TR
EN
AR
FR
RU
UR
Suriyeli sığınmacılara taraflı bakan basının olumsuz etkileri
Suriyeli sığınmacılara taraflı bakan basının olumsuz etkileri
Geçtiğimiz günlerde SETA, İbrahim Efe imzasıyla “ Türk Basınında Suriyeli Sığınmacılar ” başlıklı bir çalışma paylaştı. Çalışma somut verilere dayanarak basın yoluyla sığınmacıların üzerinde oluşturulan toplumsal etki üzerinde duruyor. Çalışmada somut olarak basının kullandığı haberlere, haber diline de değiniliyor.
Suriyeli sığınmacıların sığındıkları ülkelerde, kendilerine yönelik olumsuz ve dışlayıcı tavırlar ve bunların üretilmesine ve de yayılmasına büyük oranda katkıda bulunan medya temsilleri bulunmakta. Suriyeli sığınmacıların medyada temsil edilişleri, onlarla ilgili oluşturulan imaj, sorunun uzamasına ve yaygınlaşmasına sebep olmakta. Tarafgir basın diliyle oluşturulan bu algı, tüm mültecilere maalesef yansımakta.
Türkiye basını dedik ama önce dünyadan sığınmacılara bakışa liderlerin söylemleri üzerinden bakalım, Aylan'ın cesedi kıyıya vurduktan sonra yükselen utanç verici söylemlere bakalım:
“Daha iyi bir yaşam için, insanlar sürü halinde Calais'e gidiyor. İngiltere sığınılacak bir liman değil.”
“Akdeniz'de göçmen kaçakçılığı için kullanılan botların tespit edilerek imhası için BM Güvenlik Konseyi'ne teklif sunacağız.”
“ Suriyeli göçmenlerden sadece Hristiyan olanlarını ülkeye kabul edeceğiz. ”
“Türkiye olarak hiçbir zaman gelen mültecilere, bizlere sığınanlara kapılarımızı kapatmadık, kapatmayacağız. Yine ensar olmaya devam edeceğiz. Ve şartlar normale dönünceye kadar da bu gayreti sürdüreceğiz.”
Şimdi de Türkiye'de çıkan yayınlara elimizdeki rapor üzerinden kısaca bakalım:
Zaman gazetesindeki sığınmacı haberleri sayısı daha önceki yıllarda diğer gazetelerden çok daha fazlayken, 2014 yılında göze çarpan bir düşüş yaşamıştır. Bu ani düşüş özellikle 17 Aralık 2013 tarihi ile sembolleşen süreçle açıklanabilir. Ayrıca bu sayısal düşüş, haberlerin içeriğindeki bakış açısı değişimi ile de desteklenmektedir.
Cumhuriyet gazetesine geldiğimizde mevzu sığınmacılar ve sorunları değil, yayın tamamen siyasi bir tavrın ürünü olan dil ile meseleye yaklaşıyor. Hükümetin Suriye ve sığınmacı politikalarını eleştiren haberlerde muhalefet partilerinin ve sözcülerinin görüşlerinden alıntı yapılarak verilen haberler yoğunlukta.
Evrensel gazetesi ise mülteci sorunlarına çokça yer ayırmış ancak haber teması sığınmacı sorunlarından çok hükümetin tavırlarını eleştirmek üzerine kurulu…
Hürriyet gazetesinden bir köşe yazısının alıntısıyla devam edelim. Mehmet Yılmaz'a ait ifadeler, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın sığınmacılar konusunda hiçbir destekte bulunmayan Batı'ya yönelik eleştirileri sonrası Yılmaz'ın siyasi tavrının nasıl vicdanının önüne geçtiğinin göstergesi olacak şekilde:” Bir insanın kendi hesapsızlığı nedeniyle yol açtığı sorun için başkalarını sorumlu tutması ilginç bir durum tabii.” İlginç olan bir köşe yazarının yanı başındaki savaşa dair bir şey bilmemesi, siyasi ve tarafgir olması, Batı'nın sorumsuzluğunu bu tarafgirlikle örtmüş olması.
