Mümtaz Hoca"nın anayasası!

Solun büyük bir kesimi, DİSK, TÖS gibi kuruluşlar dahil, “12 Mart” darbesini sevinçle karşılamışlardı.

“9 Martçı” sivil-asker cuntanın sol görünümlü yayın organı “Devrim” gazetesi 1971''deki “12 Mart” muhtırasını “ordu anti-kemalist gidişe dur dedi” başlığıyla karşılamıştı 16 Mart''taki sayısında.

Öyle ya, Türk gericiliğinin temsilcisi addedilen Süleyman Demirel iktidardan gitmişti.

Oysa 12 Martçılar balyozun en sert kısmını ilerleyen aylarda solun başına indirmişti ve “Devrim” gazetesinin çizgisine pek de uzak sayılmayan Anayasacı Mümtaz Soysal Hoca da payına düşeni almıştı.

Can Dündar''ın yazısında okuduğuma göre 18 Mayıs 1971 günü Mümtaz Hoca “Mülkiye”de “Anayasa” dersi veriyormuş.

Anayasaların halk desteği olmazsa anlamsız metinler olduğunu anlatıp, “Anayasaya halk sahip çıkmalıdır” diyormuş.

Bu sırada askerler gelmiş ve Hoca''yı alıp götürmüşler.

Hoca “İşte halk sahip çıkmayınca böyle olur” diyerek tamamlamış sözlerini.

***

27 Mayıs Anayasası''nı da Mümtaz Hoca''yı alıp götüren zihniyet yaptırtmıştı.

Mümtaz Hoca''nın kendisi de 27 Mayıs anayasasını hazırlayan Anayasa Komisyonu''nun CHP''li üyelerinden biriydi.

Anayasanın kimler tarafından nasıl yaptırıldığını iyi biliyor bu yüzden.

Hoca''nın 12 Martçılar tarafından mağdur edildiğine hiç şüphe yok.

Lakin, 27 Mayısçıların darbe anayasasına halkın niçin sahip çıkmasını beklemiş onu da anlamış değilim.

Kendi oylarıyla getirdiği hükümetleri silah zoruyla uzaklaştıranları, bir Başbakanı ve iki bakanı idam ettirenlerin yaptırttığı bir anayasaya niçin sahip çıksın halk?

Demirel''in 1990''da ifade ettiği gibi “Hayır dersen hapse girersin” tehdidiyle halk oyuna sunulan “12 Eylül Anayasası” için de geçerli bu.

Öncelikle darbe anayasaları ayıbından kurtulması gerekiyor ülkemizin.

Ama Mümtaz Hoca''yı vazife başında göremiyoruz.

Hocamız bunun yerine Mustafa Balbay''ın “Cumhuriyet” gazetesi Ankara Temsilciliği görevinden azledilmesine serzenişte bulunarak “bakın beni de 12 Mart''ta içeri almıştılar, Mülkiye hocaları da benim Dekanlık görevimden uzaklaştırılmam karşısında sessiz kalmışlardı” diyor.

Haklıdır, buna bir şey dediğimiz yok..

***

Mümtaz Hoca, 1970''lerde yazdığı “Anayasanın anlamı”kitabında Anayasa Mahkemesi yargıçlarının halkın oylarıyla kurulmuş bir parlamentonun elindeki değiştirme yetkisini hiçe indirmeleri eleştirirmiş..

Bu anlayışın ülkeyi bir “yargıçlar devleti”ne götürebileceği tehlikesine dikkat çeken Mümtaz Hoca bakın ne demiş:

“Anayasa Mahkemesi''ndeki yargıçlar, cumhuriyetin temel niteliklerini belirli bir yönde yorumluyorlar diye, o tutuma aykırı düşen bütün anayasa değişikliklerini iptal edecek ve dolayısıyla ulus bu alandaki yetkisini, kendi temsilcileri aracılığıyla da olsa, kullanamaz duruma mı gelecektir?”

Başta Demirel ve merhum Turgut Özal olmak üzere merkez sağ çizgideki liderler de 1960''larda, 1970''lerde ve 1980''lerde Anayasa Mahkemesi kararlarına karşı aynen Mümtaz Hoca''nın getirdiği eleştirileri getiriyorlardı.

