Ekonomideki iyileşme KOBİ'lere yansımadı

Yılmaz YILDIZ / İSTANBUL

Ekonomide esen bahar rüzgarı esnafa sanatkara ve orta ölçekli ve ufak işletmelere yansımadı. İyi hava holdinglere, büyük firmalara yaradı. Çünkü beyaz eşya otomotiv gibi sektörlerin ciddi bir ucuzluk ve reklam atağıyla birlikte beyaz eşya ve otomotiv fabrikaları full-time çalışıyorlar. Mal yetiştiremiyorlar. Dolayısıyla insanların zaten dar olan alım güçleri ve bütçeleri, diğer ihtiyaçları için yetmiyor.

Hayır, üretimde de hâlâ bir tedirginlik var. Bu hükümetin ilk geldiği birkaç ayda çok ciddi bir rüzgar vardı. İnsanlar üretime, yatırıma yöneldi. Hükümete haksızlık etmek istemiyorum, gerçekten çok güzel çalışıyorlar ama şu ana kadar, en azından sektörümüzde, iyiye gidiş yok. En iyimser ifadeyle durağan döneme girdik. Yatırımlarda artış yok. Hammadde, enerji gibi rekabet açısından son derece önemli girdi maliyetlerinde bir rahatlama da söz konusu değil.

Mobilyacı esnafı çok tez canlıdır. İşi sever, işine yatırımı sever. Ülkede bir iyileşme, sektörde bir iyileşme olduğu anda herkes büyüme yolunu, imalatı genişletme yolunu, atölyesini fabrika yapma yoluna gidecektir. Talep canlılığı sektör için kilit nokta.

Türkiye'de maalesef dolarizasyon bitmedi. Herkes dolardan eurodan bahsediyor. Bir kere dolar-euronun bir dengeye gelmesi gerekiyor. İnsanların önünü görebilmesi lazım. Ülkede ne kadar enflasyon varsa, doların o kadar artması lazım. 4 sene doları arttırmıyorsun ondan sonra 50 bin 30 bin lira oynayınca insanlar kabuğuna çekiliyor. Piyasada sanki sokağa çıkma yasağı ilan etmişsin gibi adam kalmıyor. İnsanlar bu kadar ürkek, tedirgin; 'acaba ne olacak' diyor. Çalışanların maaşlarının yükselmesi, alım gücünün artması lazım. Piyasaya güven gelmesi lazım. Bir inşaat sektörünün özellikle canlandırılması lazım. Hükümetin toplu konut projeleri vardı ama daha henüz İstanbul'da başlamadı. İnşaat sektörü birçok sektörün lokomotifi.

Mayıs çok iyi başladı sektörde. Bir talep canlılığı vardı. Arkasından dolar oynamaya başlayınca zınk diye durdu. Dövizdeki oynamaların bir başka zararı da hammadde maliyetleri üzerinde görülüyor. Sunta, sünger, kumaş gibi mobilya hammaddesi üreten arkadaşlarımız, dolar artınca zam yapıyorlar ama düşünce indirim yapmıyorlar. Bu nasıl bir denge ki yukarıya doğru işliyor da aşağıya doğru işlemiyor?

Genellikle geçen yıla göre bu yılki satışlar üçte bir oranında eksik. Geçen yıl 90 takım yapmışsa, bu yıl 60 takım yapmış.

İnsanların alım gücü düşük. Bu durumu markalar uzun taksitlerle, kredi kartlarına 10, 12 ay taksitlerle aşıyorlar. Normal mobilyacılar da bunu yapıyor ama reklam ve tanıtım eksikliği olduğu için yeterince başarılı olamıyorlar. Bir de insanlar ucuz ürünlere yöneliyorlar.

Tabiî, tabiî... Hatalarımız çok. Sektörümüzde büyük bir güven sıkıntısı var. Söylediğimiz zaman malı teslim etmemişiz, problem olmuş sahip çıkmamışız. Fakat bu kriz döneminde insanlar tabiri caizse terbiye oldular. Eskiden müşteri sözde velînimetti, şimdi gerçekten velînimet oldu. Birçok firma kendini düzeltti. Düzeltemeyenler zaten krizin ilk döneminde gitti, halen de gidiyorlar. Sıkıntı bitmiş değil ama bir yola girdi.

Çeşitli belediye başkanı arkadaşlarımız, '40 yılda yapılanı 1-2 yılda yaptım' derlerdi, hayret ederdim. Gerçekten öyle bir şeyi yaşadık. Bizim çok becerikli olduğumuz değil de önceden bir çivi çakılmadığı ortaya çıkıyor. En büyük eksiklerimizden biri otopark idi. Yimpaş Holding, sağolsunlar bize çok yardımcı oldular. Otoparkı cüzi bir rakama kiraladık. Onlara çok teşekkür ederiz. Binaların cephe düzenlemelerini yaptık. Esnafımıza halkla ilişkiler uzmanları getirdik, vücut dili, pazarlama teknikleri, mağazacılık hizmetleri, müşteri ilişkileri gibi seminerler verdirdik. Sitemizi insanların rahat bulabilmesi için çok büyük ebatlarda tabelalar taktırdık. Yönlendirme levhaları taktık.

Gazete, dergi, radyo, televizyon, bilboard, insört çalışmalarıyla Modesa'yı duyurduk. Ramazan ayında Eyüp Kitap Fuarı'nda stand açıp, anket yaptık. İnsanlara Modesa takvimi hediye ettik. Ondan da iyi bir dönüşüm aldık. Eyüp Belediyesi Başkanı Ahmet Genç, Eyüp Kaymakamı Salih Karabulut, Eyüp Emniyet Müdürü Bünyamin Beyle çok iyi ilişkiler içerisinde Modesa'yı daha iyi yerlere taşımak istiyoruz.

Var var. Bir kere şehrin tam ortasında. Arnavutköy'den, Tuzla'dan, Beylikdüzü'nden, Eminönü'nden, Bakırköy'den bir otobüsle gelinebiliyor. Esnafımızın yüzde 75'i mal sahibi, yüzde 80-85'i üretici. Esnafımız ufak esnaf. Beklentileri çok küçük. Bunların hepsini biraraya topladığınızda gerçekten emsal bir ürünü, en az üçte bir fiyata Modesa'dan alma şansınız var. Modesa'nın hemen yanıbaşında Eyüpsultan Camii ve Türbesi var. Haliç kıyısında Sadabat yapılıyor, Miniatürk var, Piyerloti var. Yakında Sütlüce Kültür Merkezi açılıyor, sinemalar, kültürel etkinlikler gündeme gelecek. Böylece hem alışverişinizi yapmış hem de o günü dolu dolu yaşamış oluyorsunuz. Hiçbir sitede, başka hiçbir bölgede olmayan bir özellik bu...

----------------- imza------------------