Emek Reloaded!

PKK"nın 8 Mayıs"ta çekilme kararı almasının yankıları; basın tarihinin efsanesine dönüşebilecekken dramatik bir arkası yarın seyirliği olmuş Taraf"taki tuhaflıklar gibi sıcak gündem konuları arasında dikkatinizi çekti mi bilmiyorum, Emek Sineması protestoları gündemden düştü, İstanbul Film Festivali sırasında hiç bitmeyecekmiş gibi gözüken Emek öfkesi birdenbire söndü.

Bendeniz de bugün bunun için yazmak istedim, zira tam da bunun olacağını tahmin ediyordum. Tam da bunun, yani her yıl olduğu gibi Emek Sineması"nın "bazı sanatseverler ve sinemaseverler" tarafından İstanbul Film Festivali"nin yapıldığı Nisan"ın ilk yarısında hatırlanıp, sonra unutulmasının…

Emek çerçevesinde her yıl aynı şekilde gelişip aynı tarzda sönümlenen protestoların araçsal bir koşullanma sonucu vuku bulduğuna şüphe yok. Çünkü Emek protestolarındaki ortak bilinç göründüğünden çok daha derin, katmanlı ve kalıp Kemalist mesajlar içeriyor. Çünkü, Emek Sineması"nın yıkılmasını protesto etmek demek; alışveriş merkezine karşı; tarih, kültür ve sanatın yanında durma görüntüsü veriyor; ortalama muhafazakar yöneticiyi püriten olma, güdük sanat algısıyla malul olma, batıcı-ilerici-çağdaş olan her şeye karşı olma pozisyonuna kilitlemek ve kendilerini yerleştirdikleri sanat sevdalısı mertebesinden aşağıya doğru, "dindar cahillere" ayar vermek anlamına geliyor.

Fazıl Say"dan tutun, Bedri Baykam"a, tiyatrocuların şaşaalı eylemlerine kadar tüm "sanat sevdalısı" üsttenci ukalalıkların, terbiyesizliklerin temel motivasyonu "pure" biçimde, Emek Sineması protestalarında cisimlesiyor.

Çünkü Emek protestosu, düşmekte olan ve düşmekte oldukları için çok kızgın olan seçkinlerin bugüne kadar AK Parti"ye yönelttiği iki temel eleştirinin ikisini de karşılıyor; 1- sanatta ufuk darlığı, köylülük 2- serbest piyasa, özelleştirme, küreselliğe eklemlenme hevesi. Bu, Emek"i, hem solculuk yapıp, hem Kemalistçilik oynayanların en sevdiği şey yapıyor. Ve her Nisan ayında, Emek Sineması kapatılmasın diye eylem yapılıyor; çünkü bu, sınıfsal aşağılamalarla donatılmış "sanat düşmanı muhafazakar çapsızlığa" karine teşkil eden diskuru haklı çıkaran bir görüntü sergiliyor. Bunları izleyen ortalama vatandaş, "Emek Sineması da kar etmesin canım" deyiveriyor. Oysa Emek özel bir işletme ve sahibi de bir işadamı, kimsenin böyle bir şey söyleme lüksü bulunmuyor.

Herşeyin kar-zarar düalizmiyle açıklanmasına benim de itirazım var, tarihi öneme sahip yerlerin her türlü fayda-zarar hesabının dışında kalması benim de isteğim; ama daha önce de (09-04-2010 / Yeni Şafak) yazdım: Emek Sineması"nın yıkılıp yerine alışveriş merkezi yapılması düşüncesi, o "Batılı, İlerici ve Çağdaş" saydıkları dünyanın, bizleri, yani yeryüzünün "Batılı, İlerici ve Çağdaş" olmayan geri kalan bölümünü mahkum ettiği hipermodern sebep/sonuç ilişkisinin bir mamulü. Biz sevelim ya da sevmeyelim serbest piyasanın kâr etmeyen kurumu/şirketi/mekanı kâr eden yenisiyle değiştirmesi, kaçınılmaz çıkar çatışmalarının kaçınılmaz sonucu...

Bu yüzden, her yıl Nisan ayında Emek Sineması vesilesiyle AK Parti"ye sayıp sövme-atıp tutma ihtiyaçlarını gidererek Emek önünde yıllık rahatlama seanslarını icra edenlerin samimi olduklarına inanmak çok zor. Çünkü vaktiyle, kâr edeceği garanti olan Recep İvedik filmini salonlarında oynatmama kararı almış ve duruşunu apaçık ortaya koymuş Emek Sineması yerine; yıl boyunca kolda tiki sevgili, elde yağlı "popcorn"larla FİTAŞ"ın ultra-modern salonlarının yolunu tutup, her birinin rakamı küçük bir ülkenin yıllık bütçesine denk gelen "Hollywood action"larını izleyerek Emek"i öldüren biraz da bu "alışveriş merkezi" karşıtı, yüksek sanat sevdalısı duyarlı arkadaşlardı.

Festivalin pek bir entelektüel, pek bir sinefil, pek bir üst elit sınıfa mensup izleyicileri, yılın Nisan dışında kalan aylarında sinemaya gitmek için Emek"i değil, vahşi kapitalizm prodüksiyonu AVM"lerin pahalı salonlarını seçmediler mi?

Seçtiler, Emek Sineması"nı da yine yılın sadece İstanbul Film Festival"ine denk gelen birkaç gününde hatırlayıp, kaderine terk ettiler. Yıllık "muhafazakarların sanat düşmanlığının altını çizme" seanslarını icra edip, solculuklarından emin şekilde evlerine çekildiler. Şimdi sırada; muhafazakar yönetime öfke kusarken, solculukları ve kemalistliklerinin altını çizebilecekleri 1 Mayıs var; onu bekliyorlar.

Yıl boyunca Kanyon"daki, Galleria"deki, İstinye Park"taki, Cevahir"deki, City"s"deki sinemalara gidecekler… Emek mi, bir başka bahara kadar bekleyecek…