Soymayanı dövüyorlar

ANKARA -Hükümet, kaynak sağlamak için iğneden ipliğe ek vergi getirirken, Türkiye Emlak Bankası yöneticilerinin, 1997-1998 yıllarında usulsüz kredi verebilmek için adeta birbirleriyle yarıştığı ortaya çıktı. TBMM KİT Komisyonu üyesi FP Konya Milletvekili Lütfi Yalman'a ulaşan, Türkiye Emlak Bankası ile ilglili Teftiş Kurulu raporları, bankadaki vurgunun boyutlarını gözler önüne seriyor. Raporlarda, trilyonlarca liralık batık kredisi bulunan Emlakbank, 1997-1998 yıllarında kullandırdığı kredilerin büyük çoğunluğu geri dönmediği vurgulandı.FP'li Yalman'ın, müfettiş raporlarına dayanarak tespit ettiği usulsüzlükler şöyle: Merter şubesinden Örsa Tekstil A.Ş'ye açılan 6.5 milyon marklık kredi gösteriliyor,. Sözkonusu firmaya, hakkındaki olumsuz rapora rağmen, bile bile kredi açıldığı belirtiliyor. Yine, EmlakBank Merkez Şubesi'nden İstanbul Meşrubat Sanayi A.Ş.'ye, borçlarını ödemediği halde, 3.8 milyon Ecu'luk ve 7 milyon dolarlık tenimat mektubu verildi. Banka, bu teminat mektuplarını da kendisi ödemek zorunda kaldı.

Teftiş Kurulu müfettişlerinin hazırladığı raporlarda, yine aynı dönemde kullandırılan kredilerin bir çoğunun, gösterilen teminatın çok üstünde olduğu kaydedildi. Buna örnek olarak da, İzmir Çamdibi Şubesi'nden 42 milyar liralık teminata karşılık, 137 sayılı firmaya, 448 milyar liralık kredi açıldığı ifade edildi. Yine, Ege ve Çukurova Bölge Başmüdürlükleri yetkisi dahilinde açılan bir çok kredi de, teminat usulsüzlüklerinin bulunduğu belirtildi. Yine İstanbul Atatürk Şubesi'nden, 919 sayılı firmaya, 97 milyar liralık teminata karşılık 442.2 milyar liralık kredi kullandırıldığı vurguladı. İzmir Nokta Şubesi'nden de, 46 sayılı firmaya, ekspertiz raporunda değeri 1.5 trilyon olarak gösterilen teminata karşılık 7.5 milyon dolarlık kredi verildiği, firmanın krediyi ödememesi üzerine, satılığa çıkarılan 1.5 trilyon liralık teminatın sadece 185 milyar lira olduğunun belirlendiği ortaya çıktı. Yine Banka Teftiş Kurulu müfettişlerinin raporlarına göre, kredi usulsüzlüklerinde en çok başvurulan yöntemlerden biri de, aynı gruba mensup firmalarınn birbirlerine kefil olması. Bu yöntem ile, batık durumdaki firmalar birbirlerini kefil göstererek kredi temin ediyorlar.

Kurum müfettişlerinin tespitlerine göre, 1997 yılı sonu itibariyle 11.2 trilyon lira olan batık kredi tutarı, 1998 yılı sonunda yüzde 169.5'lik artışla 31.8 trilyon liraya yükseldi. Sözkonusu tutarın, 2000 yılında ise 150 trilyon liraya ulaşması bekleniyor. ------- ARA BASLIK ------------------