"Salı konuşmaları" yararlı mı?

Dün yazıya oturduğumda -gripal durumun da etkisiyle- yorucu olmayan kolay konulardan, mesela günlük siyasi gelişmelerden söz etmeye niyetlendim. Gün de tam bu iş için müsait bir gündü. Günlerden salı olduğuna göre “Salı konuşmaları”na göz atmak tek başına yeterli olabilirdi. “Salı konuşmaları”, yani Meclis''te grubu bulunan partilerin her salı (Meclis''in çalışmadığı yaz ayları hariç tabii!) milletvekili sayıları göz önüne alınarak kendilerine tahsis edilen salonlarda yaptıkları toplantılarda yapılan konuşmalar. Ben kendi payıma bugüne kadar bu toplantılarda parti genel başkanlarından gayrisinin söz almasıyla karşılaşmadım. Bu tespitim doğru ise, bu toplantıların grubun belli konuları kendi içinde tartıştığı yararlı birer “grup toplantısı” olmaktan çok, “grubun” ve misafirlerin genel başkanları dinledikleri birer “genel başkanları dinleme toplantısı” olarak adlandırılması daha doğru olmaz mı?

“Salı konuşmaları”nı ülkenin siyasi hayatını zenginleştirici, önemli sorunların ciddi bir tartışma ortamında “masaya yatırıldığı” ve masada bırakılmadan “masadan kaldırıldığı”, yararlı bir alışkanlık olarak görmüyorum. Bu alışkanlığın tam tersine, siyasi hayata zarar verdiğini düşünüyorum. Üşenmeyip buldum; çok eski olmayan bir tarihte konuya ilişkin şöyle yazmışım:

“ Salı Konuşmaları” hakkında siz ne düşünüyorsunuz? Bana sorarsanız, her Salı tekrarlanan bu grup toplantılarına-konuşmalarına son vermek en doğrusu. “Salı Konuşmaları” (tüm samimiyetimle söylüyorum) bu ülkede milleti (ben “toplum” demeyi tercih ediyorum ama oldu bir kere) adına “siyaset” denilen şu soylu “sanat”tan soğutan nedenlerin başında geliyor. Siyasi parti başkanları Salı günleri haftanın bütün acısını çıkarıyorlar. Örnek isterseniz işte örnek: Hatırlıyorsunuzdur, Başbakan''ın geçenlerde bir köşe yazarının “siyasetçiler çok konuşuyor” şeklindeki son derece sıradan bir sözünden hareketle “köşe yazarları” bahsi üzerine attığı nutuk da “Salı Konuşmaları” kazalarından birisiydi. Bu konuşmalar, belli bir süre ile sınırlı olmadığından ve sözün kısa kesilmesi de genel başkanlar tarafından kabul görmediğinden, tekrarlar ve çağrışımlarla uzadıkça uzuyor. Sözün kısa kesilmesi makbul değil, çünkü her Salı salonlarla hazır olan televizyon kameraları gibi yurdun dört yanından gelmiş dinleyicilerin kısa bir konuşma ile yolcu edilmesi doğru bulunmuyor. Dikkat edin, iktidar ve muhalefet partileri arasında ya da muhalefet partilerinin kendi aralarında yaşanan büyük polemikler, büyük suçlamalar ve hatta büyük hakaretler hemen her zaman “Salı Konuşmaları”nda dile getiriliyor. TBMM çatısı altında gerçekleşen bu grup toplantılarından vazgeçilse, siyasi iklim -inanın- bugünkünden çok daha ılımlı bir hal alacak.

Dünkü “Salı konuşmaları”na göz atınca, bu konudaki kanaatim daha bir pekişti. Kim kime ne dedi, nasıl dedi gibi ayrıntılara girecek değilim. Ancak dünkü konuşmalarda özellikle dikkatimi çeken bir hususu belirtmek isterim: “Salı konuşmaları”, hatiplerin kişilikleri arasındaki büyük farklara rağmen, dönüp dolaşıp büyük ölçüde “moral” düzlemde bir hesaplaşmanın aracı haline gelmiş. “Edep”, “adap” gibi -siyaset dışı- sözcüklerin bolca kullanıldığı “Salı konuşmaları”, her şeyden önce hatiplerin hedef aldıkları muarızlarını “ahlaki” olarak mahkûm etmeye yönelmiş… “Salı konuşmaları” hakkında söylediklerimden çok farklı yorumlar yapılabilir tabii ki. Ama “Salı konuşmaları”nın son derece “sıkıcı” olduğunu kimse inkâr edemez herhalde…

Bu durumda -bana göre- faydadan çok zararı olan bu alışkanlığın ıslahı yönünde neler önerilebilir? “Salı”yı pazartesi , çarşamba veya perşembeye taşımanın tek başına olumlu bir etkisi olmayacağı açık. Genel başkanların da haftanın belli günlerinde futbolcular gibi “maç günleri” olsa, o zaman iş kolaydı… “Salı konuşmaları” maç gününün ertesine konur ve böylece maç yorgunluğundan dolayı konuşmaların uzamamasını sağlayabilirdi.

Belki de en iyi çözüm yolu şudur: TBMM Tüzüğü''ne eklenecek bir hükümle, “Grup Toplantıları”nda “grup başkanları”na, yani genel başkanlara konuşma yasağı getirmek… Bu hükmün arkasına da milletvekillerine bu toplantılarda her dönem için belli sayının altına düşmeyecek sayıda söz almak mecburiyeti getiren bir hüküm eklemek… Böylece “Gruplar” ülke ve dünyadaki gelişmeleri kendi içlerinde konuşsun, tartışsın ve buradan bir siyaset üretsinler… Salı günlerini sadece genel başkanlarını dinleyerek ve devamında dinlediklerini birbirlerine tekrarlayarak geçirmesinler.