Şavşat kalesi tarihe ışık tutuyor

Artvin'in Şavşat ilçesindeki tarihi kalenin turizme kazandırılması amacıyla başlatılan kazı çalışmalarında 13-19 yüzyıllara ait çok sayıda seramik parçaları ile taştan mancınık güllesi ortaya çıkarıldı.

Kazı Başkanı ve Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Osman Aytekin, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Yüzüncü Yıl Üniversitesince Şavşat Kalesi'nde başlatılan kazı ve restorasyon çalışmalarının, Yüzüncü Yıl, Atatürk, Gazi, Selçuk, Erciyes ve Dokuz Eylül Üniversitelerinden bilim adamlarından oluşan ekiple yürütüldüğünü belirtti. Geçen yıl başlatılan kazı çalışmalarının, bu yıl 27 Temmuz-26 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirildiğini ifade eden Aytekin, 2007 yılındaki kazı sezonunda, alan temizliği ve silindirik kulede çalışmaların yürütüldüğünü söyledi.

Aytekin, bu yılki kazı döneminde ise yaklaşık 2 metre daha toprağın boşaltıldığını ve orijinal zeminin bulunduğunu ifade ederek, silindirik kulenin kazısının tümüyle tamamlandığını bildirdi. Kısmi onarım yapılan kulenin geçici bir çatı ile kaplandığını anlatan Aytekin, "Böylece 19 metre yüksekliğinde ve 30 metrekare büyüklüğündeki kule, kapı ve penceresinin yenilenmesi sonucu olumsuz iklim koşullarından arındırıldı"dedi. Silindirik kulenin yanından başlanmak üzere iki açmada kazı faaliyetininsürdürüldüğünü ve 1.5 metre derinliğine kadar tabana inildiğini anlatan Aytekin,"Bir yandan da kule başta olmak üzere kalenin genelinde, mimarlar tarafındanplan-röleve ölçümleri gerçekleştirildi. Geçen yıl ve bu yıl yürütülen kazıçalışmalarında çok sayıda seramik parçaları ile taştan mancınık güllesi ortayaçıkarıldı" diye konuştu.

Aytekin, bu kazı sezonunda ortaya çıkarılan seramik buluntuların, yapılananalizlere göre, 13-19. yüzyıllara ait, zengin ve kaliteli seramikler olduğununbelgelendiğine işaret ederek, şunları kaydetti: "Böylece, Şavşat'ın Ortaçağ ve sonrasında çok değişik kültür bölgeleriile yakın ticari-siyasi ilişkiler geliştirdiği bilimsel verilerle doğrulanmıştır.Bu tür tespitlerin, kazının gelecek dönemlerinde ortaya çıkan verilerle daha da zenginleşeceği ve asıl yargının, kazı tümüyle bitirildikten sonrasöylenebileceğini unutmamak gerekmektedir. Çok sayıdaki etütlük seramikler iletaştan mancınık güllesi, Rize Müzesi Müdürlüğüne teslim edilmiştir."

Artvin'in Şavşat ilçesinde 950 rakımda yüksek bir kayalığın üzerinekonumlandırılmış Şavşat Kalesi, ilçe merkezine 3 kilometre uzaklıkta,Artvin-Ardahan yolu güzergahında yer alıyor.Hazine adına kayıtlı olup sur içi alanı 4 bin metrekare olan, surduvarları ve kuleleri günümüze kadar daha sağlam durumda ulaşabilen kale, 1987yılında koruma altına alınmıştı.İç alanda yıkılmış durumda bir şapel ve ana kayaya oyulmuş sarnıç dikkatçekiyor.

Alanın diğer kısmı ise sur duvarlarının içe çökmesi ile oluşan moloz taşyığınlarıyla kaplanmış durumdadır. Oval plana sahip yapının, ne zaman yapıldığıve terk edildiği konusunda yeterli bilgi bulunmamakla birlikte, kalenin, 17.yüzyılda Osmanlı'ya bağlı ocaklık merkezi olarak kullandığı, Evliya Çelebi'ninSeyahatname adlı eserinde yer alıyor.