Eğitimden yükselen feryatlar

Yargıtay Başkanı Sami Selçuk''un konuşmasından sonra Ecevit, "Herkesin ders alması gerekir" demişti. Sonra da çıkardığı dersin sonucunu açıkladı: "Anayasa''nın 82, 83 ve 100''üncü maddelerini değiştirmeliyiz."

Bu maddelerin hürriyetlerle hiçbir ilgisi yok.

82''nci madde, TBMM üyeliği ile bağdaşmayan işleri, 83''üncü madde, Yasama dokunulmazlığını, 100''üncü madde ise, Başbakan ve Bakanlar hakkındaki Meclis soruşturmasını düzenliyor.

Bir yandan af yoluyla Mesut Yılmaz''ı, Güneş Taner''i, Yaşar Topçu''yu soruşturma dosyalarından kurtarmak, kaşla göz arasında Kalemli''yi aklamak, öte yandan milletvekillerinin dokunulmazlık sınırlarını daraltarak, onları her an takibe uğrayacakları bir konuma getirmek.

"Bu ne perhiz, bu ne lahana turşusu" diye sormazlar mı?

Ecevit''in, Meclis açılır açılmaz 28 Şubat sürecine uygun bir biçimde "irtica tasarılarını" yasalaştırma çabası içine gireceğini de biliyoruz.

Dünkü Radikal gazetesi, gene aynı kapsamda görebileceğimiz, bir tasarruftan söz ediyor.

Milli Eğitim Bakanlığı, özel okullarda da, kız ve erkek öğrencilere ayrı sınıflarda eğitim verilmesini yasaklamış. Radikal''in haberine göre, Milli Eğitim Bakanlığı''na bağlı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği''nde yapılan değişiklikle, karma eğitim şartı getiriliyor.

Ayrıca, başörtüsü yasağı, özel okullarda da, sadece öğrenci ve öğretmenleri değil, tüm personeli kapsayacak biçimde genişletildi. Bir başka ifade ile, yönetmelik harfiyen uygulanırsa, hiçbir özel okul, başörtülü telefon memuresi, hatta temizlikçi dahi çalıştıramayacak.

İrtica eksenli düzenlemeler yüzünden sadece demokrasi değil, eğitim sistemi de, büyük yaralar aldı.

ÖSS öncesi ve sonrasındaki yanlışlıklar, düzenlemelerin, "daha iyi bir eğitim" amacı yerine, "irtica ile mücadele" hedefine yönelik olarak gerçekleştirilmesinden kaynaklandı.

Sami Selçuk, daha çok hürriyet, daha liberal bir demokrasi tavsiye ediyor. İdeoloji yerine akılcılığı öneriyor.

Ecevit ise, manivelayı biraz daha sıkıştırıyor.

Yeri gelmişken, ideoloji eksenli eğitim reformunun sistemde açtığı gediklere ve doğurduğu rahatsızlıklara temas etmek isterim.

Kesintisiz eğitimin en önemli sonucu, Anadolu insanını 8 yıl kesintisiz köye mahkûm etmek olmuştu.

Hatta ben, bu neticeyi daha müşahhas olarak anlatabilmek maksadıyla, hep Demirel örneğini veririm.

8 Yıl kesintisiz eğitim, eskiden de geçerli olsaydı, Çoban Sülü 8 yıl İslamköy''deki ilköğretim okulunda yetersiz hocalarla, kifayetsiz bir dershanede eğitilecek, Afyon Lisesi''ne ancak 15 yaşından sonra gidecek, ağaç yaş iken eğileceğinden, büyük ihtimalle, üniversite puanını tutturamayacaktı.

Sınav sistemindeki son değişiklik, Çoban Sülü''lere ikinci darbeyi vurdu. Yeni bir hesaplama yöntemi getirildi.

Öğrenci seçme sınavı (ÖSS) tek başına belirleyici olmuyor.

Çocuğun okuldan mezuniyet notu, ortaöğretim başarı puanını oluşturuyor. Ama bu puan ham bir şekilde üniversite giriş imtihanına dahil edilmiyor. 80 ile 30 arasında yeni bir sıralama yapılıyor. Not vermedeki okuldan okula değişebilecek farklılıklar, böylece gideriliyor. Her okulda en yüksek nota, 80, en düşüğe 30 puan karşılık tesbit edilip, notlar bu aralık içine yerleştiriliyor, yeni bir değerlendirmeye tâbi tutuluyor. Yani çocuk, 90 bile alsa, bu not en yüksek ise 80 sayılıyor. Ondan daha düşük puan alanlar 80''nin aşağısına sıralanıyor.

Üniversite adayının, ortaöğretim başarı puanı, diplomadaki notu değil, 80-30 aralığına yerleştirilip yeniden değerlendirilen notu. Bunu makul karşılayabiliriz.

Ama iş, burada bitmiyor. Bir de, mezun olunan okulun ÖSS''deki başarı puanı var. Okulun başarı puanı, talebelerinin üniversite imtihanındaki başarı durumlarına göre tesbit ediliyor. Üniversite sınavında talebelerin ortalama başarısı okulların da ortalamasını belirliyor.

