KOBİ"ler ve Basel II

AB bölgesi ve ülkemizde çok önemli bir yeri olan Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler(KOBİ) 2009 yılında ülkemizde de uygulamaya konulacağı açıklanan, ancak Haziran sonunda belirsiz bir tarihe ertelense de, ileride uygulamaya konulacak Basel II kriterleriyle, özellikle mali tabloların düzenlenmesi, risk ve teminat konularında yeni standartlarla karşılaşacaklar.

Aslında bankacılık tarafındaki risk yönetimini esas alan Basel II kriterleri hali hazırda getirdiği yenilikler yüzünden dolaylı gibi görünse de KOBİ tarafını direkt olarak çok ciddi şekilde ilgilendirmektedir.

İşletmelerin yüzde 98''i, istihdamın yüzde 77''si ve ihracatın nerde ise yüzde 10''unun sağlayan KOBİ''lerin geliştirilmesi ve Basel II çerçevesinde yeniden yapılandırılması ülkemiz için çok büyük önem taşıyor.

Hükümetin son zamanlarda KOBİ''lere yönelik çalışmalarının bu anlamda büyük önem taşıdığını belirtmeliyiz. İmalat sektörüne ve ihracat ağırlıklı çalışan şirketlere faizsiz kredi imkanın sağlanması bu işletmelerin daha rekabetçi ve daha güçlü bir yapıya ulaşması için çok önemlidir.

Kısaca Basel II ne getiriyor bunu açıklamakta fayda var.

Basel II diyor ki; uluslar arası piyasalarda yaşanan dalgalanmalar başta bankacılık sektörü olmak üzere ekonomi üzerinde ciddi tahribatlara yol açıyor. Bunu azaltabilmek amacıyla belli standartların oluşturulması ve kredi tarafında bankacılık sektörünün risk yönetimini belli koşullar altında yapması gerekiyor.

Bunun KOBİ''lerle alakası işte bu noktada başlıyor. Yani bankalar kredi verirken, KOBİ''ler de kredi alırken eskiden olduğu gibi, hatır çeki, kişisel teminat ve kefalet bir işe yaramayacak demektir. Dolayısıyla işletmelerin mali yapısını öncelikle hızla güçlendirmesi yani içeriye sermaye enjekte etmesi ve işletmesini belli bir büyüklüğe ulaştırması gerekiyor.

Tabi bundan sonra ikinci önemli adım, denetlenebilir düzeyde mali tablolara sahip olunacak bir yapı gerekecektir. Çünkü herhangi bir kredi talebini ancak bu mali tablolar çerçevesinde yapılan denetim ve değerlendirme sonucunda bankalar dikkate alabilecek ve kredi talebini bunun üzerinden değerlendirecektir.

Bunların oluşabilmesi güçlü bir mali yapı yanında, kurumsal yönetim, risk yönetimi gibi unsurlarında KOBİ''lerin hayatına gireceği anlamına geliyor. Demek ki KOBİ''ler bundan sonra farklı kavram ve farklı istihdam ile de karşı karşıya gelecektir.

Yapılan araştırmalar, KOBİ''lerin en büyük problemlerinin, finansman ihtiyacı olduğu, bununla beraber, şahıs şirketi olmaları nedeniyle varlıklarının ve devamlılıklarının şahsın tecrübe, sermaye ve yönetim becerisine bağlı olmasından kaynaklandığını gösteriyor.

Finansman çeşitliliği hakkında fazla bilgi sahibi olmadıkları, dış finansman yerine mevcut özsermayeleri ile devam etmeyi daha uygun gördüklerini anlıyoruz.

Ancak bir başka sorun da özellikle 2009 da başlayacak Basel II''nin KOBİ''ler üzerindeki etkileri hakkında çoğunun bilgi sahibi olmaması.

KOSGEB bu konuda gerek direkt gerek odalar vasıtasıyla birçok eğitim ve destekleme programlarını devreye sokuyor. Bazı üniversitelerinde bu konuda çalışmaları olduğunu biliyoruz. Burada bundan sonra görev KOBİ''lere düşüyor. Gerek mevcut odaları gerekse KOSGEB''e başvurarak işletmelerin alması gereken eğitim ve maddi destekler konusunda öncelikle danışmanlık hizmeti almaları gerekiyor.

2009''da devreye girecek Basel II'' ye hazır olmak istiyorsanız şimdiden gerekli kuruluşlarla devreye girmelisiniz. Belki KOBİ borsasında açılmaya müsait bir işletme olarak maliyetsiz borçlanma yolu önerilecek, belki de birleşme yoluyla büyüme modeli veya mali destek ve uluslar arası fuar desteği alarak yolunuza daha emin ve daha güçlü devam edeceksiniz.