Öğrenciler yurtdışına tek elden gönderilecek

Milli Eğitim Bakanlığı, devlet bursuyla yurtdışına öğrenci gönderme yetkisini tek elde topluyor. Hangi ülkelere hangi dalda burslu öğrenci gönderileceğine Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde kurulacak İnsangücü Planlama Kurulu karar verecek. Milli Eğitim Bakanlığı'nın hazırlayarak Başbakanlık'a gönderiği 1416 sayılı Yurtdışında Öğrenim Görecekler Hakkında Kanun'da değişiklik yapılmasını öngören yasa tasarısı, yurtdışına öğrenci göndermeyle ilgili şartlarda çok önemli değişiklikler getiriyor. Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarı'nın başkanlık edeceği İnsangücü Planlama Kurulu'nda; Maliye Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı, Devlet Personel Başkanlığı, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı ve TÜBİTAK'tan temsilciler bulunacak. Üniversiteler ve kamu kuruluşları Kurul'un belirlediği şartlara uygun olan öğrencilerini yurtdışına gönderebilecek.

İnsangücü Planlama Kurulu'nun görevi, ihtiyaç duyulan alanlarda için yurtdışında yetiştirilecek insan gücü ile ilgili planlamaları yapmak. Kurul bu kapsamda, hangi ülkelere, hangi dallarda ve kaç kişinin resmi-burslu olarak gönderileceğine karar verecek. Kurul kararı olmadan hiçbir kurum yurtdışına öğrenci gönderemeyecek. Kanun değişikliğinin amacı tasarıda, "ülkedeki öğretim elemanı araştırmacı veya yetişmiş insan gücü ihtiyacını karşılamak üzere yurt dışında, Devlet adına okutulacaklar ile kendi imkanlarıyla örgün öğretim yapacakların her türlü iş ve işlemlerine ilişkin esasları bir bütünlük içinde düzenlemek" olarak açıklandı. Genel gerekçe metninde ise, 1416 sayılı Kanun'un 1929'ların Türkiye'sinde çıkarıldığına dikkat çekilerek şöyle denildi: "1929'ların Türkiye'sinde yurtdışında yetişmiş nitelikli insan gücüne duyulan ihtiyaç ile 21. yüzyıl Türkiye'sinde bu güce duyulan ihtiyaç arasında hem sayısal hem de kalite yönünden farklılıklar bulunduğu tartışılmaz bir gerçektir."

Gerekçe metninde, resmi-burslu statüde yurtdışına gönderilen öğrencilerin yaklaşık yarısının yurda dönmediği ifade edildi. Bu durumun üniversitelerdeki öğretim elemanı açığının sürmesine yol açtığı kaydedildi. Kanun değişikliğiyle bugüne kadar farklı kamu kurumlarınca verilen yurt dışı eğitim ve araştırma burs programlarının Milli Eğitim Bakanlığı'nın koordinasyonuna alındığı ve tek elden yürütüleceği vurgulandı.

Tasarı, yurtdışına gönderilecek öğrencilerin seçiminde yapılacak sınav konusunda da Milli Eğitim Bakanlığı'nı görevlendiriyor. Bakanlık, Kurul'un belirlediği kontenjanı doldurmak için, usul ve esaslarını kendisinin belirleyeceği bir sınav yapacak. Tasarı, kamu kuruluşlarının, yurtdışına burslu öğrenci statüsünde gönderecekleri kamu çalışanlarını seçme yetkisini MEB'e veriyor. MEB, kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği içinde, yurtdışına gönderilecek kamu çalışanlarını seçimini üstlenecek.

Yürürlükteki kanuna göre yurtdışına gönderilecek öğrenci kontenjanını her yıl Bakanlar Kurulu belirliyordu. Üniversiteler hangi alanda yetişmiş elemana ihtiyaç duyduklarını YÖK'e, kamu kurumları ise Milli Eğitim Bakanlığı'na bildiriyordu. Bakanlık bu ihtiyacı karşılamak üzere sınav düzenliyordu.

ASLIHAN ALTAY KARATAŞ /ANKARA

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------