Tebessüm çukuru

En ilkel kabilenin bile bir töresi/hukuku olduğunda hemfikirsek, dertleşebiliriz: Bu toplumun hukuksuz, görgüsüz, günden güne kabalaşan halini niçin konuşmuyoruz?

Türkiye"deki mahkemelerin hukuksuzluğu konuşulurken, toplumun hukuksuzluğunun üzerinde yeterince durulmuyor.

Bugünlerde, her fırsatta mahkemelere güvenemediğini söyleyen gazeteciler, vatandaşın yıllardır kendilerine güvenemediğini hatırlamıyor, hatırlamak işlerine gelmiyor. Yıllardır yapılan araştırmalarda medyaya güven azalıyor, fakat gazeteci bunu dert edinip kendine çekidüzen vermek yerine, başkalarını güvenilir olmamakla eleştiriyor.

Türkiye"de mahkemelere güvenmediğini söyleyen vatandaş ne kadar güvenilir biri? Ona kim güveniyor? Çeki karşılıksız çıkıyor. Sözünü tutmuyor. Ortağına kazık atıyor. Karısı kıyafetlerinde parfüm kokusu ve ruj lekesi arıyor. Miras söz konusu olduğunda, ne o kardeşlerine ne de kardeşleri ona güveniyor. Hukuku sadece mahkemelerden beklemek, böyle neticeleniyor, hukukun toplumdan dışlanmasına neden oluyor.

Mahkemelerin hukuktaki yerini hafife aldığımız zannedilebilir, buna mani olalım. Mahkemeleri hastanelere benzetecek olursak, hastalıkların/hukuksuzluğun nedeninin mahkemelerden kaynaklanmadığı daha iyi anlaşılır.

Bir toplumda, mahkemelik olana kadar hukukla karşılaşamıyorsak, ne kadar çok hukuk fakültesi ve mahkeme açılırsa açılsın, bir toplumun hukuksuzluğuyla baş edemezsiniz. "Hukuk toplumu" olmadıkça da hukuk devleti bekler durursunuz. İslam"daki karşılığıyla söylersek; "Neye layıksanız öyle yönetilirsiniz."

Bir kere daha vurgulamama müsaade edin: Medya, "hukuk medyası" olmak derdi taşımıyorken, hangi yüzle devletin "hukuk devleti" olmasını isteyebiliyor?

Modern hukuk tarihini tersten okumaya çalışsak, daha iyi olacak sanki: Modern zamanlarda hukuk, anayasa ve kanunlara hapsedildi. Lafta, rafta ve kitaplarda kaldı. Hukuk, adeta hayattan dışlandı.

Tek bir şahitle yetinelim. Abdülhak Şinasi Hisar"ın kitaplarını şahit olarak göstersem, şahidime itiraz etmezsiniz umarım. Cumhuriyetin ilk yıllarına kadar, hukuk, "gör!"gü olarak her gün her yerde görülebiliyordu. Görgü, çatal-bıçak nasıl kullanılır, nerede ne giyilir seviyesine düştü.

Entelektüellerin çok sevdiği "hukuk devleti ve demokrasi" konulu kompozisyon ödevlerini bir kenara koyalım, münazaralarının seslerini kapatalım ve asıl hasarla yüzleşelim: Modern Türkiye toplumunda, ilkel bir kabile kadar hukuk/töre/teamül/görgü kaldı mı?

Aydınların polemiklerindeki seviyeye inmeyelim, bunun yerine demokrasi mücadelesi veren aydın ile diktatör dediği siyasetçiler arasındaki akrabalığa işaret edelim. Aydın, bütün diktatörlerin hep bir "dış mihrak" yaratarak, toplumda kutuplaşmayı körükleyerek, işine gelmeyen gerçekleri örtbas ettiğini vurgular. Aynısını yapmasa, sonuna kadar haklıdır.

Her şeyi komplo teorisiyle izah edenler ile banal komplo teorilerinden kaçarken doluya tutulanların, çağdaş devletleri demokrasi havarisi gibi gösterenlerin akrabalığını artık görelim: Mübalağa genlerinde vardır. Mübalağa mübalağa doğuruyor. Halkı koyun yerine koyanların mesleği "yalancı çoban"lık oluyor.

Demokrasi yarışındaki diğer yarışmacılara tek tek bakalım. "Dış mihrak"ı olmayan, hamasi hikayeler anlatmayan mı var?

Sağcının dilinden "vatan haini" ve "ispatlamayan şerefsizdir" eksik olmazken, solcu çok mu kibar konuşuyor: "Cahil", "yandaş", "satılmış" ve saire.

Güya toplumun kamplara bölünmesinden çok rahatsız olduğunu iddia edenlerin kimlere "halk" dediğine dikkat edin. Kendilerini destekleyen kalabalığa "halk" diyor, gerisine yandaş diyerek ötekileştiriyorlar. Oysa bütün meydanları dolduranların toplamıdır halk.

Cumhuriyet tarihimiz boyunca, İslamcılar kolayına kaçıp her taşın altında Siyonist komploları ararken, her şeyi kolayca açıkladığını zannederken, laik aydınlarımız ne yapıyorlardı?

Onlar da "dış mihrak"larla meşguldü; nereye ve neye bakarlarsa baksınlar sadece "irtica tehdidi" gördüler. "Cumhuriyetin kazanımları" hep tehdit altındaydı. Başörtüsüyle üniversiteye gitmeye çalışan gariban kızları bile, Suudi Arabistan"ın ve/ya İran"ın ajanı olarak gören ve gösterenler onlardan başkası mıydı? Ötekileştirmeden rahatsız oluyorlarsa, niçin yıllarca insanları "türbanlı" ve "başörtülü" diye ayırdılar?

Cahil köylünün dünyayı müslüman-kafir ikileminde görmesini eleştiren solcular, eleştirdiklerini yaptılar. Nereye ve neye bakarlarsa baksınlar sadece "faşizm" görmediler mi? Sağcılar her yerde "komünizm tehdidi" ve "dış mihrak" olarak Sovyetleri görürken.

"Dış mihrak"sız Orta-Doğu"ya, mesela Suriye"ye bakabilen kimse var mı oralarda bir yerlerde?

Uzun lafın kısası, "dış odakların uzantıları" hiç eksik olmadı hayatımızdan.

Özellikle Türkiye"de solun teorisyenlerinin tarihi hatırlanacak olursa, haklarını teslim etmek zorundayız. "Dış mihrak" ve "komplo teorisi" edebiyatında solcular üstad, sağcılar çekirgedir.

Siyasetçilerde ve aydınlarda örneklerini çok gördüğümüz, kalpten gelmeyen suni tebessümlerin çukurlarına düşmezsek, gerçek, sahici bir efkara ve tebessüme ulaşabiliriz.