
Kurban Bayramı’nı bu yıl buruk bir şekilde kutluyoruz. Şubat ayında başlayan deprem fırtınasının sonucunda on binlerce insanımız hayatını kaybederken pek çok vatandaşımız da evsiz kaldı. Elbette kayıplarımızı geri getirmek mümkün değil. Ancak yeniden toparlanma için yapılacak çok iş var. Elbette tek bir canımız bile ekonomik herhangi bir hesaba tabi tutulamaz. Öte yandan yeniden toparlanma için ekonominin işleyişinin daha güçlü bir şekilde sürdürülmesi gerekiyor.
Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Şubat ayında yaşanan depremlerin ön maliyetini 103,6 milyar dolar olarak hesaplamıştı. Elbette dışsallıkları ile beraber hesaplanandan çok daha büyük bir maliyet ile karşı karşıyayız. Bu bakımdan yeniden toparlanma için her bir başlığı çok yakından takip etmemiz gerekiyor.
Bu başlıkların en önemlilerinden bir tanesi de cari açık. Merkez Bankası verilerine göre Nisan ayında cari açık 5,4 milyar dolar oldu. Aynı ay içerisinde ihracat 19,3 milyar dolar olurken ithalat ise 28,1 milyar dolar olarak gerçekleşti. Böylelikle dış ticaret açığı 8,7 milyar dolar olarak gözlemlendi.
Bugün cari açığın diğer alt kırılımlarına girmeden dış ticaret kısmı ile ilgili önemli bir konuyu yeniden hatırlatmak istiyorum. Malumunuz olduğu üzere Avrupa, Türkiye’nin en büyük dış ticaret pazarı. Türkiye’nin dış ticaretinin yarıya yakını AB ülkeleri ile yapılıyor. Bu bakımdan Euro Bölgesi’nde olan biten bizi yakından ilgilendiriyor.
Euro Bölgesi’nin son verilerine göre; uzun süreden bu yana daralmaya işaret eden İmalat PMI ve inşaat PMI verilerine hizmet PMI verisindeki bozulma da eşlik edince birleşik PMI verisi hızla düşmeye başladı. Maalesef bu bizim için pek iyi bir haber değil.
Diğer yandan en fazla ihracat yaptığımız ilk 5 ülke olan Almanya, ABD, İngiltere, Irak ve İspanya’nın üretim PMI verilerinden hesaplanan PMI verisi de düşüşe işaret ederken Türkiye’nin gelecek 3 aya ilişkin ihracat sipariş beklentisi de düşmeye başladı.
Ana ihracat pazarımızdaki ve ihracatımızdaki ilk 5 ülkenin üretimlerindeki bu daralmanın ihracat tarafındaki olumsuz etkilerini önümüzdeki aylarda hissedeceğiz. Bu bakımdan özellikle ithalatı kısıcı tedbirler meselesi giderek daha önemli hale geliyor.
BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BİST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.