Gençler, önce kendinizi keşfedin...

Meslek, insan hayatının bütünü etkileyen bir olgudur. Meslek seçimindeki temel amaç, kişiye gelecek yaşamında mutluluk sağlayacak bir alan sunmaktır. Böylesine önemli bir karar öncesinde aile büyükleri, sizleri yakından tanıyan öğretmen ve rehberlik uzmanlarının görüşlerini almak yararlı olur. Eğer çevrenizde işinde başarılı olmuş, mesleki saygınlığıyla toplumun güvenini kazanmış kişiler varsa, onlarla da istişare edilmelidir.

Fakat bunlardan daha önemli olmak üzere, herkes öncelikle kendisini iyi tanımalıdır. Hayallerinizi ve beklentilerinizi gerçekleştirmeye yarayacak yeteneklerinizi ve potansiyellerinizi sorgulamalı, öncelikle eksiklerinizi tamamlamalısınız. İmkan ya da imkansızlıklarınızın farkına varmalısınız. Yani, hayalini kurduğunuz meslekle bireysel nitelikleriniz arasında uyum olmalıdır.

Meslek seçiminde önemli olan bir başka nokta da, kişilerin ilgili duydukları meslek alanında başarılı olabilecek ruhsal, biyolojik ve fiziksel imkanlara sahip olmalarıdır. Bir meslek kişiye ne kadar ideal gelirse gelsin, o mesleğin gerektirdiği ruhsal, biyolojik ve fiziksel özelliklere sahip değilse başarılı olması söz konusu olamaz.

Fiziksel özelliklerimiz meslek seçiminde olumlu ya da olumsuz faktör olarak karşımıza çıkabilir; Bunlar; cinsiyet, yaş, boy, ağırlık, sağlık durumu, gelişme ve büyüme özellikleri, enerjiklik durumu, görünüşü, ses tonu, bedensel özellikleri veya engelleridir.

Kişisel özelliklerimiz de meslek seçiminde olumlu ya da olumsuz faktör olarak karşımıza çıkabilir. Bunlar; zeka durumu, özel yetenekleri, davranış özellikleri, sosyal olgunluk derecesi, tavırları, ilgileri, değerler sistemi, ihtiyaçları, gayeleri, umutları, motivasyon seviyesi, heyecan dengesi, duygusal olgunluğu, başkaları ile diyalog kurma yeteneği gibi hususlardır.

Akademik özelliklerimiz ve okul faaliyetlerimiz de meslek seçiminde olumlu ya da olumsuz faktör olarak karşımıza çıkabilir. Bunlar; okuldaki genel başarı derecesi, iyi veya zayıf olduğu alanlar, boş zamanlarını değerlendirme ilgileri, hobileri, kültür ve sosyal faaliyetlere katılma arzusu, çalışma tarzı ve alışkanlıkları gibi konulardır.

Her birimizin sosyal şartları ayrıdır. Bu nedenle, bu ayrıntı da meslek seçiminde olumlu ya da olumsuz faktör olarak karşımıza çıkabilir. Bunlar; ailenin sosyo-ekonomik durumu, ailenizin ya da yakın çevrenizin sizden beklentileri gibi hususlardır.

Yukarıda sıralanan özelliklerin hiçbirini dikkate almadan yapılacak meslek seçimi, kişinin ileride mutsuz olmasına neden olabilir.

Bilindiği gibi, insanı diğer canlılardan farklı kılan en önemli özellik, göstereceği başarı veya başarısızlıkla sadece kendi hayatını değil, ailesinin, toplumun, devletin veya insanlığın kaderini de değiştirebilecek kudret ve kabiliyette olmasıdır. Hangi işi yapıyor olursa olsun, mesleğinde başarılı olanlar, dünyanın kaderini değiştirecek olaylara da imza atabilirler.

Mesleğini sevmeyen bir kişinin o alanda başarılı olması ve yeni bir çığır açması mümkün değildir. İnsanların kabiliyetlerine uygun bir meslek sahibi olmaları, onların meslekteki başarılarını olumlu yönde etkileyeceği gibi, işlerini severek yapmalarına da imkan verir.

Meslek insanın sadece kişisel yaşamı üzerinde değil, etrafı ile olan ilişkilerinde de belirleyici bir etkiye sahiptir. İnsanın toplum içindeki statüsünde icra ettiği mesleğin büyük rolü olduğu gözardı edilemez. Gençlerin bu nedenle bilgi toplumunda geçerliliği olan mesleklere yönlendirilmeleri büyük önem taşımaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri''nde Alman kökenli ilk senatör olan siyasetçilerden Carl Schutz, "İdeal denen şey yıldıza benzer. Onlara hiçbir zaman ulaşamayız ama, tıpkı denizcilere olduğu gibi, bize de yolumuzu gösteren odur" derken, Montaigne''de, "Amacı olmayan gemiye hiçbir rüzgardan fayda gelmez" der.

Kimi zaman ulaşamamış olsak bile, hayallerimiz bize varmak istediğimiz yol konusunda ipucu verirler. Amerikalı yazar William Feather, "Bir şeyi başarmak için ona kesin karar vermekten başka başarıya ulaştırıcı bir yol bilmiyorum" der.

Dikkat ederseniz, son iki yazımı tahsis ettiğim bu konuda asla meslek ismi telaffuz etmedim. Gönlünüz ne arzu ediyorsa o işi yapınız. Sizlere sadece tavsiyem odur ki, yaptığınız işin hakkını vermeye çalışınız ve helal kazançtan asla şaşmayınız. Kendinizi sürekli geliştiriniz. İş ve özel hayatınızda sizleri diğerlerinden farklı kılan muhakkak bir tarzınız olsun. Göreceksiniz, fark edileceksiniz. Başarılar diliyorum.