Siteler

Mor salkımlı ahşap evden bahsetmeyelim artık. Kendisi zamanın aynasında çoktandır solgun bir kartpostala dönüştü. Zaten apartıman modası çıktığında rahmetlinin çocukları isteyerek onu kat karşılığı bir laz müteahhite vermişlerdi. Hakkında bir sürü hikâye yazıldı, bu bayat hikâyeleri yazmaya hâlâ devam edenler var.

Ne yazık ki komşu ahşap evin sahipleri de aynı yolu tuttular; onlar da bahçedeki manolyaya, karaduta, mürdüm eriğine, yediveren güllere kıydılar. Böylece çiçekli, kuyulu bahçeler; nohut oda-bakla sofalar yokoldu, yerlerini BTB mozayik kaplı hisar gibi apartımanlara bıraktılar.

Sokak aralarında çocukların oynayacağı mekânlar kalmamıştı. Sokak aralarından bırakın çocukları hava cereyanı bile geçemiyordu.

Güneş gitmiş, yeşil kaybolmuş, kuşlar şehrin merkezini terkederek gecekonduların varoşlardaki bahçelerine sığınmışlardı.

Fabrikalar standart mal üretiyor, bu tek tip mal üretimi tek tip insan istiyordu. Yeni insanın standartlaşan örnek ihtiyaçları cetvelle çizilen caddelerden geçecekti. Sokaklar kavsini, sihrini, sürprizini kaybedince sakinlerine dar gelmeye başladı. Nasıl gelmesin önceleri beşyüz kişinin yaşadığı mekâna neredeyse beşbin kişi doluvermişti.

Arabalar arttı, gürültü arttı, park yeri kalmadı, hava kirlendi, çöp sorunu-su sorunu-ulaşım sorunu yükselerek gırtlağa çıktı.

Bu standart insana artık "temiz, düzenli, güvenli, rasyonel ve ucuz" konutlar lazımdı. Şehir plancıları her şeyi düşünür; sağolsunlar "şehirden kaçmak" isteyen bu insanlara şehir dışında siteler inşa etmeye başladılar. Zaten eşitlikçi zihniyet de bu kabaran talebe kooperatifler aracılığı ile arka çıkıyordu.

Şehir dışında "doğayla iç içe" sitelerde bir daire sahibi olmak orta ve alt gelir guruplarının hayali olmuştu.

Belediyelerin omuz vermesi "manolya sitesi", "akasya sitesi" gibi tabiatı düşleyenleri; "doktorlar sitesi", "mühendisler sitesi" gibi meslek guruplarını tatmin edecekti. Çözüm bulunmuştu işte.

Yüksek, gri ve beton kütleler arasında mostralık standart yeşil alanlar da ihmal edilmedi, her proje içinde bir "yeşil alan kotası" vardı nasılsa.

Yine de bu "boşluklar" kimse tarafından gerçekten sahiplenilmedi. İnsanların çoğu giderek artan otomobilleri için o alanlara birer müstakbel "park yeri" olarak baktılar.

Ne var ki "mor salkımlı, bahçeli ev" hayali nesillerin içinden sökülüp atılamadı. Şimdilerde site sakinleri dahi "siteden kaçış" planları yapıyorlar.

Yüksek gelir gurupları kendi aralarında birer country teşkiline gitti. Bir yandan "Beykoz Konakları" tarzında çok çok pahalı villalar pazarlanıyor. "Çiftlik evi" modası yayılıyor. İşte bütün bunların temelinde "o bahçeli eve" geri dönüş durmaktadır.

Şehir plancıları bunu unutmamalı.