Özel sektörümüz, çok mu akılcı yani?

Problemi, açık ve seçik ortaya koyup, çözüm arayalım mı?

Türkiye''de, sadece kamu bankaları, KİT''ler ve SSK problemli değil.

Ya da, problemin kökünde, sadece devletin hantal, bürokrasinin yavaş ve memur sayısının fazla olması yok..

Aslında Türkiye''nin büyük holdingleri de, tekelci medyası da, özel sektörünün önemli bölümü de, hantal, problemli ve hesapsız..

Çünkü adına "ahbap-çavuş kapitalizmi" denilen yoz model, özel sektörü de, KİT''leştirdi..

"Serbest Pazar Ekonomisi" denilen "kapitalist düzen"in, kanunlarla belirlenmiş, ağır müeyyidelerle donatılmış çok katı hukuk ve ahlak kuralları vardır..

Bu düzenin en ağır "ekonomik müeyyide"si de, "iflas"tır..

Sürekli zararı finanse eden şirketlerin sermayesi tükenir ve bu işletmeler sonunda mutlaka iflas eder..

Kimse çıkıp, "ben istihdam yaratıyorum" veya "ben ulusal bir markayım" diyerek, siyasi iktidarların ve devletin, kendilerini kurtarmasını isteyemez..

Konjonktürden kaynaklanan bir sorun varsa, kamu, bankalar sistemi ile temas ederek, zordaki bir şirkete kredi açtırır.. "Chrysler" örneğindeki gibi, bu tür bir kredi de, şirket kendini toparlayınca, hemen geri ödenir..

Ama mesela, bütün dünyada "Amerikan bayrağı" gibi bir sembol haline gelen "Pan-American" havacılık şirketi bile, iflas edip, yok olabilir..

Bir de bizim "ahbap-çavuş kapitalizmi" modeline bakın..

Şu son kriz ertesinde, büyük holdinglerin zarar eden şirketlerinden çıkartılan personel sayısını inceleyin..

Yani Ziraat Bankası''nın "görev zararı" ortaya çıkınca bu ulusal bir sorun oluyor.. Ama bilmem ne holdingin, bilmem ne şirketinin birikmiş görev zararı bir krizle açığa çıkınca, bu hiç ele bile alınmıyor..

Hemen çalışanların yüzde 50''si kapı-dışarı edilerek, "küçülme kararı" alınıyor..

Adam holdingin kaptan gemisinden kazanılan parayla, sermayesini takviye edip, yapısını güçlendireceğine, gitmiş aklının ermediği işlere, inanılmaz paralar yatırmış.. Hesapsızca, personel alımı yapmış..

Adam şirketini halka açmış.. Yani tasarruf sahibinin parasını, sermayesine katmış..

Ve sanki bir şahıs şirketiymiş gibi, kimseye hesap vermeden, akıl ve ölçü dışı harcamalar yapıp, sermayeyi kediye yüklemiş..

İşte bunlar, gelişmiş ülkelerdeki serbest piyasa ekonomilerinde mümkün olamaz.. Hele bir halka açık ve borsada hisse senedi alınıp-satılan bir şirkette, sinek uçsa, bundan, sermaye piyasası kurumlarının ve hisse sahiplerinin haberi olur..

Ama bizde ölen ölmez, kalan sağlar ise, perişan olur..

Sermayenin akılsızlığının cezasını, çalışanlar, piyasa ve ekonomi öder..

"Akılsız sermaye" ise, hiçbir şey olmamış gibi ayakta kalır..

Çünkü siyasette "liderler oligarşisi", ekonomide de "aile mensubu yöneticiler oligarşisi" vardır..

Bunların yarattıkları ve sebep oldukları fiyaskolar, sonunda, halkın ve çalışanların perişan olmasına dayanır..

Ama bu oligarşilere birşey olmaz..

Siyaset de, kamu ekonomisi de, özel sektör oligarşisi de, birbirlerine göbekten ve devlet bütçesine yürekten bağlıdırlar..

Bu son dönemde, balon gibi şiştikleri için krize hazırlıksız yakalanan ve çalışanları, kitleler halinde kapı-dışarı eden nice ünlü şirketin adını verebiliriz..

Ama bu krizin, bir tane bile "oğul", "damat" veya "yeğen" yöneticinin işsiz kalmasına sebep olmadığını da, söyleyebiliriz..

Koruma duvarları arkasında ve siyaset-devlet desteği altında büyütülen Türk özel sektöründe, kendilerinden hesap sorulacak "profesyonel yöneticiler", mutlaka aile üyesi "sorumsuz yöneticiler"in yerine geçmelidir artık..

Türkiye bu sosyo-politik yapısı ile, "liderler oligarşisi"nin parlamentonun yerine geçtiği ve "patronlar kulubü"nün de "özel sektör"ü pasifize ettiği bir görünüm içindedir. Bunlar, iskambil kağıtları gibi, birbirlerine dayalı biçimde, bozukluğu ayakta tutuyor..

ŞAKA

Sami Selçuk''un vizyonu!.

Yargıtay Başkanı Sami Selçuk, Türkiye''nin tablosunu büyük bir berraklıkla çizmiş yine..

Sami Selçuk şöyle demiş:

- Artık düşünce değil, yolsuzluk suç olmalıdır!.

Peki Sami Selçuk''un söylediği şeyler gerçek olursa, düşüncesi bile olmayanlar ne yapacak?

Ya "düşünce yolsuzlukları" ne olacak bu durumda?

Yani durum oldukça karışık!.

MEDYA

Bu, "son"un başlangıcıdır!.

Toplumdaki şeffaflığı sağlayacak en etkili kurum olan "medya", sermayesi, ilişkileri ve çalışma şekliyle de, örnek bir şeffaflık içinde bulunmalıdır..

Bu son dönemde ve özellikle 28 Şubat sürecinde, ne yazık ki, medya, şeffaflığı sağlamak yerine, siyaseti, idareyi ve bağlantılı ilişkileri karartıcı rol oynadı..

"Medya-mafya-banka-siyaset" ilişkileri ayyuka çıkarken, bunlarla ilgili haberler "oto-sansür"e uğradı.. "Yazılabilenler"in sayısı, "yazılamayanlar"dan fazla oldu..

Oysa Türkiye''nin krizden çıkabilmesi ve hem ekonomik, hem de politik yapının yenilenmesi için, "özgür-özerk-bağımsız bir medya", adeta bir ön-şarttır.. Temiz ve rasyonel bir ekonomi ve sağlıklı bir demokrasi, evrensel ölçülerde değer taşıyan medya olmadan, olmaz..

Çok yakın gelecekte hiçbir medya sermayesi, "ben laiklik mücadelesi vermek için banka boşalttım" diyemeyecektir..

Ya da, siyasi müflislere kaderlerini bağlamış medya patronları, mutlaka bu siyasi kadrolarla birlikte tasfiye olacaktır..

Bu, "iki kere iki dört eder" kadar, kesindir..

Bunu, Türkiye''deki bozuk düzenin sorumluları sürdürmek istese bile, Türkiye''yi sürekli fonlamak durumunda olan dış dünya ve uluslararası sermaye izin vermez..

Hatırlatmak için yeniden yazalım, dedik.