'İki dünyanın buluşması'

Roma- İran Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, İtalya'ya çağrıda bulunarak, şiddetin yayılması, terörizm ve kitle imha silahlarına karşı çıkılması konusunda yardımda bulunmalarını istedi. Üç günlük bir ziyaret için İtalya'da bulunan Hatemi, 1979'daki İran İslam Devrimi'nden bu yana Batılı bir ülkeye resmi ziyarette bulunan ilk İran Cumhurbaşkanı oldu. Hatemi'nin ziyareti iki ülke tarafından da İran-Avrupa ilişkilerinde yeni bir dönemin başlangıcı olarak kabul ediliyor. Bugün Papa 2. John Paul ile biraraya gelecek olan Hatemi, yine bir ilke imza atmış olacak. İran ve İtalya'nın şiddetin her türüne, terörizme, ırkçı ve etnik ayrımcılığa karşı beraber çalışabileceğini söyleyen Hatemi, aynı zamanda her iki ülkenin de nükleer ve kitle imha silahlarına karşı olduklarını belirtti. Gerginliklerin azaltılmasına yönelik yeni bir dönem başladığını açıklayan Hatemi, özgürlük ve barışın, 'her iki tarafın birbirine saygı göstermesi ve birbirini eşit kabul etmesiyle mümkün olabileceğini söyledi. Hatemi'nin sözleri, terörizme destek ve nükleer silahlanmaya ağırlık verdiğini öne sürerek İran'a ticari ambargo uygulayan Amerika'ya yönelik olarak yorumlanıyor.

Bu arada Hatemi'nin ziyareti, sürgündeki İranlılar, bazı İtalyan siyasiler ve Amerika tarafından tepkiyle karşılaştı. Dün sabah saatlerinde, binlerce muhalif İranlı, Hatemi ile İtalyan meslektaşı Oscar Scalfaro arasında görüşmenin gerçekleştirildiği başkanlık sarayının önünde gösteri düzenledi. ABD Dışişleri Sözcüsü James Rubin ise, İran'ın değişim yolunda katetemesi gereken daha çok adımlar olduğunu söyleyerek, Tahran'ın terörizme destek veren ve kitle imha silahları edinmeye yönelik politikalar izlediği iddialarını yineledi. Rubin, "İtalyan hükümetinin aynı endişeleri iletmesini beklediklerini ve ileteceğinden emin olduklarını" söyledi. İtalyan Başbakanı Massimo D'Alema ve Dışişleri Bakanı Lamberto Dini, Hatemi ile görüşmelerinde özellikle insan hakları ve silahsızlanma konusunun üzerinde durulduğunu belirttiler.

İran'daki reformcu kanat, Hatemi'nin İtalya ziyaretini uluslararası prestiji açısından iyi bir fırsat olarak değerlendiriyor. Hatemi yanlısı reformcilar yerel seçimlerde üstün bir başarı göstererek oyların çoğunluğunu almış ve devlet başkanlığı seçimleri öncesinde büyük bir zafer kazanmışlardı. Hatemi'nin İtalya ziyaretiyle, İran'ın yaşadığı değişimi, daha toleranslı ve daha dışa açık bir politika izlediklerini Batı'ya anlatma fırsatı elde edeceği belirtiliyor. İtalya İran'ı Ortadoğu'nun istikrarı konusunda anahtar ülke ve İran da İtalya'yı Batı'ya açılan bir köprü olarak kabul ediyor. Hatemi'nin İtalya'yı seçmesinin ardında dört sebep olduğu belirtiliyor. İtalya'nın, İran'ın Salman Rüşdi konusunda tecrid edilmesini reddetmesi, üçüncü büyük ticari ortağı olması, ziyaretin İran'ın dünyadan tecrit edilmesinin bitişini sembolize etmesi, İslam ve Katolik mezhebinin dünyanın en büyük iki dini olarak kabul edilmesi. Hatemi Nisan ayında da Fransa'ya resmi bir ziyarette bulunacak.