TBMM''de görüşülen mini anayasa paketinde yer alan değişikliklerin yürürlüğe girmesi halinde halkın oylarıyla kurulmuş bir parlamentonun -çoğulculuk ve demokratik hukuk devleti ilkelerine uygun olarak- değiştirme yetkisi de iade edilecek..

Yani, bu değişiklikler Mümtaz Hoca''nın 1970''lerde dikkat çektiği endişeleri gidermeye dönük.

Peki şimdi Mümtaz Hoca nerede duruyor?

Gördüğüm kadarıyla, tam da CHP''nin durduğu yerde duruyor.

Hocam, dün öyle, bugün böyle, oldu mu şimdi!

CHP''nin sivri dili yüzünden başı derde giren milletvekillerinden Canan Arıtman, Başbakan Erdoğan''dan ağır bir hastalığın pençesinde kıvranan Ermenistan vatandaşı Aydın Arthur Manukyan için oturma izni verilmesini istemiş.

Başbakan Erdoğan da Arıtman''ın ricasının yerine getirilmesini sağlamış.

Her zaman böyle resimler görmek istiyoruz Meclis''te..

Başbakan''ın devreye girmesiyle birlikte Arthur Manukyan''ın tedavisinin sürdürülebilmesi için 5 yıllık bir oturma izni verilmiş.

Arthur Manukyan ve annesi ayrıca Türk vatandaşı olmak istiyorlarmış ve bu yöndeki müracaatları da alınmış.

Tamamen “insani” bir yaklaşım.

Hepimiz de bu insani dayanışmayı paylaşıyoruz.

Zaten halklar arasında kurulacak “insani köprüler” aralarında tarihi husumetler bulunan devletleri de birbirine yaklaştırır.

Uluslararası ilişkilerde “siyasi” yaklaşımlardan çok “insani” yaklaşımların öne çıkmasını savunmak gerekiyor.

Aksi takdirde insanlığın ortak gelişimi de gerçekleşemeyecektir.

Ermeniler ve Müslümanların bu coğrafyada bin yıldan fazla bir ortak tarihi var.

Bu ortak tarihin içinde öne çıkarılması gereken olumlu ögeler, olumsuz ögelerden çok daha fazla.

Mimarimizde, mutfağımızda, şarkılarımızda, türkülerimizde, hatta bir takım duygusal davranışlarımızda bile ortağız.

Tarihin bir kesitinde yaşanmış acı olayların iki toplum arasındaki insani ilişkileri zaaf uğratmasına izin verilmemeli..

Hele hele, kimi devletlerin siyasi çıkar hesaplarıyla iki toplumun arasına girmesine müsaade edilmemeli..

Ermeniler de Türkler de, “araya girenler”e aldanmamalı..

İnsani düzlemde atılan her adım, iki toplumun birlikte çektiği acıların artık geride bırakılmasını kolaylaştıracağı gibi aynı coğrafyada gelecekte paylaşacağımız çok daha güzel şeyler olduğu inancını da pekiştirecektir.

“Danıştay saldırısı”nın gerçekleştiği sırada kamera kayıtlarının çalışmıyor olması zaten başlı başına bir skandaldı.

Daha işin başında kameraların neden çalışmadığı soruşturma konusu yapılmalıydı ama yapılmamış.

Ne Danıştay idaresi, ne de sanıkları yargılayan mahkeme böyle bir lüzum hissetmemiş bile.

Üstüne üstlük TUBİTAK tarafından yapılan incelemede kimi görüntülerin kameralardan silindiği de ortaya çıkmış.

Kim, kimler silmiş ve neden?

Bu sorular cevaplarını bulunduğunda belki de saldırı hakkında bildiğimizden daha fazlasını öğreneceğiz...

Danıştay saldırısının aydınlatılması bakımından kameralar çok önemliydi.

İyi ki saldırgan olay yerinde yakalanmış..

Yakalanmasaydı, bu olayın yankılarının Türkiye''yi hangi noktalara sürükleyeceğini hep birlikte görecektik.

Dönemin Danıştay yöneticileri, kameraların olaydan bir gün önce arızalanmasından hiç mi kuşkulanmamışlar?

İdari davalara bakan bir hukuk üst mercii olarak Danıştay''ın yöneticilerinin siyasi sonuçlar da doğurabilecek ve hukuki soruşturmaları etkileyebilecek türden böyle bir ihmali nasıl gerçekleştirdiklerini bir türlü aklım almıyor.

Aklı alan varsa, beri gelsin.