802 yıldır kurulan sofra

Bir önceki yazıyı “gerçek imajdan büyüktür” diye bitirmiştik. Hemen ardından Hazreti Mevlana''nın doğum yıldönümü (30 Eylül) gelince konu kendiliğinden bir derinlik kazanmış oldu. Mevlana Celaleddin-i Rumi hem bu toprakların hikmet pınarlarının en büyüklerinden en bereketlilerinden biri; hem de aydınlığını dünyanın her köşesine ulaştırabilmiş, bütün insanlık için feyz kaynağı olmuş bir bilge, bir düşünür, bir gönüller sultanı… Bütün bu güzel sözcükler Mevlana''ya elbette çok yakışıyorlar. Ama bu güzel sözcüklerin bile örtücü, indirgeyici, daraltıcı bir yanı var. Ne kadar güzel manalara gelirlerse gelsinler, Mevlana''yı anlatmak için bulduğumuz bu birkaç sözcüğü Mevlana''yı anlamanın rutini haline getirirsek büyük bir yanılgıya düşeriz. Meyvenin özünü, tadını, kokusunu ıskalamaya mahkûm olur, kabuğunu kemirmekle iktifa ederiz. Bugün Mevlana diye söze başlanan birçok konuşmanın gelip dayandığı nokta işte bu içsizliktir. Bir şeyi çok konuşmak, yüksek sesle konuşmak, iddiayla konuşmak, hoşa geldiği ve gittiği gibi konuşmak çoğu zaman aydınlatıcı değil, örtücü, gölgeleyici, uzaklaştırıcıdır. Bunu çok konuştuğumuz, çok tartıştığımız herhangi bir toplumsal durum, konu ve kişilikler üzerinde kolaylıkla müşahede edebiliriz. Bu bakımdan Mevlana konuşulduğu kadar anlaşılmayan, söylendiği kadar bilinmeyen, tutulduğu kadar dokunulmayan bir “gerçek”! İmajını aşarak aslına pek de ulaşamadığımız bir memba! Bu sebeple ki, o membaa yakınlığımız nispetinde değil bereketli değil iklimimiz. Olmaması gerektiği kadar kurak ve çorak…

Mevlana''ya ancak kendi sözcükleriyle bakmak genişletebilir insanın ruhunu, dünyasını. Elimize bir Mesnevi cildi, bir Fih-i Mafih nüshası alıp manayı içimize sindire sindire okumakla ancak künhüne erişilir o bereketler sofrasının. Mevlana''yı anlatmak üzere yapılmış hiçbir etkinliğe değil sözüm, aksine bunların yararı büyük… Ama bizim bunun ötesine geçerek, Mevlana''nın giderek popülerleşen, popülerleştikçe manasından sıyrılan, derinliğinden uzaklaşan imajından kendimizi kurtarabilmemiz, diz kırıp o gönüller sultanının sofrasına bizzat oturmamız lazım. Kimseyi aç ve mahrum bırakmayacak bir sofra o. Kimseyi boş çevirmeyecek bir kapı… Ama sofraya oturana, o kapıyı çalana katıksız samimiyet gerek.

Yoksa hayatımızın uçucu tekerlemelerine yeni bir tekerleme eklemekle kalırız. İşte görüyoruz; dünyalık isteyene dünyalık, nam isteyene nam, şan isteyene şan da sunuyor o kapı. Oysa birkaç cümlelik Mesnevi mesaisi, birkaç satırlık Fih-i Mafih gayreti bile anlatır ki, sonsuzluğun sırrı, gözünü dünyadan çevirene aşikar olur, bir göremeyiz o ayrı! Dünyalığa tamah edene, kapanır hikmet kapısı, biz bilemeyiz o ayrı! Dedik ya, aslolan samimiyettir, bu zamanda en kıt şey de o!

Hazreti Mevlana''nın doğumunun 802. yıldönümüydü dün. Tam 802 yıldır her gün kurulan o bereket sofrası yine kuruldu. Ne bir eksik, ne bir fazla… Midenizi geçin, var mı bir tokluk hissi gönlünüzde? Bizim nice böyle bereket soframız var bu topraklarda, gönüller neyle doyardı bilemiyorsak, bu affedilmez suç! Körlükte ısrar kadar büyük hangi günah var?

Sekiz asırlık sofra hep durduğu yerde, peki ama bizim açlığımız nerede? Gelin toklukla oyalanmaktan vazgeçelim de açlığımızı keşfe çıkalım bir an önce!