Rapora göre, basının kullandığı dil de mühim, mesela Suriyeli sığınmacılarla ilgili kullanılan mülteci, sığınmacı vs. ifadelerine mukabil Yeni Şafak gazetesindeki köşe yazılarında kullanılan dil çok daha özenli: “Suriyeli kardeşlerimiz, muhacirler…”
Tüm bunlarla birlikte Suriyeli sığınmacılar konusunu örneklediğim üzere “siyasi tarafgirlik” ile okuyan yayınlar, sığınmacıların suç işledikleri yönünde, maddi külfet oldukları yönünde haber dili seçerek toplum tarafından bir şekilde damgalanmalarına ve dışlanmalarına sebebiyet veriyor. Dahası mevzuyu DAEŞ terör örgütüyle ilişkilendirip, gereksiz bir zan oluşmasını sağlıyor. Bu özensiz dil ve siyasi tarafgirlik ülkelerinden zaten savaş nedeniyle kaçmış olan insanları sığındıkları ortamda daha zor bir durumda bırakıyor. Ve bu acı sonucun müsebbipleri bunu bilinçli olarak yapıyor.
Sığınmacılık, mültecilik çaresiz insanların sorunu olduğu kadar, onların çaresizliğini siyasi muhalif niyetleri nedeniyle kullanıp, sığınmacıları hedef gösteren yayınların da sorunudur. Sığınmacıların toplumda yaşadıkları sorunların bir yönünü de, topluma etki eden bu sorumsuz ve tarafgir yayınlar teşkil etmektedir. Suriyeli sığınmacılara kollarımızı açtığımız kadar, bu yanlı basın diline de eleştiri getirmek, kendilerini sorumluluğa davet etmek elzemdir.
Savaştan kaçıp bu toprağa sığınan insanlar, siyasi amaçlar için kendilerini “problem” olarak gösteren basın diliyle ikinci bir kez daha mağdur edilirken, bunu sadece seyretmek insani açıdan da mümkün değildir.
Geçtiğimiz günlerde SETA, İbrahim Efe imzasıyla “ Türk Basınında Suriyeli Sığınmacılar ” başlıklı bir çalışma paylaştı. Çalışma somut verilere dayanarak basın yoluyla sığınmacıların üzerinde oluşturulan toplumsal etki üzerinde duruyor. Çalışmada somut olarak basının kullandığı haberlere, haber diline de değiniliyor.
Suriyeli sığınmacıların sığındıkları ülkelerde, kendilerine yönelik olumsuz ve dışlayıcı tavırlar ve bunların üretilmesine ve de yayılmasına büyük oranda katkıda bulunan medya temsilleri bulunmakta. Suriyeli sığınmacıların medyada temsil edilişleri, onlarla ilgili oluşturulan imaj, sorunun uzamasına ve yaygınlaşmasına sebep olmakta. Tarafgir basın diliyle oluşturulan bu algı, tüm mültecilere maalesef yansımakta.
Türkiye basını dedik ama önce dünyadan sığınmacılara bakışa liderlerin söylemleri üzerinden bakalım, Aylan'ın cesedi kıyıya vurduktan sonra yükselen utanç verici söylemlere bakalım:
“Daha iyi bir yaşam için, insanlar sürü halinde Calais'e gidiyor. İngiltere sığınılacak bir liman değil.”
David Cameron/ İngiltere Başbakanı
“Akdeniz'de göçmen kaçakçılığı için kullanılan botların tespit edilerek imhası için BM Güvenlik Konseyi'ne teklif sunacağız.”
François Hollande/ Fransa'nın Sosyalist Partili Cumhurbaşkanı
“ Suriyeli göçmenlerden sadece Hristiyan olanlarını ülkeye kabul edeceğiz. ”
Slovakya Hükümeti
“Türkiye olarak hiçbir zaman gelen mültecilere, bizlere sığınanlara kapılarımızı kapatmadık, kapatmayacağız. Yine ensar olmaya devam edeceğiz. Ve şartlar normale dönünceye kadar da bu gayreti sürdüreceğiz.”
