Kuma olmak istemiyorlar

Kadınlara yönelik çalışma yürüten Diyarbakır Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi (DİKASUM) Sorumlusu Handan Coşkun, çok eşliliğin yaygın olduğu Güneydoğu Anadolu'da kadınların kuma olmak istemediğini söyledi.

Coşkun, 2001 yılında açılan merkezde hedef kitlenin 35 yaşına gelmeden 8 çocuk sahibi olmuş kadınlar olduğunu, bu kadınlar içerisinde çok küçük yaşta evlenenlerin, erkek çocuğu ya da hiç çocuğu olmadığı için üstüne kuma gelenlerin veya kuma üstüne gidenlerin ve berdel sonucu evlendirilenlerin bulunduğunu söyledi.

Kumalık sisteminin kadınların psikolojisini bozduğunu ifade eden Coşkun, şöyle konuştu: “Hiçbir kadın üstüne kuma gelmesini ya da kuma gitmek istemiyor. Bu konuda kadınların söz hakkı yok. Kuma giden kadına da sorulmuyor. Bize başvuran kadınlar arasında evlendiği geceye kadar eşini görmemiş, evlendikten sonra kocasının 2 eşi daha olduğunu öğrenen kadınlar var. Böyle olunca kadınlarda ciddi travma yaşanıyor.”

Coşkun, son 6 yıl içerisinde 600'ün üzerinde resmi nikah işlemi yaptırdıklarını kaydederek temel kriterlerinin çok eşli olan kişilerin ilk eşine resmi nikahı kıymalarını sağlamak olduğunu belirtti. İlk eşinden hiç bahsetmeyerek ikinci eşine resmi nikah kıymak isteyenlerin olduğunu ve bunları araştırıp tespit ederek bunun önüne geçtiklerini söyleyen Coşkun, bu şekilde çok sayıda aile tespit ettiklerini bildirdi. Coşkun, “Kızı ve torunu yaşındaki kadınlarla resmi nikah kıymak isteyen erkekler oldu. Biz karşı çıkınca, tepki gösterdiler. '2 kadın anlaşmış siz niye karışıyorsunuz' diyen kişiler oldu” dedi.

17 yıllık evli ve 6 çocuk annesi S.Y, erkek çocuğu olmadığı için eşinin 10 yıl önce ikinci kez evlendiğini, “kuma” gelen kadınla aynı evde yaşamak zorunda kaldıklarını söyledi. “Kuma” gelen kadının görme özürlü olması nedeniyle dünyaya getirdiği çocuklara da kendisinin baktığını dile getiren S.Y, “İlk yıllarda intiharı bile düşündüm. Yıllar geçtikçe bu duruma alışmaya çalıştım. Kumalık doğru değil” dedi.