Vergi kaçağına kriminal çözüm

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı''nın bünyesinde yer alan, Türkiye''nin 6 Gümrük Labrotuvarı arasında ilk akredite olma özelliğini taşıyan Orta Anadolu ve Ticaret Bölge Müdürlüğü''ne bağlı Ankara Gümrük Laboratuvarı kapılarını Yeni Şafak''a açtı. İthal edilen eşyaların analizinde en önemli adres olan laboratuvar, Orta Anadolu, Karadeniz, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu''daki tüm gümrük idareleri analizinin yapılması için numune olarak gönderdiği eşyaların hepsinin sonuçlandırıldığı tek nokta olması açısından da büyük önem taşıyor. Ocak 2013''te meyve ve sebze suları ve tahıl ürünlerindeki bazı analizlerde akredite olan laboratuvar petrolde de akredite olmak için kolları sıvadı. İthal edilen her ürünün numune analizi, eşyayı ithal ederken belirlenen gümrük tarife pozisyonlarına göre yapılıyor. Laboratuvarda eşyanın doğru sınıflandırılıp sınıflandırılmadığı, doğru beyanda bulunulup bulunulmadığı tespit ediliyor.

İthal edilerek ülkeye giren kumaş boyasından kağıda gıda takviyelerinden motorine kadar tüm eşyaların analizinin yapıldığı Ankara Gümrük Laboratuvarı''nda petrol, metal, gıda, temel kimya-polimer, tekstil-kağıt olmak üzere 5 birim yer alıyor. 2005 yılında açılan laboratuvar 9 yıldır faaliyet gösteriyor. 9 kimyagerin çalıştığı gümrük laboratuvarı Türkiye''nin ilk akredite gümrük laboratuvarı.

Ankara dışından kargo ile Ankara içinden ise memur refakatinde gelen numuneler ilk önce numune kabul birimine ulaşıyor. Gelen numunenin evrak kontrolleri laborantlar tarafından kontrol ediliyor. Numunenin kabul edilmesi için en önemli şart kırmızı mühür. Ardından numune analiz yapılmak üzere ilgili kimyagere havale ediliyor. Mühürlenerek gönderilen numuneler kimyagerler tarafından açılıyor. Kimyagerler laboratuvarda yaptıkları analizlerle gönderilen numunenin beyannameye uygun olup olmadığını espit ediyor. Laboratuvarda numunenin doğru gelip gelmediği yapılan analizler sonucunda tespit diliyor. Sonuçlandıktan sonra ilgili gümrük müdürlüğüne faksla bildiriliyor.

Gülbulak, analizlerin Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu''na uygun olarak yapıldığını söyleyerek, ''Bazı firmalar ÖTV ödememek, kontrol belgesi almamak için eşyaları bambaşka tarifelerden beyan ediyorlar. Laboratuvarda yapılan analiz sonucu o belgeleri alması gereken gümrük tarife istatistik poizyonunu tespit ediyoruz. Hem halkın sağlığı hem ülkemizin çıkarları korunmuş oluyor. ÖTV varsa ödüyor, Sağlık Bakanlığı''ndan ya da Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı''ndan kontrol belgesi alması gerekiyorsa onu alıyor'' diye konuştu. Gümrük tarihinde Türkiye''de bir ilke imza atarak ilk defa uluslararası kabul gören Ankara Gümrük Laboratuvarı, şimdi yeni akreditasyonlar için hazırlanıyor.

Petrol laboratuvarında çoğunlukla motorin analizi yapılırken son günlerde laboratuvara en çok gelen ürünler arasında mazot ve asfalt yer alıyor. Asfalttan sonra en sık gelen ürünler arasında un, kepek, küspe, bitkisel çaylar ve gıda takviyeleri yer alıyor. Her numune için ayrı bir test cihazı yer alıyor.

Gümrük laboratuvarında yapılan analizlerle vergi kaybının önüne geçiliyor. Laboratuvar Müdürü Harika Gülbulak, bir ürünü farklı beyan ederek yapılan başvuruların da olduğuna dikkat çekerek, ''Unda vergi kepeğe göre daha fazla. Geçtiğimiz yıllarda bir firma ürünü kepek olarak beyan etti. Ancak analizler sonrasında ürün un çıktı'' dedi. Firmaların düşük vergili yerden çekmeye çalıştığını ifade eden Gürbulak, ''Geçmişte yerli üreticiyi korumak adına baharatta yüzde 150 vergi vardı. Sosta vergi 0''dı. O zaman da sos yerine baharat çıkan ürünler oldu'' şeklinde konuştu.