AB'nin yolu aydınlık

Avrupa Birliği'ne (AB) uyum kapsamında hazırlanan ve Türkiye gündemini yaklaşık bir buçuk yıldır meşgul eden 345 maddelik Türk Ceza Kanunu (TCK) tasarısı dün Meclis Genel Kurulu'nda kabul edildi. Uygulamada kargaşaya yolaçacağı endişesiyle, yasanın 1 Ocak 2006 olan yürürlük tarihi 9 ay öne çekilerek 1 Nisan 2005 olarak değiştirildi. CHP'nin muhalefetine rağmen TCK'nın "hakaret" suçunu düzenleyen 125 ve gecekonduculara hapis cezası öngören 184. maddelerinde "tekriri müzekkere" yoluyla değişiklik yapıldı. Yeni TCK ile birlikte Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri (İstinaf Mahkemeleri) kurulması ve Hukuk Usulü Mahkemeleri Kanunu'nda (HMUK) değişiklik yapılmasına ilişkin yasa tasarıları da kabul edildi.

AK Parti'nin önergesiyle TCK'nın "Hakaret" başlıklı 125'inci maddenin birinci fıkrasındaki hapis cezasının alt sınırı 6 aydan 3 aya indirildi. Böylece, maddenin birinci fıkrası şu şekilde kanunlaştı:

"Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden ya da yakıştırmalarda bulunmak veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için, fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir."

184'üncü maddedeki "İmar kirliliğine neden olma" suçuna verilecek alt ceza sınırı ise iki yıldan bir yıla indirildi. Ayrıca, maddenin diğer fıkraları da değiştirildi. Bu madde, değişikliklerden sonra TCK'da şöyle yer aldı:

"(1) Yapı ruhsatiyesi alınmadan veya ruhsata aykırı olarak bina yapan veya yaptıran kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(2)Yapı ruhsatiyesi olmadan başlatılan inşaatlar dolayısıyla kurulan şantiyelere elektrik, su veya telefon bağlantısı yapılmasına müsade eden kişi yukarıdaki fıkra hükümlerine göre cezalandırılır.

(3)Yapı kullanma izni alınmamış binalarada herhangi bir sınai faaliyetinin icrasına müsade eden kişi iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(4)Üçüncü fıkra hariç, bu madde hükümleri ancak belediye sınırları içinde veya özel imar rejimine tabi yerlerde uygulanır.

(5) Kişinin ruhsatsız ya da ruhsata aykırı olarak yaptığı veya yaptırdığı binaya imar planına ve ruhsatına uygun hale getirmesi halinde bir ve ikinci fıkra hükümlerince kamu davası açılmaz. Açılmış olan kamu davası düşer. Mahkum olunan ceza bütün sonuçlarıyla ortadan kalkar.

Yapı kullanma izni alınmamış binalarda herhangi bir sınai veya ticari faaliyetin icrasına müsade eden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır."

TCK'nın yürürlük maddesi olan 344. madde de değiştirilerek 1 Ocak 2006 olan yürürlük tarihi 1 Nisan 2005 olarak yeniden düzenlendi. Gecekonduculara hapis cezası öngören "İmar kirliliğine neden olma" başlıklı 184. maddenin ise kanunun Resmi Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girmesine karar verildi. "Çevrenin kasten kirletilmesi" başlıklı 181. maddenin birinci fıkrası ile "Çevrenin taksirle kirletilmesi" başlıklı 182. maddesinin birinci fıkrası aise kanunun yayımı tarihinden itibaren iki yıl sonra yürürlüğe girecek.

AK Parti'nin TCK'da mutabakat olmadan değişiklik yapması, CHP'nin sert eleştirilerine neden oldu. CHP Grup Başkanvekili Kemal Anadol, "Durdunuz durdunuz sonunda mutabakatı ortadan kaldırmayı başardınız. Bununla da yetinmediniz TBMM'nin bir suçun 2 sene takibatsız kalmasını sağlayan bir yasa çıkarmasını sağladınız" dedi. TCK'nın iptali için Anayasa Mahkamesi'ne gideceklerini bildiren Anadol, "İftiharla söylüyorum, Anayasa Mahkemesi bunu iptal edecek. Uyarıyoruz, zina kadar bu çevre olayı başına bela olacak" diye konuştu.

Görüşmeler sırasında söz alan CHP Milletvekili Orhan Eraslan, Adalet Komisyonu Başkanı Köksal Toptan'ı yalan söylemekle suçladı. Eraslan, "Bu iş danışıklı iştir. Ayıptır, ayıptır, ayıptır" dedi. Eraslan, Başbakan Erdoğan'a da ağır hakaretlerde bulunurken, Erdoğan'ın Verheugen'in karşısında "süklüm püklüm" durduğunu iddia etti. Eraslan, "Sayın Başbakan 'Bizim iktidarımızda bu konu bir daha gündeme gelmeyecektir' dedi ama bu olmadı. Başbakan burda aslan kesiliyordu, n'oldu?" şeklinde konuşması Meclis'teki tansiyonu yükseltti. AK Partililer Eraslan'ın üzerine yürüdüler.

TBMM Başkanı Bülent Arınç, Genel Kurulu'nun öğleden sonraki oturumunu yönetirken, öğleden önce CHP'li Kemal Anadol'un şahsına yönelik sert ifadelerine cevap verdi. Arınç, CHP'nin olağanüstü toplantı talebinin Meclis'in toplanması için yeterli olduğunu ancak çalışması için AK Parti'nin desteğine muhtaç olduğunu anlattı. Arınç, AK Parti'nin Meclis'i çalıştıracak yeterli sayıda milletvekili tarafından ve daha kapsamlı konular için toplantı istediğini, bu nedenle AK Parti'nin toplantı isteğine cevap verdiğini açıkladı. Meclis Başkanı Bülent Arınç, ayrıca CHP'nin toplantı çağrısının iç tüzüğe aykırı olduğunu, kendisinin uyarısı üzerine CHP Grubu'nun dilekçeyi iç tüzüğe uygun hale getirdiğini açıkladı.

İstinaf Mahkemeleri kurulması ve HMUK'ta değişiklik yapılmasına ilişkin yasa tasarılarında da "tekriri müzekkere" yoluyla bazı değişiklikler yapılarak, TCK ile uyumla hale getirildi. İstinaf Mahkemeleri kurulmasını öngören yasanın 10, 12, 50 ve 54. maddeleri, HMUK'da değişiklik öngören yasanın 1, 2, 15, 18, 20 ve 24. maddeleri değiştirildi. Bu yasayla, bölge adliye mahkemeleri için 950 hakim ve savcı ile bin 547 yardımcı personel kadrosu ihdası sağlandı. Yeni yasaya göre; iki yıl içinde ceza ve hukuk davalarında istinaf (ara kademe) mahkemeleri kurulacak.

ÖZGÜR AKBAŞ - HAMDİ ATEŞ / ANKARA

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------