Hükümet ve Meclis Başkanlığı

Hükümet kurma çalışmalarının beklenenden daha heyecansız seyretmesi yeni döneme uyumu iyice güçleştiriyordu. Bütünüyle Merve Kavakçı''nın başörtüsüne kilitlenen siyasal sistem için esasen hükümetin nasıl kurulacağının zannettiğimiz kadar önemli olmadığı da anlaşıldı. Beş partili Meclis''te 10 civarında hükümet modeli çıkabiliyor olmasına rağmen neredeyse bütün partilerin daha baştan Bülent Ecevit''in başbakanlığını kabul etmeleri ve onun vereceği kararı beklemeye koyulmaları hem heyecanı hem de siyasetin standartlarını düşürdü. Şimdi, gündemde hükümetle birlikte bir de Meclis Başkanlığı konusu bulunuyor. Hükümet kadar olmasa bile, yakın tarih tecrübemizden de rahatlıkla anlaşılacağı gibi sistemin işlerliği açısından son derece kritik bir pozisyon olan Meclis Başkanlığı''nı kimin dolduracağı önemlidir. Görünen o ki Meclis Başkanı''nın kim olacağı hükümet pazarlıklarının hangi istikamete yöneleceğiyle ilişkilendirilmeye çalışılıyor. Ancak, seçim için grup kararı alınmayan bu seçimlerde Meclis''in önünde çok geniş imkanlar bulunuyor.

DSP, başta yansıyan havanın aksine bugünlerde MHP ile koalisyon konusunda kararlı görünmüyor. Hatta, giderek bu partiden uzaklaşmanın yolları aranıyor; ya da kamuoyuna böyle bir hava verilmeye çalışılıyor. Ecevit''in rahatsızlığının başörtüsü ve sekiz yıl kesintisiz temel eğitim konularında odaklandığı bellidir. DSP bu konuda o kadar rahatsız ki, başlangıçta gündeminde bile olmayan DYP ile hükümet modelini bile kabul edecek noktaya gelmiş bulunuyor. DSP grubunun genişlemesi ve grup içinde MHP''ye yönelik reaksiyonun varlığı negatif bir faktör olarak gelişiyor. Bununla birlikte Ecevit, MHP ile ilişkilere en azından diplomatik açıdan mesafe koyuyor görüntüsünden de rahatsızlık duyuyor. MHP''yi partisine kabul ettirebilecek bir formülarıyor. Bu amaçla, MHP''den 28 Şubat kararlarının altına imza atılması isteği bile gündeme getirildi. MHP tarafı bu "mantık dışı" isteği reddetmiş bulunuyor.

MHP''nin başkan adayı Sadi Somuncuoğlu ile görüştüm. Somuncuoğlu, partisinin başörtüsüne geniş mutubakatlı ve Meclis eksenli bir çözüm bulunması konusundaki hassasiyetinin görüşmeleri tıkamasa bile zorlaştırdığını kabul ediyor. Ama, şu anda zaten resmi düzeyde ne bir teklif ne de bir temas yapılmış durumda. Somuncuoğlu, "hükümet kurma çalışmaları, Meclis Başkanlığı seçimiyle birlikte yürüyecek" diyor. Somuncuoğlu''na göre, DYP''nin DSP''ye itilmesinin arkasında de Meclis Başkanlığı üzerindeki hesaplar yatıyor. FP''ye gelince... Eğer, Nevzat Yalçıntaş üzerinde bir mutabakat sağlanamazsa ki bu hemen hemen imkansız görünüyor Fazilet Partisi''nin üçüncü ve dördüncü turdaki tercihi ise DYP adayı Ahmet İyimaya olabilir. İyimaya, 28 Şubat sürecindeki tavrı nedeniyle FP grubuna daha yakın bir isim görünüyor. Faziletliler ayrıca, başkanın sağ partilerden birisinden seçileceği garantisini elde birn kabul ederek MHP''ye güç aktarılacağına İyimaya gibi ortadan bir ismin başkanlığa oturmasını hem siyaseten hem de demokratik gelişme açısından daha iyi bir tercih olarak görüyorlar.

DYP Genel Başkan Yardımcısı Hasan Ekinci''nin başkanlık için yorumu ise en azından üst limitin tespiti açısından bir kesinlik arzediyor. Ekinci, "Bu Meclis''ten, 414 milletvekilinin sağda bulunduğu bir Meclis''ten DSP adayının seçilmesi mümkün değil" diyor.

Bu kesin yargıya rağmen, hükümet pazarlıklarının izleyeceği seyrin birçok sürprize yol açabileceğini söylemek gerekiyor. Mesela, ANAP''ın hatta ve hatta MHP''nin uyumlu bir hükümet ortaklığı için yapabilecekleri ittifaklar gibi. Zaten, bütün partiler de bir gözleri hükümet çalışmalarında olduğu için başkanlık için kendilerini angaje edecek sözlerden imtina ediyorlar.