Avrupa Birliği ve 28 Şubat

Avrupa Birliği komisyonunun Türkiye''ye aday ülke olma statüsü verilmesini tavsiye eden kararından sonra ülkeyi büyük bir çatışmanın eşiğine getiren olaylar birbirini izliyor.

AB''ne tam üye olma, Türkiye''nin siyasi ve hukuki sisteminde köklü dönüşümlere yol açacağından, Anadolu insanının geleceğinde dönüm noktalarından biri olacak.

Türkiye ithal, ikameci politikaların uygulandığı altmışlı yılların sonunda, AB''ye tam üye olmak için başvurmuştu. Biz o yıllarda AB''ye girmenin Türkiye''de kurulmakta olan sanayiye büyük bir darbe vuracağını söylüyorduk.

O yıllarda Doç. Dr. Kahraman Emmioğlu ile birlikte Eskişehir''de yaptığımız bir konuşmada Türkiye''nin Ortak Pazar politikasını kıyasıya eleştirmiştik.

Ben "1838''de Osmanlı Devleti''nin Avrupa ülkeleriyle serbest ticaret anlaşması nasıl Anadolu''nun üretim gücünü yoketmişse eski adıyla Ortak Pazar da Türkiye''yi güçsüz düşürecek" demiştim.

Özal''la başlayan ihracata dayalı ekonomik büyüme politikaları, Türkiye''nin ekonomik yapısını büyük ölçüde değiştirdi.

Sözkonusu politikaların sonucu Türkiye''nin ihracatı bir iki milyar dolardan yirmibeş otuz milyar dolara çıktı. İhracat ürünleri de tarımsal alandan, büyük ölçüde sanayi alanına kaydı.

Türkiye''de seksenli yıllarda başlayan ekonomik dönüşüm, siyasal ve kültürel alana yansıtılamadı. Başka bir deyişle, pazar ekonomisine geçişte gösterilen başarı, çoğulcu demokrasiye geçişte gösterilemedi.

Türkiye''de merkezi yapı, ülke bölünebilir korkusuyla yerinden yönetime doğru kaydırılamadı. Devleti küçültmek şöyle dursun, tam tersine devlet son yıllarda daha da güç kazandı. Bürokrasiyi azaltmadı tam tersine çoğalttı.

Ordu da devlet gibi küçültülerek, profesyonel bir yapıya kavuşturulamadı.

Demokrasi özürlü Türkiye, sivil inisiyatifi güçlendirerek, Meclis üzerindeki asker gölgesini gideremedi.

İç ve dış borç yükleri ekonomiyi tıkanma noktasına getirdi. Dayatmacı politikalar, sermayenin yurt dışına gidişine hız ve yoğunluk kazandırdı.

AB''ye giriş, Türkiye''nin dayatmacı yapısının demokratik bir yapıya dönüşmesini hızlandırabilir.

Aslında Türkiye için ana sorun, AB''ye girmeden önce ekonomisini olduğu kadar siyasi yapısını da Avrupa ülkelerinin standartlarına yükseltmedir.

Türkiye kendi iç dinamikleriyle, sağlıklı bir demokrasiye geçmiyorsa, dış dinamiklerden yararlanmalı.

Türkiye AB''ye tam üye olsaydı, 28 Şubat süreci diye, bir süreçten geçmek zorunda kalmazdı.