Son dönemde kullanımı hızla artan “zayıflama iğneleri” hakkında uzmanlardan kritik uyarı geldi. Obezitenin sadece estetik bir sorun olmadığını vurgulayan uzmanlar, bu tedavilerin yanlış kullanımda risk oluşturabileceğine dikkat çekti.
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Farabi Hastanesi Aile Hekimi Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Abdullah Kaan Kurt, son dönemde sıkça gündeme gelen "zayıflama iğneleri" hakkında değerlendirmelerde bulunarak obezitenin yalnızca estetik bir problem olmadığını, kronik ve ilerleyici bir halk sağlığı sorunu olduğunu vurguladı. Kurt, bu tedavilerin ancak sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla birlikte ve uygun hastalarda kullanılabileceğine dikkat çekerek uyarılarda bulundu.
Obezite tedavisinde kullanılan ve halk arasında "zayıflama iğnesi" olarak bilinen bazı enjeksiyon yöntemlerinin; tokluk hissini artırma, mide boşalma süresini uzatma ve metabolik olarak açlığı baskılama gibi etkiler gösterdiği belirten Kurt, "Bu tedaviler, tek başına bir çözüm değil; sağlıklı yaşam alışkanlıklarını destekleyen tamamlayıcı yöntemler olarak değerlendirilmelidir" dedi.
Son yıllarda obezite tedavisinde kullanılan enjeksiyon yöntemleri halk arasında oldukça yaygın şekilde kullanılmaya başlandığını belirten Kurt, "Şu anda zayıflama iğneleri çok fazla konuşuluyor. Öncelikle şu konuda bir açıklık getirmemiz gerekir. Obezite sadece estetik bir problem değildir. Obezite, birçok hastalığın zeminini oluşturan, kronik ve bazen de ilerleyici olabilen yaygın bir halk sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkmaktadır. Sağlık Bakanlığı verileri de bunu desteklemektedir. Son veriler, toplumun neredeyse yüzde 70’inin fazla kilolu ya da obez olduğunu göstermektedir."
"Obezite tedavisinde kullanılan bazı enjeksiyon yöntemleri, halk arasında ’zayıflama iğneleri’ olarak bilinmektedir. Bu iğnelerin etki mekanizmasına baktığımızda; tokluk hissini artırma, mide boşalma süresini uzatma ve metabolik olarak açlığı baskılama gibi etkilerinin olduğunu görüyoruz. Son yıllarda obezite tedavisinde kullanılan bu enjeksiyon yöntemleri halk arasında oldukça yaygın şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Ancak ne yazık ki obezite tedavisinde kullanılan ve zayıflama iğneleri olarak bilinen bu enjeksiyonlar, sağlıklı yaşam tarzının yerini almamaktadır."
"Beslenme düzeni, diyet, egzersiz, su tüketimi, uyku kalitesi ve stres yönetimi gibi sağlıklı yaşam alışkanlıklarının yanında tamamlayıcı tedaviler olarak kullanılabilirler; ancak bunların yerine geçemezler. Zayıflama iğneleri, örneğin "3-5 kilo fazlam var" diye kullanılacak tedaviler değildir. Bunların hangi durumlarda kullanıldığına baktığımızda; beden kitle indeksi 27’nin üzerinde olup hipertansiyon, diyabet gibi ek hastalıkları bulunan kişilerde ya da beden kitle indeksi 30’un üzerinde olan obez bireylerde bu enjeksiyon yöntemleri kullanılabilmektedir. Ancak beden kitle indeksi 30’un üzerinde olan herkesin bu tedaviyi kullanması gerektiği anlamına gelmez. Öncelikle kişilerin sağlıklı yaşam tarzını benimsemesi, uygun beslenme programlarına ve egzersiz planlarına başlaması gerekir. Eğer buna rağmen istenilen düzeyde kilo kaybı sağlanamazsa, enjeksiyon tedavileri tamamlayıcı olarak belirli bir dönem kullanılabilecek tedavi yöntemleri arasında yer alır" diye konuştu.
Zayıflama iğneleri bırakıldıktan sonra kişilerin büyük bir kısmı eski kilolarına geri döndüğünü hatırlatan Kurt, "En ideal zayıflama yöntemi ise sağlıklı yaşam tarzını, yani yaşam standartlarımızın içine entegre edebildiğimiz yöntemleri benimsemektir. Çünkü birçok kişi aslında beslenme ve egzersizle belli bir miktarda kilo verebilmektedir. Zayıflama iğnelerinin yaptığı şey de temelde budur: iştahı baskılamak, mide boşalma süresini uzatmak ve metabolik bir denge sağlamaktır. Böylece günlük alınan kalori miktarında azalma olur. Ancak bu süreçte sağlıklı yaşam alışkanlıkları oluşturulamazsa, yani dengeli beslenmeye geçilemez ve egzersiz hayatın bir parçası haline getirilemezse, zayıflama iğneleri bırakıldıktan sonra kişilerin büyük bir kısmı ne yazık ki eski kilolarına geri dönebilmektedir. Bunun en önemli nedenlerinden biri de kas kaybına bağlı olarak günlük harcanan enerji miktarının azalmasıdır" şeklinde konuştu.
Zayıflama iğneleri (çoğunlukla GLP-1 grubu ilaçlar) iştahı baskılayarak ve tokluk hissini artırarak etki eder. Ama yan etkileri kişiye ve kullanılan ilaca göre değişebilir.
En sık görülen yan etkiler
Bulantı
Kusma
İshal veya kabızlık
Mide ağrısı / şişkinlik
İştahsızlık (aşırı düzeyde olabilen)
Reflü / hazımsızlık
Baş ağrısı
Halsizlik
Daha ciddi (daha nadir) riskler
Pankreatit (pankreas iltihabı)
Safra kesesi taşı / safra problemleri
Hızlı kilo kaybına bağlı kas kaybı
Susuz kalma (şiddetli kusma/ishal nedeniyle)
Kan şekeri düşüklüğü (özellikle diyabet ilaçlarıyla birlikteyse)
Dikkat edilmesi gereken önemli nokta
Bu ilaçlar herkese uygun değildir.
Genelde obezite (BMI ≥30) veya ek hastalığı olan fazla kilolularda doktor kontrolünde kullanılır
Estetik amaçlı, “birkaç kilo vereyim” diye kullanılması önerilmez
