Siyasetin "decoder"i strateji mi olacak?

MGK toplantısı sonuçlanana kadar iktidar partileri ile muhalefet partileri ''malum mesele'' Fethullah Gülen''le ilgili iddiaların abartılmaması gerektiği konusunda bir görüş birliği içindeydi. Bu askeri kesim adına dillendirilen görüşle büyük oranda zıtlık içeriyordu. 28 Şubat sürecinin başladığı günlerde siyasal yelpazedeki parçalanmışlık bu sefer yoktu. O dönemde ANAP ve DSP askerlerle görüş birliği içinde DYP ve RP''ye karşı olmuşlardı. Bu sefer ise askerler bir yanda duruyordu, siyasal partiler ise tam karşı kıyıda. MGK sonuç bildirisinin yayınlanmasından sonra ise başta Cumhurbaşkanı''nın açıklamalarından durumun yine en azından ''fiilen'' 28 Şubat''ın başlangıç günlerine görece ''uydurulduğu'' gözlemleniyor.

Bu arada son MGK bildirisindeki ''stratejik bağlam'' ifadesinin Milli Siyaset Belgesi''nin nasıl uygulanacağına dair hazırlanmakta olan Milli Strateji Belgesi''nin ipucu olduğu basına yansıdı. Basına yansıdığı kadarıyla, Harp Akademileri Komutanlığı''nca düzenlenen bir sempozyumda MGK adına konuşan bir yetkili, Milli Siyaset Belgesi''nin içerdiklerinin pratikleşmesi konusunda ''icra''dan umut kestikleri için, MGK olarak, Milli Siyaset Belgesi''nin nasıl bir eylem planına dönüştürüleceğini içeren Milli Strateji Belgesi''ni hazırlamaya başladıklarını söylüyor. Bu bilgileri aktaran Ertuğrul Özkök, Milli Siyaset Belgesi''nin ''..ne halkın oyuna sunulmuş, ne de Meclis''te görüşülüp kabul edilmiş bir metin..'' olma özelliğine dikkat çekiyordu. Siyaset mekanizmasının dışında teşekkül etmiş bir metnin şimdi nasıl bir eylem planına dönüşeceği de ''icradan umut kesildiği için,'' siyaset mekanizmasının dışında tesbit ediliyormuş.

''İcradan umut kesme'' sözünün ima ettiği gibi bu belgenin siyaset üstü varlığı çok açık. Son olayda olduğu gibi siyasetçiler, ellerindeki istihbarat raporlarına, siyasi tecrübelerine ve şahsi ilişkilerine dayanarak beyan ettikleri bir kararı, ''stratejik bağlam''ın öne sürülmesiyle bir kenara bırakıyorlar. Böylece siyasetin bütün etkinliklerini ''hizalayan'' bir sonuç ortaya çıkıyor.

Son günlerde çeşitli kurumlarda meydana gelen aksaklıklar, yetki ötesi tasarruf biçimlerinin ortaya çıkması bütün devlet yetkililerinde atama ve terfilerin ''şura sistemi''ne benzeyen metodlarla yapılması gerektiği kanaatini uyandırmışa benziyor. Böylece her alan yoğun bir devlet hakimiyetinin gölgesi altında kalıyor. Hiçbir iş kendi koordinatlarında değerlendirilemiyor. Kariyer değerlendirmesi, verimlilik, saydamlık ve etkinlik temelinde konuşulması gereken ve doğası gereği ancak bu şekilde anlam ifade edebilecek konular ''stratejik'' temelde konuşuluyor. Devletin sürekli bir tehdit bağlamı içinde yapılanmasının bir adım sonrasında devletin kurumlarının birbirine karşı yapılandığı görülmüyor. İçinde siyasetçilerin de bulunduğu ve aldığı kararların ''emir'' değil ''tavsiye'' olduğu söylenen MGK''nın her toplantısından sonra, siyaset, ekonomi ve medya hakkındaki konuşmaların tümü stratejik ya da askeri kavramlarla yapılmaya başlanıyor. Devlet yönetimine dair bir faaliyetler bütünü olan siyasetin konuştuğu konular devlet yönetimi dışında herşey olabiliyor, ama siyaset olamıyor. Bir yetkili ''icradan umut kestiklerini'' söyleyerek, siyasetin görev ve yetki kullanımının siyaset-dışı bir kurum tarafından üstlenildiğini söyleyebiliyor. Belli bir MGK toplantısı öncesinde belli bir konuda iyi kötü ''siyasi'' denilebilecek görüşleri olan siyasetçiler, Başbakan bile olsalar, MGK toplantıları sonrasında bizzat söz söylemeleri gereken konularda susmayı tercih eder görünüyorlar. İş öyle bir noktaya varıyor ki, kimi operasyonların, toplum önünde gürültülü şekilde tartışılan konuların özgüllüğüyle, içeriğiyle ilgisi olmadığı, bunlar yoluyla yeni pozisyonlar belirleme fırsatlarının yaratılmaya çalışıldığı ima ediliyor.

Bu gelişmeler, mevcut siyasal yapının siyasetin ''işlediğini'' gösteren kavramlarla konuşulmasının imkansız olduğunu gösteriyor. Birisi kalkıp da mevcut siyasal yapıyı ve bunu kuşatan gelişmeleri ''laiklik,'' ''demokratik cumhuriyet'' veya ''sosyal devlet'' kavramlarıyla açıklamaya kalkışsa, hakemlik kurumlarını tesbit ve tarafsızlığı temsil eden bu kavramların taraf olduğu bir ortamda kendisini anlamsız sözler söyleyen bir duruma düşürmüş olmaz mı? Siyasetin ve siyasal kavramların hiçbir şey ifade etmediği, bu kavramlarla dünyayı açıklamak ve devleti yönetmek durumunda olan siyasetçilerin bile siyasetin ne yapması gerektiğini stratejik kavramlarla düşündüğü bir noktada, ülkenin çizdiği görüntü siyasetin sadece salon süsü olmaya razı olduğunu gösteriyor. Her darbe sonrasında kablolu yayına geçen siyaset, halihazırda bunun bile gerisine düştü. Siyaset şimdi ancak strateji decoder''i ile çözülebilecek şifreli yayın yapıyor. Kendi frekansından neyin yayınlandığını da ancak yayın çözüldüğünde öğrenebiliyor. Sonuç, siyasetçilere oy verenler açısından kuşkusuz sıkıntılıdır, ama siyasetten ekmek yiyen siyaset profesyonelleri açısından vahimdir.