Protokol de önemlidir

Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel''e, İstanbul''a gidiş-gelişlerinde uygulanan askeri protokolün düzeyi yeniden yükseltilmiş. Bunu duyunca ne kadar sevindiğimi asla tahmin edemezsiniz.

Bir süre önce, burada, cumhurbaşkanına uygulanan protokolün büyük çapta değiştiğini yazmıştım. Kenan Evren dönemindeki gibi ilin bütün üst düzey rütbeli askerlerinin havaalanına gelmesi Turgut Özal döneminde değişmişti zaten; sadece kolordu komutanı geliyordu havaalanına. Süleyman Demirel''in Çankaya Köşkü''ne çıkmasından sonra da epey bir süre o protokol devam etmiş, ancak son zamanlarda, havaalanına en yakın birlikten bir albay uğurlamada bulunmaya başlamıştı.

Bu durumun yeniden eski düzene girdiğini, Kolordu Komutanı Korg. Atilla Kurtaran''ın karşılama ve uğurlamalara bizzat katıldığını öğrenince çok sevindim doğrusu.

Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel''in son 40 yılın siyasi hayatına vurduğu damga kimse tarafından inkâr edilemez. Zaten o da, bu kadar uzun süre siyasi hayatın içinde olduğunu hatırlamamıza yarayacak bir kadroyu hiçbir zaman yanından eksik etmiyor. DYP''nin başındayken, çok eski politika arkadaşlarını mutlaka Meclis''e getiriyordu; şimdi gözden düşenleri Cumhurbaşkanlığı''na danışman olarak alıyor Süleyman Bey...

Geçenlerde bir dostum, "Süleyman Demirel''in kendisiyle beraber çalışan insanlar üzerinde garip bir etkisi var" tespitinde bulundu, daha en başında, "Şimdi söyleyeceklerime Freudian bir tahlil diyeceksiniz" uyarısında bulunarak... Gerçekten de, geçmişte, onunla kanlı-bıçaklı olan, rekabet içine girenler de dahil, pek çok kişi, şimdilerde Süleyman Bey''in en yakınında bulunuyor, onunla işbirliği yapıyorlar... Onun nâmına o insanlarla kavga edenleri bile şaşırtan beraberlikler yaşıyor Süleyman Demirel...

Süleyman Demirel''in yol arkadaşları 12 Eylül sonrasında çeşitli partilere dağıldılar. Vaktiyle onunla siyasi rekabet içinde bulunanlar da başka partilerdeler. Ancak, bugün bile, hangisini arasa, o kişi, "Buyrun beyefendi" diye hemen yanına koşuyor. Bazen partilerden istifalar veya parti değiştirmeler oluyor, o zaman, ben "Süleyman Bey''in telefonu" diye mırıldanmaktan kendimi alamıyorum.

Süleyman Demirel''in yakınında bulunmuşlardan bir eski bakan, sık sık, "Bize bir telefonu kâfidir" der durur. Gerçekten de, bakıldığında, o telefon gelir gelmez, pek çok kişi tavır değiştirmekte tereddüt etmemiştir. Bu tahlili yapan dostum, sözünü, "Bir kere Süleyman Bey''in adamı olan her zaman Süleyman Bey''in adamıdır" diye bitirdi.

Dediğim gibi, Süleyman Demirel''in câzibe alanına girmek için onunla aynı siyasi eğilimde bulunmuş olmak şart değil. Zincirbozan''da beraber olduğu CHP''liler için bile Demirel önemli bir figür bugün. Bir şeyi daha unutmayın: Bülent Ecevit, anayasaya göre sadece bir defalığına yedi yıl için cumhurbaşkanı seçilebilme kuralını, Süleyman Demirel''in görev süresini uzatabilmek için değiştirmek istemekte çok samimi. Bir CHP''li tanıdık, Deniz Baykal''ın da, hareketlerini ayarlarken, Demirel''in tepkilerini düşündüğünü bana anlatmıştı.

Geçmişte, siyasete ilk atıldığı yıllarda yanına aldığı insanlar üzerinde de etkisini sürdürüyor Süleyman Bey. Refahyol döneminde, hükümetin düşmesi gerektiğine inandığı zaman aldığı tavırları, o hükümet içindeki kendisini çok eskiden tanıyan bazı siyaset adamları hep başka türlü yorumlama eğiliminde oldular. Eski arkadaşlarına, "Süleyman Bey bu hükümetin artık devam etmemesinden yana, onun için böyle davranıyor" tespitini kabul ettirmek bir türlü mümkün olamadı.

Şu sıralarda Çankaya Köşkü''nde cumhurbaşkanı başdanışmanı sıfatıyla görev yapan bazı eski siyasetçiler, Süleyman Bey câzibesinin ne demek olduğunu çok iyi sergiliyorlar. Bazıları cumhurbaşkanını haftada bir bile göremiyor aslında; ama olsun ilk gördüklerinde kısa bir göz teması akülerini doldurmaya yetiyor.

Ankara''dayken, Cumhurbaşkanı, cuma namazını, Çankaya Köşkü sınırları içindeki Muhafız Alayı Camii''nde kılıyor. Tabii bütün Köşk personeli, danışmanlar da aynı camiye gidiyor. Bir gözlemci, "Cuma günlerini görmelisin" dedi bana. Camiden çıkınca herkesle teker teker selâmlaşıyormuş Süleyman Bey. Camiden merkez binaya kadar makam aracı içerisine aldığı eski dostları, o birkaç dakikalık sohbetten sonra tam anlamıyla mest oluyorlarmış... Bir tanıdık, "Yurtdışı gezi birlikteliğinin arası 15 gün açılsın, senin meslektaşlar da ne yapacaklarını bilemiyorlar" dedi bana,

Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel şahsi câzibesiyle tanıdıkları üzerinde etkisini sürdürüyor. Bugüne kadar siyaseten ayakta kalmasını da, eğilim farkı gözetmeksizin dostluklarını koruduğu kişilere borçlu. O da tabii, "Dost" dediği kişilerin zamanı geldiğinde bunu ispatlamasını bekliyor. İşte, aralarında soğukluk olduğu sanılan ''eski dostlar'' bile, Çankaya''dan telefon geldiğinde hemen gereğini yerine getiriyorlar.

Dostluğa ve etrafındakilere böylesine önem veren bir insanın, İstanbul''a gidiş gelişlerinde, başlangıçta uygulanan protokolün değiştiğini fark etmemesi imkânsızdı. Neyse ki, düşük düzeyli protokol uygulaması birkaç aydan fazla sürmedi ve ben burada yazdıktan sonra yeniden eski durumuna getirildi.

Cumhurbaşkanı, protokolü yapanlara, "İstanbul belediye başkanı niye gelmiyor?" diye de bir sormalı. Anladığım kadarıyla, protokolcüler, karşılama ve uğurlamada halkın seçilmiş temsilcisinin veya onun adına görevlendirilen birinin bulunmasını istemiyorlar. Süleyman Bey''in bundan hoşlandığını hiç sanmıyorum.

Belki bu durum da değiştirilir.