Adaylardan önce AB reform yapmalı

HELSİNKİ- Avrupa Birliği, genişleme ve hızlı reaksiyon gücü oluşturma konularında iddialı planlarla yeni bir yüzyıla giriş hazırlıklarını başlattı. 15 zengin ülkenin liderleri Helsinki'de, Müslüman Türkiye'yi ve genellikle eski Sovyet Bloku ülkeleri olan diğer altı ülkeyi resmen aday olarak açıklayarak, yeni üye adayı sayısını 13'e çıkardılar. Aday ülkeler, AB'nin demokratik ve ekonomik standartlarını 4-5 yıl içinde yakalamaya hazır olduklarını iddia ederlerken, AB liderleri bazı ülkeler için bu sürenin epey uzun olacağını belirttiler. Birliğin en zor görevlerinden biri, kendisinin karar alma mekanizmasının, yeni üye akımının neden olacağı idari ve ekonomik sorunlarla başedebilecek şekilde reforma tabi tutulmasıdır. Liderler bu reformları bir yıl içinde kararlaştırma ve 2002 sonunda uygulamaya koymayı planlıyorlar. AB'nin 1957'deki 6 kurucusundan biri olan ve bütçeye en çok katkıyı sağlayan Almanya'nın Başbakanı Gerhard Schröder "Biz kendimizi yeni üyeleri kabul etmeye hazır hale getirene kadar üyeliğe girişler olamaz" dedi.

Azami 20 kişi olan AB Komisyonu üyelerinin sayısının, her ne kadar yeni üyeler katılacak olsa da, azaltılması isteniyor. Mevcut uygulamada, AB'nin büyük ülkelerini temsilen iki kişi Komisyon'a seçiliyor, küçük ülkeler sadece tek temsilci gönderebiliyor. AB Bakanlar Konseyi'nde oylama gücünün üyeler arasında daha adil dağıtılması için de bir yol bulunması gerekecek. AB'ye yeni üyelerin katılımıyla, kararlarda oy verme ağırlığı özel ayarlamalarla düzenlendi, fakat bu süreçte eşitsizlikler de birikti. Yeni üyelerle, giderek daha fazla sayıda ülkenin veto hakkına sahip olması sorunu yaşandığından, Konsey kararlarında ağırlıklı çoğunluk ilkesinin hayata geçirilmesi benimseniyor. Bu nedenlerle AB yetkilileri üyelik için tarih belirlemeyi reddediyorlar. Macaristan, Polonya, Çek Cumhuriyeti, Estonya, Slovenya ve Kıbrıs Rum Kesimi, Mayıs 1998'den beri üyelik görüşmelerinde bulunuyorlar. Bulgaristan, Malta, Romanya, Slovakya, Litvanya ve Letonya gelecek yıl bu ülkelere eklenecek. AB'nin sınırlarının nerede bittiği tanımlanamazken, çok az kişi Rusya'nın Birliğe dahil olacağını düşünüyor. Genişleme tartışmaları konusunda Ecevit'in sözleri ilgi çekti: "Kaçınılmaz olarak Avrupa'nın sınırları doğuya, Kafkasya'ya, Azerbaycan'a, Asya'ya doğru genişleyecektir."