Kılıçdaroğlu "blok"u seçsin

Kurultay haftasına girdiğimize göre, "blok-çarşaf" tercihi konusundaki fikrimi ben de açıklayayım.

Tarhan Erdem (Radikal) dünkü yazısında konunun CHP kurultaylarındaki geçmişini 1947 kurultayından başlayarak açıklamış.

Kurultayların "blok-çarşaf" tercihindeki seçimini şöyle özetlemek yanlış olmasa gerek: Partide yükselen gruplar "blok"tan yana olmuşlar. Erdem, bu "blok aşkını" nın "ortanın solu"nu partiye hâkim kılmak isteyen Ecevit ile başladığını hatırlatıyor. Görülen o ki "eski" kadronun gönlü ise hep "çarşaf"tan yana olmuş.

1980''e kadar kurultaylar hep blok liste ile karar vermişler.

1980 sonrasında SODEP''le "çarşaf"a dönülmüş ve "sosyal demokrat" siyaset –bu sefer SHP ve CHP ile- 1999''a kadar bu yöntemi benimsemiş.

Bu tarihten sonra Deniz Baykal''ın CHP''de yükseliş dönemi ve bu yükselişe eşlik eden bir tarzda (Murat Yetkin''in sözleriyle: "Altan Öymen''in CHP Genel Başkanlığı''ndan ''Çarşaf Liste'' kuşatmasıyla düşürüldüğü 2000 yılı Kurultayı dışında") "blok"un da yerleşip güçlenmesi süreci başlıyor.

2003 kurultayı ile "blok"un geri gelmesinin ortaya nahoş bir manzara çıkarmaması için "çarşaf"a izin veren şöyle bir kapının açık bırakılmaması da unutulmuyor: "Delegelerin yüzde 10''unun imzasıyla verilen önerge, en az yarıdan fazla olumlu oyla kabul edilirse, çarşaf listenin uygulanabileceği kuralı tüzüğe konuldu." Ancak unutmayalım ki, 2003 kurultayı "çarşaf" isteği yönünde verilen önergenin "açık oylanması" kuralını da getiriyordu. Yani bu durumda (yine Yetkin''in sözleriyle) "Kurultay''ın yarısından bir fazlası adı okununca kalkıp Genel başkanın gözünün içine bakarak, ''Ben size karşıyım, kazanırsam beni silebilirsin'' anlamına gelecek şekilde ''Çarşaf'' isteyebilir"di. Kolaysa tabii ki…

Geldik bu haftaki kurultaya: Deniz Baykal –tabii ki- artık "çarşaf"tan yana, çünkü partinin "yükselen" grubunu temsil etmiyor. Tahmin ettiğiniz gibi Baykal açısından mühim olan "blok" ya da "çarşaf" tercihini belirleyen değerler vs değil; mühim olan kendisini yükseltecek yöntemin gelmesi ya da gitmesi. Dün "blok"un faziletleri sıralanırken bugün "Blok liste ayrışmayı, dışlamayı beraberinde getirir" deniliyor.

Ama görünen o ki, bu sefer de Kılıçdaroğlu, -çünkü bugünün "yükseleni" o- bünyeye "blok"un yararlı olduğu düşüncesinde.

Peki o zaman Kılıçdaroğlu ne yapmalı?

Bana göre (de) Kılıçdaroğlu "blok" yapmalı.

Tarhan Erdem, "blok" için "ayrıştırmaktan öte demokratik değildir, oy vereni de oy alanı da küçültür" derken tabii ki haklı. Atıf yapılan ilkeler açısından iki yöntem arasında "çarşaf" aleyhine tabii ki dağlar kadar fark var.

Ama bu doğru değerlendirmeye rağmen haftanın kurultayı yine de "blok"çu olmalı diyorum.

Ve bu seçimimi desteklemek için de –hakkı çok yenmiş olan- Makyavel''in şu sözlerini hatırlatıyorum:

"Bu dünyadan ayrılırken, ardında daha iyi bir dünya bırakmayı, iyi biri olmuş olmaya tercih ederim."

Gördüğünüz gibi bu meşhur sözün ana fikri "siyaset" lehine "morale ilgisizlik"tir.

Siyaset-moral ilişkisinin siyaset felsefesinin en zorlu konularından birisi olduğunun ben de farkındayım. Makyavel''in sözünün okurda "siyaset"i kutsayan ve dolayısıyla "moral"e kayıtsız kalan bir tutum izlenimi bıraktığının da.

Kurultaylarda "blok"a sarılanlar madem ki "yükselen gruplar"dır, o zaman Kılıçdaroğlu''nun da bu "şansını" kullanmak hakkıdır herhalde. İlkesel olarak uygun kaçmasa, "moral" açısından yüzümüzü buruştursa da.

Böyle konuşuyoruz ama dikkat ederseniz kurultay delegelerinin ortaya koyduğu tablodan hiç söz etmedik. "Çarşaf" yöntemi seçildiğinde kurultay delegelerinin listeyi delecekleri muhakkak. Dolayısıyla, Kılıçdaroğlu''nun bu yönde alacağı riskin kendisini ve ekibini yarı yolda bırakacağı da kesin. Öte yandan da, kurultayın delegelerin yüzde 10''nunun teklifi ve yarıdan bir fazlasıyla "çarşaf" i yeğlemesi de mümkün. Ama her şeye rağmen "blok" denenebilir tek yol gibi görünüyor. Bilinmez, belki yeni genel başkanın göreve gelmesinden sonra geçen zaman içinde kurultay delegeleri cenahında da "dışlamayıcı" ama sadece "endişeli" denilen türden "modern" gelişmeler de yaşanmıştır.

Son soru da şu olsun: Kılıçdaroğlu''nun kurultayı şöyle ya da böyle alması iyi mi olur?

İyisini kötüsünü bilemem ama hiç değilse bir değişiklik olur ki bu da hiç yoktan iyidir doğrusu.

Makyavel''in sözünü -filozoftan özür dileyerek- Kılıçdaroğlu''nun durumuna uyarlayarak bitirelim:

"Kurultaydan ayrılırken ardında daha yeni bir parti bırakmayı, ''blok-çarşaf'' konusunda ilkeli davranmış biri olmaya tercih ederim."

Haksız sayılmaz bu durumda. Ama "bir defaya mahsus olmak" üzere tabii ki…