Kısmi süreli çalışanın yıllık ücretli izni

Bugün yazıma “daha nice böyle güzel 1 Mayıslara ulaşmak dileğiyle” diyerek başlamak istiyorum.

Bilindiği üzere, işyerlerimizde farklı çalışma esaslarına göre çalışmasını yapan işçilerimiz olabiliyor. Bunların içerisinde kısmî süreli çalışan işçiler de giderek artmaya ve belirgin bir yoğunluğa ulaşmaya; firmaların istihdam yapısı, giderek daha çok kısmî süreli çalışanı içermeye başladı. Ekonomimizde iktisadî gelişme düzeyimizin yükselişiyle doğru orantılı olarak bu kompozisyon daha da belirginleşecektir. Bu keyfiyet de kısmî süreli istihdam hakkındaki çözümlemeleri önemli hale getirdi. Bu açıdan, bugün, “kısmi süreli çalışanın yıllık ücretli izni” konusunu inceleyeceğim.

4857 sayılı İş Kanunu''nda (m.13), işçinin normal haftalık çalışma süresinin tam süreli çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az olarak belirlendiği iş sözleşmesi, kısmi süreli iş sözleşmesi olarak tanımlanmıştır. Aynı Yasada normal haftalık azami iş - çalışma süresi ise (m.63), haftada en çok 45 saat olarak açıklanmıştır. Kısmi süreli iş sözleşmesinin belirlenmesinde esas alınacak haftalık normal çalışma süresi, bu şekilde tam süreli iş sözleşmesi ile çalışan emsal işçidir. Buna göre, o işkolunda emsal bir işçinin ortalama haftalık çalışma süresi, haftalık 45 saati aşmamak şartıyla belirlenmeli ve bunun önemli ölçüde azaltılmış olup olmadığına bakılmalıdır. Kısacası, bir işyerinde tam süreli iş sözleşmesi ile yapılan emsal çalışmanın üçte ikisi oranına kadar azaltılarak yapılan çalışma, kısmi süreli çalışmadır. Örneğin bir işyerindeki tam süreli haftalık çalışma, 45 saat ise bu işyerinde 30 saat ve daha az yapılan çalışmalar kısmi süreli çalışmadır.

İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içerisinde olmak üzere, en az bir yıllık sürede çalışmış olan her işçiye yıllık ücretli izin verilmesi gereklidir. Çalışma süresi, bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dâhil) olanlara on dört işgünü; beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlara yirmi işgünü, on beş yıl (dâhil) ve daha fazla olanlara yirmi altı işgünü, yıllık ücretli izin verilecektir. Kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışanlar, iş sözleşmeleri devam ettiği sürece her yıl için hak ettikleri izinleri, bir sonraki yıl izin süresi içine isabet eden kısmi süreli işgünlerinde çalışmayarak kullanırlar. Kısmi süreli çalışan işçilere de izinde gidilecek yere göre belirlenecek olan 4 güne kadar ücretsiz yol izni verilmesi gerekmektedir. İşçilerin yıllık ücretli izne hak kazanabilmeleri için, bir yıllık süreyi tamamlama hükmünü, kısmi süreli çalışan işçiler için iş sözleşmesi süresinin en az bir yıl devam etmesi şeklinde değerlendirmek gerekir. Kısmi süreli çalışan işçilerin çalışmadıkları günler, onların çalışma yükümlülüğünde bulunmadıkları işgünleridir.

Bu nedenle haftanın belli günlerinde çalışan bir işçi, işe başlamasından itibaren iş göreceği günlerde çalışmasını yerine getirmek koşulu ile bir yıllık süreyi doldurduğunda, yıllık ücretli izine hak kazanır. Tam süreli çalışan işçiler için öngörülen bir yıllık süre içerisinde çalışılmış gibi kabul edilen durumlar, kısmi süreli çalışanlar için de işçinin çalışmayı taahhüt ettiği günlere denk geliyorsa, yıllık ücretli izin süresinin hesabında, çalışılmış gibi kabul edilir. Kısmi süreli çalışan işçinin yıllık izne hak kazanabilmesi için, çalışılan gün toplamının bir yılı bulması şartı, aranmaz. Kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçilerin süreksiz işlerde, niteliklerinden dolayı bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışmaları durumunda haklarında İş Kanunu''nun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümleri uygulanmaz.

