Bıçağın iki yüzü...

Yeni Cumhurbaşkanı''nın seçilmesiyle oluşan "iyimserlik" havası bazen temeli bazen de temelsiz bir biçimde de olsa devam ediyor. İyimserlik havasının en büyük etkeni, kuşkusuz, ilgili makamı "siyasetin sahasını daraltan" bir biçimde işleten kişinin işbaşından uzaklaşmış olması. O makamdan artık tarafgirlik anlamına gelen tutumlar değil, "gerçek hakemlik" bekleniyor.

Fakat, gerçekten ciddi işlevler beklenen o makamı işletmesi gereken Cumhurbaşkanı''nın değerlendirilmesinde, esasta isabetli sonuçlara ulaşılsa bile ciddi bir "yöntem hatası" iyice göze çarpar hale geldi.

Yeni Cumhurbaşkanı''nın o makamı iş dünyası ile içli dışlı hale getiren uygulamalara set çekecek bir duruşa sahip olması ve bir hukukçu olarak o makamın pozisyonunu demokrasi ve hukukun sesinin en yüksek şekilde çıktığı bir konuma getirme mesajları vermesi son derece pozitif gelişmeler. Eskiye göre son derece olumlu içerikleri barındırıyor yeni Cumhurbaşkanı''nın mevcut özellikleriyle o makamda olması. Bunun hemen yanında duran gerçekler ise "21. Yüzyıl Türkiye"si ile ilgili düşünceleri olan hemen herkesi daha derinlemesine düşünmeye mecbur edecek şekilde duruyor...

Artık siyasette ağırlıklı bir yeri olması değiştirilemez bir şekilde "yerleşikleşmiş" olan Cumhurbaşkanlığı makamının, siyasete müdahale eden aktifliğinin "dengeye getirilmesi" adına daha pasif bir konuma çekilmesi, bu saatten sonra sonuç alıcı değildir. O makam, artık, siyaset arenasında aktif olmakla başbaşadır ve siyasete müdahalenin aracı haline gelen aktifliğinin, "siyasetin özerkliğinin korunması" adına işletilmesi zaruridir. Bürokrat kökenli/refleksli bir Cumhurbaşkanı''nın bunu ne derece başarabileceği konusu, "mevzuat titizliğinin" dinamik Türkiye şartlarında nasıl bir karşılık bulacağı kaygısı, bu nedenle orta yerde durmakta ve ülke idaresinin elinde bir kartopu gibi büyümektedir.

Toplumun geniş bir kesiminin, ahlaki bazı özellikleri öne çıkaran yeni Cumhurbaşkanı ile özdeşlik kurması çok kolay ve yaygın bir biçimde gerçekleşmiştir. Kuşkusuz bu büyük bir kazanımdır. Fakat özdeşleşmenin bu "düzeyle" (frak giymemek, kırmızı ışıkta durmamak, farklı koltuk istememek...) sınırlı görünmesi, bu özdeşlik duygusunun, ciddi bir motivasyondan, Türkiye''yi 21. Yüzyıl''da merkezi rollere soyunduracak "hareketlilik kabiliyetinden" ne kadar uzak olduğuna da işaret edebilir. Bu ihtimal dikkatle izlenmelidir...

Bütün bunların üzerinde bir karakalem çalışması gibi durup, sisteme asıl rengini veren ise, siyasi aktörler yerine, bir "bürokrat"ın Cumhurbaşkanlığı''na seçilmiş olmasıdır. Kuşkusuz seçimin ciddi bir kriz olmadan gerçekleşmesi, siyaset adına bir kazanımdır, ama bu durumun siyasetçiler karşısında bürokratların konumunu güçlendiren yönlerinin "el altından" işleyen bir tarafı olduğu da görmezden gelinemez.

Türkiye, yeni Cumhurbaşkanı''nı seçerken, bir "seçim" yapmaktan çok bir "eleme" yaptı. Kimin o makama çıkması gerektiğinden daha çok, kimlerin o makamdan uzak tutulması gerektiği belirleyici oldu. Netice ne kadar iyi ve isabetli olursa olsun, bu gerçekler neticenin üzerinde durmakta ve olayların gidişini "gözlemektedir." Dolayısıyla, Türkiye bu noktaya bir "içe kapanmanın" sonucunda geldi. Bu noktadan itibaren bütün gelişmeler bıçağın iki yüzüne birden bakmaktadır. Yeni Cumhurbaşkanı''nın ilk anda kolay özdeşlik kurulan özellikleri meselenin "nihai sınırı" ise, yani o makamdaki inisiyatifin hareket alanı bu kadar ise, Türkiye, salt kişisel özelliklere sığınmış bir duygusallıkla içe kapanmaya devam edecektir. Yok, bu gelişmelerin devamı, Cumhurbaşkanı''nın kişisel özelliklerinin aktif bir şekilde demokrasi ve hukuk adına insiyatif almasıyla tanıştıracaksa Türkiye''yi, içe kapanma sona erecek, salt "mevzuat titizliğiyle" sevinmekle yetinilmeyecek ve dinamik bir tablo ortaya çıkacak demektir.

Şu anda her gelişme bıçağın iki yüzüne birden bakmaktadır ve hareketin ne yöne olacağı çok dikkatli izlenmelidir...