Eylülde açık frene bastı

Türkiye hızla dış ticaretini dengleme yoluna koyuldu. Eylül ayında dış ticaret açığı yüzde 46,6 düşerek 7 milyar 13 milyon dolardan 3 milyar 742 milyon dolara geriledi. Sözkonusu dönemde, ihracatın ithalatı karşılama oranı da, geçen yılın eylül ayında yüzde 66 iken, bu yılın aynı ayında yüzde 75,7'ye yükseldi. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulan eylül ayına ilişkin geçici dış ticaret istatistikleri açıklandı.

Buna göre yılın 9 ayındaki dış ticaret açığı da önemli iyileşme yakaladı. Sözkonusu dönemde yüzde 20,2 azalan dış ticaret açığı, 49 milyar 21 milyon 383 bin dolar olarak gerçekleşti. Bunun yanında Türkiye'nin en önemli iki pazarı olan Ortadoğu ve Avrupa Birliği'nde (AB) yaşanan iç çatışmalar ve ekonomik kriz, ihracatın artmasını engellese de ithalatta yaşanan yüksek gerileme yine eylül ayının kazanımlarında oldu. Buna göre ihracat, eylülde geçen yılın aynı ayına göre yüzde 14,2 azalarak 11 milyar 659 milyon dolar olurken, ithalat ise yüzde 25,2'lik yüksek düşüş oranıyla 15 milyar 401 milyon dolara geriledi.

Geçici dış ticaret istatistiklerine göre, AB'nin ihracattaki payı geçen yılın eylül ayında yüzde 43,9 iken, bu yılın aynı ayında yüzde 47,2 oldu. Buna rağmen AB'ye yapılan ihracat AB ülkelerindeki çeşitli düzeylerde yaşanan krizin de etkisiyle, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 7,7 azalarak 5 milyar 508 milyon dolara geriledi. Almanya, 1 milyar 138 milyon dolarla geçen ay en fazla ihracat yapılan ülke oldu. Bu ülkeyi sırasıyla 959 milyon dolarla İngiltere, 607 milyon dolarla Irak ve 583 milyon dolarla İtalya takip etti. İthalatta ise ilk sırayı 1 milyar 968 milyon dolarla Çin aldı. Çin'i 1 milyar 607 milyon dolarla Almanya, 1 milyar 423 milyon dolarla Rusya ve 1 milyar 25 milyon dolarla ABD izledi.

Eylülde fasıllar düzeyinde en büyük ihracat kalemi 1 milyar 573 milyon 292 bin dolarla “Motorlu kara taşıtları, traktörler, bisikletler, motosikletler ve diğer kara taşıtları, bunların aksam, parça, aksesuarları” oldu. “Kıymetli veya yarı kıymetli taşlar, kıymetli metaller, inciler, taklit mücevherci eşyası, metal paralar” ise 993 milyon 523 bin dolarla en çok ihracat yapılan kalemler arasında ikinci sırada yer aldı. Eylül ayınde en fazla ithalat yapılan fasıl ise 2 milyar 911 milyon 947 bin dolarla “Mineral yakıtlar, mineral yağlar ve bunların damıtılmasından elde edilen ürünler, bitümenli maddeler, mineral mumlar” olarak belirlendi.

Eylülde fasıllar düzeyinde en büyük ihracat kalemi 1 milyar 573 milyon 292 bin dolarla “Motorlu kara taşıtları, traktörler, bisikletler, motosikletler ve diğer kara taşıtları, bunların aksam, parça, aksesuarları” oldu. “Kıymetli veya yarı kıymetli taşlar, kıymetli metaller, inciler, taklit mücevherci eşyası, metal paralar” ise 993 milyon 523 bin dolarla en çok ihracat yapılan kalemler arasında ikinci sırada yer aldı. Eylül ayınde en fazla ithalat yapılan fasıl ise 2 milyar 911 milyon 947 bin dolarla “Mineral yakıtlar, mineral yağlar ve bunların damıtılmasından elde edilen ürünler, bitümenli maddeler, mineral mumlar” olarak belirlendi.

Halk Yatırım'ın Yatırım Danışmanlığı ve Araştırma Direktörü Banu Kıvcı Tokalı, dış ticaret açığındaki gerilemenin sürdüğüne işaret ederek, yıl sonu dış ticaret açığı beklentilerinin 67,5 milyar dolar olduğunu dile getirdi. Tokalı, AB ile olan ihracatta zayıflıklara karşın, geçen yıla göre iyileşme eğiliminin korunduğuna dikkati çekerek, “Eylül ayına ait dış ticaret açığında gözlenen belirgin yavaşlama, cari denge rakamlarına da olumlu yansıyacak. Aylık bazda cari fazla görebiliriz” diye konuştu.