Küresel risk

Tam da dünyada işçi ve emekçinin bayramı olarak kutlanan 1 Mayıs haftasında İLO tarafından açıklanan son rapor, ülkelerde ve iş dünyasında endişeleri daha da arttıracak.

Çünkü istihdam ve işsizlik alanında hiç iyi haberler yok.

İyi haber olmadığı gibi işsizliğin Avrupa başta olmak üzere dünyanın birçok bölgelerinde ciddi ciddi toplumsal ayaklanmaya yol açacağı uyarısı var.

Küresel çapta işsizliğin bu yıl 202 milyonu bulacağı belirtiliyor.

202 milyon insan 202 milyon canlı bomba demek olduğuna göre varın gerisini siz düşünün. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tarafından açıklanan 2012 yılı Küresel İstihdam Raporu''nda neler var bakalım:

*

Bazı bölgelerde ekonomik büyüme yeniden başlama belirtileri vermesine rağmen, küresel istihdam alarm veriyor ve yakın vadede iyileşme işaretleri görünmüyor.

2008-2009 yıllarındaki küresel finansal krizden bu yana 50 milyon kadar kişi işinden oldu, üstelik bu oran azalma yerine artacak ve 2013 yılında yüzde 6,2''ye yükselecek.

*

Eldeki bütün veriler, küresel istihdamın küresel ekonominin büyümesinin yavaşlaması ve çalışma gücüne daha fazla kişinin dahil olması nedeniyle muhtemelen giderek kötüleşeceğini gösteriyor.

Avrupa''da istihdam durumu kötüleşirken birçok ülkede uzun süre iyileşme olmayacak.

Neden?

Çünkü küresel finansal krizin çıktığı 2008 yılından sonra istihdam piyasalarında iyileşme tam olarak sağlanamadı.

Kriz öncesi durumla karşılaştırıldığında hala 50 milyon kadar istihdam açığı var.

O neden?

El elin eşeğini türkü söyleyerek aradığı için!

*

Gelecek birkaç yılda mevcut istihdam açığını kapatmak ve bu sürede istihdam piyasasına girmesi beklenen 80 milyondan fazla kişiye istihdam sağlamak için küresel ekonominin yeteri kadar hızlı büyümesi mümkün görünmüyor.

2010 yılından bu yana ülkelerin üçte ikisinde işsizlik oranı arttı.

Avrupa''da özellikle kaygı verici durumda.

Japonya ve ABD gibi gelişmiş ülkelerde istihdam piyasasında düzelme gecikti.

Arap bölgesi ve Afrika''nın büyük bölümünde istihdam açığı kronik hale geldi.

*

Siyasilerin ve ekonomistlerin göremediği bir şey var; o da şu:

Küresel istihdam krizi daha yapısal yeni bir döneme girdi.

Bu normal istihdam yavaşlaması değil.

Küresel krizin ardından istihdam piyasası dengesizlikleri daha yapısal hale geldi ve bu yüzden sorunu çözmek daha zor.

Uzun süredir işsiz olan kesimler gibi belirli gruplar istihdam piyasasının dışında kalma riskiyle karşı karşıya.

Bu, söz konusu grupların güçlü toparlanma olsa bile yeni iş bulma imkanı ele geçiremeyecekleri anlamına geliyor.

Gelişmiş ekonomilerde, gönülsüz yarı zamanlı istihdam ve geçici istihdam arttı.

Kayıt dışı istihdamın payı gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin üçte ikisinde yüzde 40''ın üzerinde seyrediyor.

Kadınlar ve gençler işsizlik ve iş riskinden orantısız etkileniyor.

Özellikle genç işsizlerin oranı gelişmiş ülkelerde yüzde 80 ve gelişmekte olan ülkelerde üçte iki yükseldi.

*

Avrupa, Ortadoğu, Kuzey Afrika ve Sahraaltı Afrika''da sosyal ayaklanma riski artarken, istihdamın bir nebze toparlandığı Latin Amerika''da toplumsal ayaklanma riski azaldı.

Öncelikle Avrupa''da olmak üzere gelişmiş ekonomilerdeki tasarruf önlemleri istihdama zarar verdi.

Özellikle Güney Avrupa''daki ülkeler dahil tasarruf önlemleri alan, yani vatandaşın kemerini sıkan, krizin faturasını halka çıkaran ülkelerde ekonomi ve istihdam kötüleşmeye devam etti.

Önlemler, mali pozisyonları iyileştirmede başarısız oldu.

*

Tasarruf önlemleri gerçekte, zayıf ekonomik büyümeye yol açarken, kırılganlığı arttırdı, kredilerin daha daralmasına sebebiyet verdi.

Düşük yatırım ve nihayetinde daha fazla kişinin işini kaybetmesiyle sonuçladı.

*

İzlenen politikada değişiklik olmadığı sürece Avrupa''da istihdam piyasası 2016 yılı sonuna kadar bastırılmış kalmaya devam edecek ve ekonomik büyüme daha fazla yavaşlayacak.

Birçok Avro Bölgesi ülkesinde mali tasarruf istihdam krizini derinleştirirken, ekonomide tehlikeli olan (öldürücü durgunluk) resesyon riskini doğurdu.

*

Peki, yeni dönemde neye odaklanmak gerekiyor?

Önümüzdeki dönemde ülkelerin yoksulluğu ve gelir eşitsizliğini azaltmak için sosyal koruma programlarına ağırlık vermesi gerekiyor.

Sosyal afetten korunmak için özellikle başta gençler olmak üzere işsiz kişilerin yeni iş bulmada eşit destek alması sağlanmalı.