Avrupa'da hayal kırıklığı

BRÜKSEL- Avrupa Birliği'nin Genişleme Komisyonu üyesi Günter Verheugen, Abdullah Öcalan'a verilen idam cezasının Yargıtay 9. Ceza Dairesi'nce onaylanmasının kendilerini hayal kırıklığına uğrattığını açıkladı. Verheugen'in Sözcüsü Jean Christophe Filori, Verheugen adına yaptığı açıklamada, "Bu gerçekten büyük bir hayal kırıklığı" diyerek Öcalan hakkında alınan idam kararının onaylanmasından duydukları memnuniyetsizliği dile getirdi. Filori, "Ölüm cezasının onaylanmamasını umuyorduk" diyerek, Türkiye'nin AB ülkesi olmak isteyen bir ülke olarak, üye adayı diğer ülkeler gibi ölüm cezası konusunda geri adım atması gerektiğini söyledi. Filori ayrıca, konunun görüşme planı içinde olmamasına rağmen, Dışişleri Bakanı İsmail Cem ile Verheugen arasında dün geç saatlerde Brüksel'de yapılan ikili bir toplantıda ele alındığını ifade etti.

Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi (AKPM) ise, Öcalan'ın Yargıtay'daki duruşmasında savunma hakkı ile ilgili prosedüre saygı duyulduğunu, ancak bununla birlikte idam cezasının "kabul edilemez" olduğunu bildirdi. AKPM adına Yargıtay'daki duruşmayı izleyen Finlandiyalı parlamenter Gunnar Janson, yaptığı yazılı açıklamada, Avrupa Konseyi standartlarına aykırı olduğu gerekçesiyle ölüm cezasının kabul edilemez olduğunu ifade etti. Janson, Öcalan adına AİHM'ne başvuru yapıldığını, Türk Hükümeti'nin bu başvuru sonuçlanıncaya kadar ölüm cezasının uygulanmaması konusunda söz verdiğini kaydetti. Janson, Türk yetkililerin Avrupa Konseyi normlarına uygun davranacağı hususundaki inancını ifade ederek, AKPM'nin, üye ülkelerin Avrupa Konseyi ilkelerine saygıda, "gereken dikkati göstereceğine de inandığını" belirtti.

İngiltere Dışişleri Bakanlığı da, Öcalan hakkında verilen ölüm cezasının onanması ile ilgili gelişmeyi dikkatle not ettiklerini ve İngiltere'nin idam cezalarına karşı olduğunu çeşitli vesilelerle Türkiye'ye ilettiğini bildirdi. İngiltere Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, "Türkiye'deki Yargıtay kararının sonucunu dikkatle not aldık. Yargı sürecinin henüz tamamlanmamış olduğunu da anlıyoruz. İngiltere'nin ölüm cezalarına karşı olduğu birçok kez aktarılmıştır" dedi. Sözcü, İngiltere'nin bu konudaki görüşünün geçen aylarda Ankara'da temaslarda bulunan Avrupa'dan sorumlu Bakan Yardımcısı Joyce Qin tarafından da bir kez daha iletildiğini hatırlattı.

İtalya Meclisi Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı Achille Occhetto, "Öcalan'a verilen idam cezasının kabul edilemeyeceğini" söyledi. Occhetto, İtalya radyosuna yaptığı açıklamada, TBMM'nin idam kararını onaylamamasını istedi ve kendilerinin de bu yönde çaba sarfetmeleri gerektiğini belirtti. Parlamentonun cezayı onaylaması halinde Türkiye'nin Helsinki'de Avrupa Birliği'ne giriş zirvesini kaybedeceğini ileri süren Occhetto, "Avrupa'daki komitelerin ve özellikle İtalyan hükümetinin bu olayda göstermiş olduğu zayıflık, idam cezasının bu boyuta gelmesini sağlamıştır. Avrupa, idam cezasına karşı birlik olmak zorundadır. Dünyadaki herkes için ve ABD için de bu olmalıdır" diye konuştu.

Rusya Dışişleri Bakanlığı ise, Yargıtay'ın Öcalan hakkında verdiği kararın Türk makamları tarafından uygulanmayacağı umudunu taşıdığını bildirdi. Türkiye'nin Avrupa Konseyi üyesi olduğunun ve 1984'ten beri idam kararlarını infaz etmediğinin anımsatıldığı açıklamada, "Rusya, insanlığın yüksek ilkelerinin, Öcalan olayında da göz önünde tutulacağı umudundadır" denildi.