Sezer'in iptal ettirdiği kanun Anayasa'ya uygun çıktı

Yeni kurulan 15 üniversitenin kurucu rektörlerinin 2 yıl için Milli Eğitim Bakanı ve Başbakan'ın önereceği 3 isim arasından atanmasını öngören yasa hükmünü iptal eden Anayasa Mahkemesi'nin, raportör tarafından hazırlanan raporu dikkate almadığı ve raporun tersine karar verdiği ortaya çıktı. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in iptal başvurusuyla ilgili olarak esas incelemeyi yapan raportör Dr. Hikmet Tülen, mahkemeye sunduğu raporunda, kanunun Anayasa'nın 2., 130 ve 131. maddelerine aykırı olmadığını dolayısıyla başvurunun reddine karar verilmesi gerektiğini belirtiyor. Ancak rapor mahkemece dikkate alınmadı.

Tülen raporunda Anayasa'nın 130. maddesinde rektör adaylarının nasıl belirleneceği ile ilgili olarak her hangi bir düzenleme yapılmadığını vurguladı. Tülen, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun yanı- sıra Yükseköğretim Kurulu Teşkilatı ve Çalışma Usulleri Yönetmeliği'nin rektör atamalarına ilişkin 42. maddesinde de yeni kurulan üniversitelerde rektörlerin hangi yöntemle seçilip atanacağı ile ilgili olarak her hangi bir hükme yer verilmediğine dikkat çekti.

Tülen, kanunun Anayasa'nın rektör seçimlerini içeren maddesine aykırı olduğu iddiasına da, "Anayasa'nın 131. maddesinde rektör adaylarının nasıl belirleneceğine dair bir kural bulunmadığına göre bu hususun kanunla düzenlenmesi kaçınılmazdır. Dava dilekçesindeki '2547. sayılı yasanın 13. maddesinde, kurucu olup olmamasına göre ayrım yapılmadan rektör adaylarını belirleyip önerme yetkisi YÖK'e verilmiştir' yönündeki görüşe kurucu rektörler bakımından katılma imkanı bulunamamıştır. 1. maddenin Anayasa'ya aykırı olmadığı kanaatine varılmış olduğu için yürürlüğün durdurulmasına ilişkin istemin reddi yönünde karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir" dedi. Yasanın yürütmesi buna rağmen durduruldu.

Tülen, raporunda Anayasa'nın 2. maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle iptal isteminin ilgili maddenin "kamu yararına uygun düşmediği" ve "hukuk güvenliği ilkesine aykırı olduğu" iddiasına dayandığını belirterek Anayasa'ya aykırılığı iddiasına ilişkin, "Dava konusu olan yasa kuralının kamu yararı gözetmeksizin çıkarılmış bulunduğu iddiasını kanıtlayacak bulgu ve kanıtların mevcut olmadığı görüldüğünden geçici 1. maddenin Anayasa'nın 2. maddesine aykırı olmadığı sonucuna varılması gerektiği düşünülmektedir" dedi.

1992'de Süleyman Demirel Başbakanlığındaki hükümet tarafından kurulan yeni üniversitelerin rektörleri de geçici madde ile atanmıştı. Merhum Turgut Özal, Sezer gibi veto etmemiş, rektörlerin MEB'in önereceği isimler arasından Başbakan'ın onayı ile Cumhurbaşkanı'na sunulmasına itiraz etmemişti. YÖK Başkanı Erdoğan Teziç de rektörlüğe aynı yöntemle atanmıştı.

Yasanın iptal edilmesi üniversitelerin kurulmasının öngörüldüğü illerde de tepkiyle karşılandı. Yasayla kurulması öngörülen ancak iptal nedeniyle kurulamayan yeni üniversitelerin isimleri ise şunlar: Kırşehir Ahi Evran, Kastamonu, Düzce, Burdur Mehmet Akif Ersoy, Uşak, Rize, Tekirdağ Namık Kemal, Erzincan, Aksaray, Giresun, Çorum Hitit, Yozgat Bozok, Adıyaman, Ordu ve Amasya üniversiteleri.