Piyasada İş, Basın İş ve Deniz İş Kanunları açısından yıllık ücretli izin uygulamalarının pratik bir şekilde detaylıca işlendiği kitap sayısı fazla değil. “Kısmi süreli çalışanın yıllık ücretli izni” konusu dâhil, yıllık ücretli izinler hakkında geniş bilgi için, Baş İş Müfettişi Arif TEMİR tarafından kaleme alınan ve Yaklaşım (Tel: 0.312.439 43 43) Yayınları tarafından 2''nci baskısı, 2010 Ocak ayında yayınlanan “İş Hukukunda İzinler ve Uygulaması” kitabını ilgilenen okuyucularım edinebilirler.

Bahçeşehir Üniversitesi bünyesinde değerli çalışma arkadaşım Resul KURT''un program koordinatörlüğünü yürüttüğü İŞ ve SOSYAL GÜVENLİK UZMANLIĞI sertifika programında yeni grubun kayıt ve başvuruları başladı. Eğitimler de 22 Mayıs 2010 günü başlayacak.

Şirketlerin en çok ihtiyaç duyduğu iş hukuku, sosyal güvenlik, insan kaynakları uygulamaları, iş sağlığı ve güvenliği, ücretlerde vergilendirme gibi temel alanları kapsayan program toplam 72 saat sürecek.

Programda alanında uzman eğitimci ve uygulamacılar ders verecektir.

Gibi sosyal güvenlik alanında uzmanlaşmak ve meslek sahibi olmak isteyen herkese açıktır.

İş dünyasının en önemli ihtiyaçlarından birisi iş ve sosyal güvenlik alanında uzman personel sağlanmasıdır.

İş hukuku, sosyal güvenlik, ücret ve tazminatların vergilendirilmesi, iş sağlığı ve güvenliği ve bordro gibi konularda işletmelerin ihtiyaçlarını karşılayacak uzman personel talebi fazla olmasına rağmen, bu alanda yetişmiş az sayıda personel bulunmaktadır.

Program, uygulamaları doğru ve süreklilik arz edecek şekilde hayata geçiren, gerek pratik gerekse teknik bilgi ve alt yapıya sahip, donanımlı İş ve Sosyal Güvenlik Uzmanı yetiştirmeyi hedeflemektedir.

3 İş Hukuku Ve Sosyal Güvenlik Uzmanlığına Giriş

3 Bireysel İş Hukuku (4857, 5953, 854)

6 İş Sözleşmesinin Kurulması, Sona Erdirilmesi, Bildirimli Fesih,

İşçi Ve İşverenin Haklı Nedenle Derhal Feshi,

Toplu İşçi Çıkışı, İş Güvencesi Ve Feshin Hukuki Sonuçları

(İhbar-Kıdem Tazminatlarının Hesaplanması)

3 Prime Tabi Olan Ve Olmayan Kazançlar

3 Genel Sağlık Sigortası Uygulamaları

3 4-1/B (Bağ-Kur) Sigortalılarına İlişkin Uygulamalar,

3 5510 Sayılı Kanunda Borçlanmalar Ve Hizmet Birleştirmeleri

3 Toplu İş Hukuku

6 Personel Özlük Dosyası Oluşturulması, Personel İşlemlerinde Belgelendirme

(Tutanak, Savunma İsteme, İhtarname Ve Diğer Personel İşlemlerine İlişkin Belgelerinin Düzenlenmesi,

İş Hukukunda İşverenlerin Bildirim Yükümlülükleri, Son Yargıtay Kararları)

3 İş Hukukunda Yıllık İzin, Fazla Çalışma Ve İstihdam Yükümlülükleri

6 5510 Sayılı Kanunda Önemli Uygulamalar Ve Bildirimler

6 5510 Sayılı Kanunda Emeklilik İşlemleri Ve Uygulaması

6 İş Hukuku Ve Sosyal Güvenlikte Alt İşveren Uygulaması Ve Temel Kavramlar,

Yargıtay Kararlarında Taşeronluk Uygulaması Ve Asgari İşçilik Bildiriminde Genel Esaslar

3 İş Kazası, Meslek Hastalığı,

Analık Sigortası Ve Doğum Yardımları,

3 İşsizlik Sigortası Uygulaması

3 Personel Seçimi, İşe Alım,

Eğitim Ve Kariyer Planlama

3 İk Yönetiminde Performans Değerlendirme Ve Ücretlendirme

6 Ücret Bordrosu Düzenlenmesi, SGK E-Bildirge, E-Sigorta Uygulaması

Katılmak isteyen okurlarıma bu uygulamalı programı tavsiye ediyorum.