"TV"de Sinema" ne kadar mümkün?

Sinemaya ilgisi ve merakı olanların televizyondan film izlemek gibi bir seçeneği vardı yakın zamanlara kadar. Ya bugün? Bu imkânın bugün hâlâ varolduğundan söz etmek zor artık!

Kafayı diziyle, yarışmayla bozmuş reyting cambazı kanallardan ümidi keseli uzun zaman oldu. Onlar eli yüzü düzgün film yayınlasalar bile ya horozların uyanma zamanına yakın saatlerde ya da onlarca parça halinde reklam arası olarak yayınlamayı tercih ediyorlar. Derdi gerçekten film izlemek olanlar bu şekilde film izlenemeyeceğini bilirler.

Peki ya farklı olmayı seçerek az ve öz seyirci kitlesini farklılıklarıyla oluşturmaya çalışan kanallar? Onlar ne durumda? Bu tür kanalların en önemli örneği, hatta öncüsü kuşku yok ki CNBC-e. Yıllarca ülkemizin televizyon ucuzluklarından kaçınarak belli bir kalite çizgisinde yürümeyi seçen bu kanal da yakın zaman önce tamamen olmasa da teslim bayrağını çekerek popülizme kapılarını açtı. Yayın formatını değiştirmedi, gündüz ekonomi içerikli yayınlar sürüyor, akşam da diziler ve filmler... Ancak özellikle film seçiminde eski anlayıştan sadece eser kalmış durumda. Maalesef dünya sinemasının nitelikli örnekleri, eski tarihli çok izlenmiş gişe filmlerinin altında eziliyor artık. Eskiden her ay izlemek için bir kenara not aldığım en az on-onbeş CNBC-e filmi varken, şimdi bu rakam üçü dördü geçmiyor. Onlar da dünya sineması örnekleri... Bu radikal değişimin sebebi, muhtemel ki yapılan izleyici profili yoklamalarında kanaldaki yabancı dizilerin çok daha fazla ilgi çekiyor olması... Yani görünen o ki nitelikli sinema izleyicisi gözden çıkarılmış.

Bir ara film tercihleriyle çölde bir vaha coşkusuyla izlemeye aldığımız Business Channel iflas bayrağını çekti. Zaman zaman çok iyi filmler satın alan TRT ise ne yazık ki tanıtım zafiyeti yüzünden bu filmleri izleyicisine ulaştıramıyor. TRT 2''de yıllardır sürdürülen dünya sineması kuşağı filmleri hakkında çoğu zaman TRT''nin internet sitesinde bile tek satır tanıtım bulunamıyor. Son bir yıl içinde bu konuda çok kayda değer bir atılım gerçekleştiren ve her akşam en az bir film yayınlayan TV8 şu anki gözbebeğimiz. Takip etmeyenler çok şey kaçırıyor; çok geniş bir yelpazeden seçilen çok nitelikli dünya sineması örnekleri ardı ardına TV8 ekranlarından yayınlanıyor. Üstelik gece geç saatlerde ve ertesi gün öğle saatlerinde tekrar gösterimleriyle birlikte... Ancak maalesef orada da sigara görüntülerine uygulanan belirsizleştirme uygulamaları nedeniyle zaman zaman filmler izlenmez hale getiriliyor, işin tadı fena halde kaçırılıyor. (Bu tartışmaya daha sonra döneceğim.)

Bu açık kanalların dışında bir de çeşitli platformların paralı sinema kanalları var. Sinema bağımlılığım nedeniyle yıllardır bu kanalların bazılarının müşterisiyim. Bu ilişki baştan beri tek taraflı gidiyor ve müşteriye fikri sorulsa bile sonunda yine çoğunluğun dediği oluyor. Mesela Digitürk tarafından sinematek mantığıyla kurulan ve çok ümit verici bir başlangıç yapan Goldmax kanalı, bu tür bir evrim geçirerek bugün o çoğunluğun da pek izlemediği defalarca gösterilmiş, defalarca izlenmiş eski tarihli Amerikan gişe filmlerinin istilası altında kalıyor. Verilen paranın karşılığını verebilecek nitelikteki az sayıda yeni ve nitelikli film de arada kaybolup gidiyor.

Mevcut durumun bir arz-talep ilişkisinin sonucu olduğu iddiasından elbette haberdarım. Bu iddiayı tartışmayı da mecburen bir sonraki yazıya bırakıyorum.