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan
Şimdi de Türkiye'de çıkan yayınlara elimizdeki rapor üzerinden kısaca bakalım:
Zaman gazetesindeki sığınmacı haberleri sayısı daha önceki yıllarda diğer gazetelerden çok daha fazlayken, 2014 yılında göze çarpan bir düşüş yaşamıştır. Bu ani düşüş özellikle 17 Aralık 2013 tarihi ile sembolleşen süreçle açıklanabilir. Ayrıca bu sayısal düşüş, haberlerin içeriğindeki bakış açısı değişimi ile de desteklenmektedir.
Cumhuriyet gazetesine geldiğimizde mevzu sığınmacılar ve sorunları değil, yayın tamamen siyasi bir tavrın ürünü olan dil ile meseleye yaklaşıyor. Hükümetin Suriye ve sığınmacı politikalarını eleştiren haberlerde muhalefet partilerinin ve sözcülerinin görüşlerinden alıntı yapılarak verilen haberler yoğunlukta.
Evrensel gazetesi ise mülteci sorunlarına çokça yer ayırmış ancak haber teması sığınmacı sorunlarından çok hükümetin tavırlarını eleştirmek üzerine kurulu…
Hürriyet gazetesinden bir köşe yazısının alıntısıyla devam edelim. Mehmet Yılmaz'a ait ifadeler, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın sığınmacılar konusunda hiçbir destekte bulunmayan Batı'ya yönelik eleştirileri sonrası Yılmaz'ın siyasi tavrının nasıl vicdanının önüne geçtiğinin göstergesi olacak şekilde:” Bir insanın kendi hesapsızlığı nedeniyle yol açtığı sorun için başkalarını sorumlu tutması ilginç bir durum tabii.” İlginç olan bir köşe yazarının yanı başındaki savaşa dair bir şey bilmemesi, siyasi ve tarafgir olması, Batı'nın sorumsuzluğunu bu tarafgirlikle örtmüş olması.
Rapora göre, basının kullandığı dil de mühim, mesela Suriyeli sığınmacılarla ilgili kullanılan mülteci, sığınmacı vs. ifadelerine mukabil Yeni Şafak gazetesindeki köşe yazılarında kullanılan dil çok daha özenli: “Suriyeli kardeşlerimiz, muhacirler…”
Tüm bunlarla birlikte Suriyeli sığınmacılar konusunu örneklediğim üzere “siyasi tarafgirlik” ile okuyan yayınlar, sığınmacıların suç işledikleri yönünde, maddi külfet oldukları yönünde haber dili seçerek toplum tarafından bir şekilde damgalanmalarına ve dışlanmalarına sebebiyet veriyor. Dahası mevzuyu DAEŞ terör örgütüyle ilişkilendirip, gereksiz bir zan oluşmasını sağlıyor. Bu özensiz dil ve siyasi tarafgirlik ülkelerinden zaten savaş nedeniyle kaçmış olan insanları sığındıkları ortamda daha zor bir durumda bırakıyor. Ve bu acı sonucun müsebbipleri bunu bilinçli olarak yapıyor.
Sığınmacılık, mültecilik çaresiz insanların sorunu olduğu kadar, onların çaresizliğini siyasi muhalif niyetleri nedeniyle kullanıp, sığınmacıları hedef gösteren yayınların da sorunudur. Sığınmacıların toplumda yaşadıkları sorunların bir yönünü de, topluma etki eden bu sorumsuz ve tarafgir yayınlar teşkil etmektedir. Suriyeli sığınmacılara kollarımızı açtığımız kadar, bu yanlı basın diline de eleştiri getirmek, kendilerini sorumluluğa davet etmek elzemdir.
Savaştan kaçıp bu toprağa sığınan insanlar, siyasi amaçlar için kendilerini “problem” olarak gösteren basın diliyle ikinci bir kez daha mağdur edilirken, bunu sadece seyretmek insani açıdan da mümkün değildir.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.