Ortaöğretim başarı puanı ile okul başarı puanının birlikte değerlendirilmesi sonucunda ise, üniversite adayının ağırlıklı ortaöğretim başarı puanı bulunuyor.

Gelelim gene İslamköy''lü Sülü''lerin yediği ikinci darbeye. 8 yıl müddetçe köyden burnunu dışarı çıkartmadan, ilköğretimini tamamlayan Çoban Sülü, şehirde, daha iyi şartlarda, eğitim görenleri nasıl yakalayacak? Yakaladı, diyelim, Anadolu''daki okullar, İstanbul, Ankara, İzmir gibi şehirlerdeki okulların düzeyine nasıl ulaşacak?

Ulaşamazsa, kötü bir okuldan mezun olan en parlak çocukların bile ağırlıklı ortaöğretim başarı puanı, -öğrenim gördükleri lisenin başarı puanı da hesaba katıldığı için- düşük çıkmayacak mı?

Afyon Lisesi''ni bitiren Çoban Sülü, ÖSS''de en yüksek notu tutturtursa, okulunu da birincilikle bitirse, mezun olduğu lise dolayısıyla, üniversite kapısından geri çevrilecek. Veyahut ikinci sınıf bir üniversiteye girecek.

Kargaşa burada da sona ermiyor.

Ağırlıklı ortaöğretim başarı puanları, lisede seçilen dallara göre veyahut devam edilen meslek lisesine göre 0.2, yahut 0.5 katsayı ile çarpılıyor.

Meselâ, lisede, Türkçe-Sosyal kolunu seçen biri, Tıp Fakültesi''ne girmek isterse, ağırlıklı başarı puanı, sadece 0.2 ile, Matematik-Fen bölümünü bitireninki ise, 0.5 katsayı ile çarpılıyor. Ve böylece Fen kolundan mezun olanın Tıbba girme şansı yükseliyor.

Sözgelimi, Türkçe-Matematik bölümünü bitirmişseniz, Hukuk Fakültesi''ne giderken bir haksızlığa uğramıyorsunuz; ama "sosyal" kolunu seçmediğiniz için Coğrafya Fakültesi''ne girerken, ağırlıklı ortaöğretim başarı puanınız, 0.5 yerine yalnızca, 0.2 ile çarpılıyor.

Aynı şekilde, bir meslek lisesi veyahut İmam Hatip mezunu iseniz, okuldaki başarı puanınız, meslek lisesinin devamı mahiyetinde olan fakülteler haricinde, 0.2 katsayısı ile çarpılıyor.

Bu suretle İmam Hatip mezunlarının, Hukuk''a, Siyasal''a, Tıbba, Mühendisliğe veyahut Eğitim Fakültesi''ne girmesi zorlaştırılıyor. İmam Hatipliler, İlahiyat Fakültesine yönlendiriliyor.

Oysa İmam Hatipler de, okudukları dersler itibariyle, en azından Türkçe-Sosyal veyahut Türkçe-Matematik mezunu sayılabilir.

Ama bütün bu karışık katsayı sisteminin getirilme amacı, İmam Hatipleri, uygulamanın tek mağduru gibi göstermemek. Bu yüzden başka mağdurlar da yaratılıyor.

Nasıl ki, İmam Hatiplerin orta kısmını kapatmak için, Anadolu Liselerinin de orta kısımlarına kıydılar, şimdi de normal liselerdeki farklı kollara, farklı katsayılar uygulayarak, gerçeği gözden kaçırmaya uğraşıyorlar.

Talebeler, lise ikiden itibaren, devam edecekleri fakülteleri, mesleklerini seçme mecburiyetinde bırakılıyor.

Bir genç, Lise ikide, Matematik-Fen mi, Türkçe-Matematik mi, Türkçe-Sosyal mi, yoksa Yabancı Dil mi... hangi kola devam etsin nasıl bilecek?

Meslek seçimi dünyanın hiçbir medeni ülkesinde lisede başlamıyor. Çağdaş eğitimde, hatta üniversitelerin ilk yılları bile, genel kültüre ayrılıyor; sonra ihtisaslaşma başlıyor.

Yabancı dili seçtiniz mi, Hukuk Fakültesi''ne veda! Çünkü katsayı 0.2''ye düşüyor. Dil öğretmeni olacaksınız. O zaman 0.5 katsayı ile başarı ihtimali artıyor.

Türkçe-Matematik mezununun Tıp Fakültesi''ne gitmesi zorlaştırılıyor. Okul birincisi bile olsa ve ÖSS''nin en başarılıları arasına bile girse.

* * *

Mağduriyette eşitlik sağlayan ve İmam Hatip mezunlarına haksızlık yapılmadığını bu şekilde ispat etmeğe çalışan bu zihniyet, aslında Sami Selçuk''un ne kadar haklı olduğunu gösteriyor.

Laikçilik, toplum mühendisliği, dayatmacılık.

Eğitimden yükselen feryatların sebebini başka yerlerde aramayın.