İslam dünyasının dev markaları Türkiye'den

Geçtiğimiz aylarda İslam dünyasının en büyük 100 şirketi listesini hazırlayan Dinar Standard.com internet sitesi şimdi de İslam dünyasında en çok tanınan tüketici markalarını açıkladı. İlk 5'te üç tane Türk şirketi yer aldı. İlk sırada Arçelik yer alırken ikinci sırayı yine bir Türk şirketi Vestel aldı. Birleşik Arap Emirlikleri'nin havayolu şirketi Emirates üçüncü olurken, Ülker dürdüncü, Malezya'nın yerli otomobili Proton ise 5. oldu.

Liste Amerika'da ve İngiltere'de yaşayan müslüman ekonomistlerin kurduğu internet sitesi tarafından hazırlanıyor. İslam dünyası ekonomisini nabzını tutan DinarStandart'ın kurucusu ve editörü olan Rafi-uddin Shikoh, ünlü Fortune 500 listesine de danışmanlık yaptı. Yardımcısı Sajjad Chowdhry ise Londra finans piyasasında çalışıyor. Yeni Şafak okurları için görüştüğümüz genç ekonomistler, Türkiye ekonomisinin global persfpektiften nasıl göründüğünü anlattı.

Rafi-uddin Shikoh: Müslüman ülkelerin tam olarak ne düşündüğünü bilemiyorum ama kişisel olarak Türkiye'nin AB üyeliği süreci İslam dünyası şirketlerini olumlu yönde etkileyecek. AB üyesi olsun ya da olmasın Türkiye makro ve mikro reformlarını sürdürdüğü sürece şirketlerinin global pazarlardaki rekabeti güçlenecek ve gerçek küresel şirketler ortaya çıkacaktır. Böylece küresel şirketleriniz diğer Müslüman şirketlere önemli bir örnek teşkil edecek, yol gösterecektir. Türkiye'deki dev aile şirketlerinin modernizasyonu İslam dünyasının diğer aile şirketlerine yakın model olabilir.

25 şirketle yer alan Türk girişimcileri kurumsal anlamda İslam dünyasına model olarak yön vermeye devam ettiğini gösterdi. DS100 2004'e göre en hızlı büyüyen şirketler Türk şirketleri oldu. Borusan 99. sıradan 81'e, Enka da 85'ten 70. sıraya yükseldi. Koç Holding yüzde 34 ile, Turkcell ise yüzde 31 ile geliri en çok artanlar arasında. Ancak Ziraat Bankası'nın 2004'e göre geliri yüzde 23 oranında düştü. Ayrıca, Türkiye özelleştirmelerde de İslam dünyasında önde gidiyor. Ocak 2005'ten bu yana 17 milyar dolarlık özelleştirme yapıldı.

Sajjad Chowdhry: Türkiye'nin uyguladığı bütçe disiplini ve reformların meyveleri global piyasalar tarafından olumlu karşılandı. Enflasyon düşüşü, borsanın ve milli gelirin yükselişi gibi iyileşmeleri herkes not ediyor. Deutche Bank Türkiye'nin gelişen piyasalar içinde en önde yer aldığını duyurdu. Fitch, Türk ekonomi- sinin sosyal güvenlik reformu, duyarlı para politikası ve enflasyon konularındaki puanını 'durgun'dan 'pozitif'e çevirdi. Tüm bunlar doğrudan yatırımların Türkiye'ye daha fazla akacağını gösteriyor.

Sajjad Chowdhry: Türkiye'nin döviz rezervlerinin 2005'te 70 milyar doları bulduğunu söyleniyor. Son olarak satılan 1,5 milyar dolar değerindeki 30 yıllık bonoların yüzde 37'si Amerika'lı, yüzde 29'u Avrupa'lı ve yüzde 34'ü de Türk yatırımcılar tarafından alındı. Bu size olan güveni gösteriyor. IMF Türkiye Masası Şefi Lorenzo Giorgianni Türk ekonomisini överek, 10 milyar dolarlık anlaşma bittikten sonra IMF'ye ihtiyaç kalmayacağını söyledi. Ayrıca Fed'in artık faiz artırmayı durduracağına inanıyor.

Sajjad Chowdhry: Yabancı oyuncuların yerli bankacılara yeni standartlar getireceğini düşünerek bunun sağlıklı bir gelişme olduğunu düşünüyorum. General Electric tüketici finansmanı biriminin Garanti Bankası'nda yüzde 25 hisse satın alması Türk piyasasına global güvenin geldiğini ve hatta 'Made in Turkey' markasına inanıldığını gösterir. Bankacılık sektörünüz çok güçlü. İslami bankacılık da hızla gelişiyor.