben de –mutlaka birçoğunuz gibi- bu 15. Maddenin tamamını merak ettim doğrusu. Kısa sürede kolayca buldum da.

Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü''nün Cemil Çiçek''in adalet bakanı olarak imzasını taşıyan "Soruşturmaların yürütülmesi, soruşturma evrakının düzenlenmesinde, tamamlanmasında dikkat edilecek hususlar" başlıklı ve 01/01/2006 tarihli bu genelgesinin 15. maddesi şöyle:

"Kamuoyunda yanlış yorumlamalara, yakınmalara sebebiyet verilmesinin önüne geçilmesi bakımından, Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Başbakan, Yüksek Yargı Organı Başkanları, Başsavcıları, Genelkurmay Başkanı, Bakanlar, Milletvekilleri, Kuvvet Komutanları gibi Devletin üst düzey görevlerinde hizmette bulunmuş veya hâlen hizmette bulunan kişiler hakkındaki soruşturmaların kolluğa bırakılmaksızın bizzat Cumhuriyet başsavcıları veya görevlendirecekleri Cumhuriyet başsavcıvekilleri tarafından yürütülmesi," ("gibi"yi siyah yazdığımın farkındasınız.)

İşte böyle bir 15. madde bu… Dolayısıyla, Çetin Doğan''ın avukatı sürekli bu maddeyi hatırlatırken haksız değildi. (Bu sözlerimden dolayı "Adam Çetin Doğan''ı kayırıyor!" türünden ayık kafaya yakışmayan yorumlar yapanlar yoktur umarım!) 15. madde madem ki, devlet ricalinden bazılarını sıraladıktan sonra "gibi" gibi devam ediyor, o zaman bu "gibi"ye bir ordu komutanı niçin girmesin. Soruyu şöyle de sorabiliriz: Buradaki "gibi"nin sınırı nerede başlamakta ve sona ermektedir.

Gerçekten "yargı şakası" gibi bir şey bu. Bu şekilde (yani "gibi" ile) ucu açık bırakılan bir genelge olabilir mi? Yoksa bu sınırın –zamanı gelince- bir başka genelgenin konusu olması mı düşünülmüştü? Bu sorulara açıklık getirmek, tabi ki, genelge sahibi genel müdürlüğün ve eğer ister ise genelgenin altında imzası bulunan devlet adamının görevi olsa gerek.