Ekonomik krizi aşabilmenin ilk adımı

Gündemdeki siyasal ve sosyal olaylar hangi hızla değişirse değişsin ekonominin ajandasında liste başındaki kelime değişmiyor: Kriz. Ve bütün gelişmekte olan serbest piyasa ekonomilerinde olduğu gibi bizde de bir defa kriz havasına girildi mi çıkmak çok zor oluyor. İşte bugünün Türkiyesi... İç borç kıskacında sınırlı sayıda kişinin düzenli olarak kazanabildiği ama öte yanda hayat pahalılığın giderek büyüdüğü, ihracatın kan kaybettiği ve bütün bunların doğal sonucu olarak da fabrikaların kapılarına kilit vurdukları, işsizliğin ürkütücü boyutlara ulaştığı bir ekonomik yapı. Bu hastalıklı yapıyı ve bundan sonra olabilecekleri Sanayi ve Ticaret Bakanı Kenan Tanrıkulu ile konuştum.

Tanrıkulu, tepeden tırnağa iyi yetişmiş tecrübeli bir ekonomist. ABD''de ekonomi masteri yapan, 16 yıl DPT tecrübesinin ardından genel müdürlük ve müsteşar yardımcılığı gibi kilit görevlerde bulunan genç bir politikacı. İlk bakışta geleneksel MHP''li imajının dışında tanımlanabilecek bir kimlik ama şimdi MHP''nin ekonomi yönetimindeki iki önemli isminden birisi konumunda bulunuyor.

"Dünya bir kriz yaşadı ve biz de bu krizden payımızı aldık. Ancak, özellikle Anadolu''daki ekonomik yapı, KOBİ''ler sayesinde bu kriz daha az zararla atlatıldı" diyor.

Peki, hükümet bu krizi aşabilecek kararlılığa ve beceriye sahip mi? "Üç ortak da karalı... Karalılık, niyet ve sonra da gayret. Sorunu çözmek için bu üç unsuru bir araya getirmek gerekiyor" cevabını veriyor. Sonra ne olacak?

Hükümetin adına "paket" denilebilecek bir ekonomik yaklaşım içinde olmadığı biliniyor. Tanrıkulu da "Bir ekonomik paket uygulamayacağız ama tahminime göre yaz ortasından itibaren ekonomide bir genişleme yaşanacak. Türkiye siyasi istikrarı yakaladı. Sosyal Güvenlik Yasası, Bankalar Yasası ve şimdi de Tahkim Yasası''yla ilgili çalışmalarımız sayesinde ekonomik alanda da istikrarı oluşturuyoruz. İhracatı da ateşlemeliyiz. Mesela, ihracatçıların Eximbank''tan 650 milyon dolarlık birikmiş kaynak talebi vardı. Bu para, ABD ve Japonya''dan bulundu. Krediler dağıtıldığında ihracatçıya belli bir ferahlık sağlayacak" diyor.

Tarih nedir? Ekonominin içinde bulunduğu krizi aşabildiğine ilişkin belirtiler ne zaman ortaya çıkacak. Bakan''ın kafasındaki tarih sonbahar. "Ancak, yaz ortasından itibaren ekonomide dengeli ve kararlı bir büyüme yolu açılacaktır.

Yalnız..." diyor. Tanrıkulu''nun koyduğu şerhi ekonomiyle ilgilenen ya da ekonomideki kötü gidişin etkilediği herkesin buluştuğu ortak noktadır. Bu da Vergi Yasası''nın değişmesi konusudur. Tanrıkulu''nun yaklaşımı şöyle: "Vergi Yasası''nın yanlışlıkları birkaç kişi hariç herkes tarafından kabul ediliyor. Birtakım düzenlemeler yapıldığı takdirde piyasalar rahatlayacaktır. Türkiye, eğer vergi açısından sektörleri önünü açabilirse rahatlar. Bu olaya allerjik ve kompleksli yaklaşmamak lazım. Yani, "bir vergi reformu yaptık, bundan geri dönmeyiz" demenin gereği yok. Ekonomi dinamik bir kavram. Yaşadığımız toplum da dinamik bir toplum. Birçok değişiyor ve bu değişime ayak uydurmak lazım."

Bu arada, Vergi Yasası''ndaki değişiklik için MHP kanadının da Maliye Bakanlığı''nın da değişiklik hazırlıkları olduğunu öğreniyoruz. Ayrıca, DSP''de de bir grup Başbakan Ecevit''e vergi reformunun sonuçlarıyla ilgili bir rapor hazırladılar. Yasada planlanan değişiklik bu çalışmaların değerlendirilmesinden sonra sonra kesinleşecek.

Sanayi Bakanı Tanrıkulu''nun artık siyasal iktidarlar tarafından unutulduğunu zannettiğimiz bir tesbitini aktarmak istiyorum. Bakan, Türk ekonomisinin içine girdiği iç borç sarmalından şikayetçi. "Şurası kesin, kaynak darboğazını iç finansmanla gideremeyiz, iç kaynakla yolumuza devam edemeyiz. Yaklaşık 40 milyar dolar iç borcumuz var ama asıl problem bu değil. Problem borcun yüksekliğinden ziyade faiz yüksekliği ve vadelerin sıklığıdır. Yüksek faiz, düşük vade dengesizliğini aşmadığımız sürece iç borç asla cazip bir kaynak değil" yorumunu yapıyor. Bu tesbitin doğal sonucu yıllarca devletten satın aldıkları bonolar, itfalar ve çeşitli bankalararası işlemlerle güçlenen rantiyenin kaynağının kısılmasıdır. ANAP ve DSP''nin bu konudaki sicili pek parlak değildir. Umarız MHP, iç borçla semiren bu rantiye sınıfının hortumlarını kesmeyi başarır.

Ve en önemlisi de ekonomide herkesi kuşatan krizi giderebilmek için bu kararlılıklarını sonuna kadar sürdürebilirler.