Oruç bize ne söyledi, ne söyler?

Oruç bizimle konuşur mu? Hiç susmadığımız için yazık ki bunu bilemiyoruz.

Bir şeylere sürekli tarifler giydirme gayreti içindeyiz, bunu muhtemel ki herkes kolayca anlasın diye yapıyoruz. Bu hepimizi zihinsel olarak asgariye mahkum ediyor.

Kelimelerin ucunu açık bıraksak, bizler de her zaman daha fazlasını aramaya,

düşünmeye, tahayyül ve tasavvur etmeye açık olacağız.

İnandığımız değerleri birkaç kelimeyle özetleme, onları bir zihin hapı, bir akıl drajesi haline getirerek pratize etme gayretleri, o değerlerin kısa zamanda içsizleşmiş klişeler haline gelmesine yolaçıyor.

Yüklediğimiz pratik anlamlar, derinliğini hiç bilmediğimiz, hiç tam olarak bilemeyeceğimiz, idrak sınırlarımızla sınırlandıramayacağımız o değerleri bizim sınırlarımıza kilitliyor, bizim vasatımızda donduruyor, donuklaştırıyor.

Dine ait meselelerin, kavramların, mükellefiyetlerin ve bunları bütünleyen idrakin, donuk, akmayan, yaşamaya devam etmeyen, her an yeni bir canla nefes alıp vermeyen, her an bir başka yaratılışla yaratılmayan bir tabiata sığdırılamayacağı aşikar oysa ki...

Kolayca anlama ve anlatma çabalarının, basit akıl ve mantık yürütmelerin, bizi dinin sınırsız zenginlikteki ummanının uzağına düşürdüğü, kuruttuğu, çoraklaştırdığı, susuz bıraktığı açıkça görülüyor.

Meraklarımızın bile klişeleştiği, dini meselelere dair kavrayışlarımızın birtakım dünyevi kriterlerle yoğrulur hale geldiği, meselelerin uhrevî boyutlarının neredeyse tümüyle ihmal edildiği sınırlı çekinceli bir inanç kültürünü aramızda dolaştırıyoruz.

Kolayca anlamaya çalışmaktan, kestirmeden inanmayı istemekten, tarifleri tamamlayıp idraki duvara asmaktan vazgeçmeliyiz.

Teslim olmalı, Allah"ın murad ettiğine tabi olmalı, idrakimizin pencerelerini açık tutarak her yeni nefesin bize yeni manalar açmasını, yeni hayaller getirmesini, hayatın her an idrakimizde kıvılcımlar çaktırmasını bekler halde olmalıyız.

Oruçlarımızın bize bir şeyler söylemesi için, belki bütün geveze kelimelerden kurtulmamız gerekiyor önce.

Aklımızla, mantığımızla, yani nefsani kabul edebilirliklerimizle anlamaya, kavramaya, yaşamaya çalıştıkça kendimizle sınırlı kalacağımız, kendi boyumuzu hiç aşamayacağımız çok açık.

Her oruç değil sadece, her orucun her anı bize bir şeyler anlatıyor olmalı. Kendi sesimizle sarhoş olmasak duyacağız belki de...

Bizi yaratan ve bize orucu farz kılan Allah (cc), madem yaratırken asla tekrara düşmüyor; o halde her orucun diğerinden, her oruçlunun diğerinden, oruçlu her anın diğerinden farklı olduğunu bilmek, bunun hakkında tefekkür etmek icap eder.

Yani kolaycı tekerlemeleri, hazır tarifleri bırakalım bir tarafa, ucu açık kelimelerle yaşayalım oruçlarımızı. Orucun bize, sadece bize söylediklerine kulak kesilelim.

Dolmayı bekleyen bir boşluk gibi...

"Ey oruç, diriltici rüzgâr, İslam baharı

Es insan ruhuna inip yüce ilham dağından

Kevser içir, âbıhayat boşalt kristal bardağından

Susamış ufuklara insan kalbinin ufuklarına."

(İnsan ve Oruç-Sezai Karakoç)