18 Nisan"ın fotoğrafı

Türkiye, çok önemli dersler içeren bir seçimi geride bıraktı. Bir yönüyle siyasal krizin daha da derinleştiği, bir yönüyle de krizi aşmada yeni imkanların devreye sokulabileceği bir siyaset haritasıyla karşı karşıyayız. Önemli olan, siyasi aktörler bu haritayı ne ölçüde doğru okuyabilecekler. Daha da önemlisi, siyaseti kuşatma altında tutan "muhteris" liderler milletin 18 Nisan''da yaptığı uyarıyı gerçekten dikkate alacaklar mı?

Bir kere, 18 Nisan seçimlerinden çıkan mesajı doğru okumak gerekiyor. Millet açıkça, 28 Şubat''ın "taşeronları"ndan da, mağdurlarından da memnun olmadığını ortaya koydu. Yani millet diyor ki: Ben 28 Şubat''ta olduğu gibi bir daha dayak yemek istemiyorum. Bizzat bana dayak atan merkez sağdaki partilere de, dayak yememi seyreden partiye de güvenmiyorum.

Türkiye''deki merkez sağ siyasetin ana damarını Menderes çizgisinin oluşturduğunu herkes biliyor. Yani içinde İslami hassasiyetleri de barındıran, genel muhafazakar sağ seçmenin oyları bugüne kadar daha çok Menderes-Demirel ve Özal ekseninde seyretmiştir. Burada, Özal''ın bu ekseni daha da genişlettiğini, oy potansiyelini çeşitlendirdiğinin altını çizmek gerekiyor. Oysa Özal''ın vefatından sonraki yeni dönemde Demirel ve Yılmaz isimleri, Menderes ve Özal eksenindeki muhafazakar sağ kitleyi reddedişin kilometre taşları olmuşlardır.

Demirel''in Çankaya''ya çıkmasının ardından merkez sağ sahnesinde yerini alan Çiller de, muhafazakar sağ seçmenin taleplerini doğru okuyamamış, bu kitleyi ürkütmeye devam etmiştir.

Merkez sağ partilerin, toplumsal talepleri dikkate alan partiler olmaktan çok, sadece "derin devlet"in toplum projelerini uygulayan birer kuruma dönüştüğünü gören geniş kitleler, 1995 seçimlerinde Refah Partisi''ne yönelerek tepkisel bir tavır ortaya koydular. Ancak Refah''a akan muhafazakar kitle, ideolojik manada hiçbir zaman Refahlı bir kitle değildi. Nitekim, Refah kendisine seçmenin verdiği bu avansı iyi değerlendiremediği için, kitleler yeni bir adres arayışına girmiştir.

Bu kitle ANAP ve DYP''ye yönelemezdi. Çünkü ANAP bizzat 28 Şubat sürecinde, muhafazakar kesime dayak atan cephenin yanında yer alarak, daha çok sol bir parti olduğunu ilan etmiştir. Üstelik ANAP, çete bağlantılarıyla ilgili iddialar ve yolsuzlukları aklama konusundaki maharetiyle geniş halk kesimlerini de tedirgin etmiştir. DYP lideri Çiller ve ailesi ise, özellikle yolsuzluklar ve mal varlıkları ile ilgili üzerlerindeki "derin" şaibe yüzünden toplum nezdinde bütün kredilerini bitirmişlerdi.

Gelelim Fazilet Partisi''ne. Refah Partisi''nin hukuku bile utandıran bir kararla kapatılmasının ardından kurulan Fazilet Partisi de, ne yazık ki geniş toplumsal kesimler için bir cazibe merkezi olamadı. Demokratlığı, değişimciliği ön plana çıkaran yeni ilkeleriyle rotasını merkeze yönelten Fazilet Partisi, hem yeni hedeflerini topluma yeterince anlatamamış, hem de bu yeni ilkelerini bizzat kendisi içselleştirememiştir. Açıkçası, seçmen Fazilet Partisi''nin ne demek istediğini, siyaseten nerede durduğunu ve nasıl bir Türkiye istediğini anlayamamıştır.

Merkez sağ partilerin güven vermediği, Fazilet Partisi''nin ise ne olduğunun anlaşılamadığı bir ortamda gerçekleştirilen 18 Nisan seçimlerinde kitleler yeni bir adrese, yani MHP''ye yöneldi. DSP''ye olan yönelişi çok fazla dikkate almıyorum. Zira, bütün varlığı Bülent Ecevit ve Rahşan Ecevit''ten ibaret olan bir partinin, Türkiye''nin geleceği olmadığını biliyorum. Zaten bu yüzden çok fazla ayrıntılı analiz de gerektirmiyor. Oysa MHP''ye olan akış, Türkiye''nin siyaset haritasını yakından ilgilendiriyor.

Oylarını MHP kanalına akıtan muhafazakar seçmen, merkez sağa ve Fazilet Partisi''ne çok açık bir mesaj gönderiyor. Açıkça diyor ki, üzerinde yolsuzluk ve çete gölgesi olan, toplumun taleplerine sırt çeviren, birbirleriyle kavgalı kifayetsiz liderlerin yönettiği partileri de, beni yeterince temsil edemeyen ve henüz rüştünü ispat edememiş partileri de istemiyorum.

Bu seçimin en önemli mesajlarında birisi de, 28 Şubat sürecinde tümüyle devlete endeksli siyaset projeleriyle Türk siyasetini çözümsüzlüğe mahkum eden çevrelere verilen mesajdır. Çünkü, 28 Şubat''ta siyaset ölüme mahkum edilmiş, devletçilik dışındaki tüm sivil ve demokratik oluşumların önü kapatılmıştır.

Kim ne derse desin, seçimlerden çıkan tablo, kelimenin tam anlamıyla bir kriz tablosudur. Bu fotoğraf, kapılarını dünyaya kapatan bir Türkiye fotoğrafıdır. 28 Şubat''ın mimarları, büyük bir emekle hazırladıkları bu fotoğrafla ne kadar övünseler azdır.