Sonuç 4: Polemik demokrasisinin yenilgisi

Devletçilikle demokratlık bu seçimlerde üst katların kendi arasında yaptığı bir kavganın enstrümanları olmanın ötesine geçemedi. Özellikle demokratlık temelinde yürütülen siyasi muhalefetin halk gözünde etkinlik katsayısının bu derece düşük olmasını kimileri 28 Şubat''ın onaylandığı yönünde bile yorumlayabildi. Fakat bu yoruma varmak için bir kesit fotoğrafı sunmak mümkün değil aslında. Çünkü içinde demokrasi kelimesi geçen ve bu haliyle 28 Şubat''la polemiğe giren söylemlerin ne derece demokratik bir muhalefet tanımlamasına sokulabileceği çok tartışma götürür..

Demokrasi konusunda halkın a priori bir onayının olacağını düşünenler, demokrasinin reel hayatta halk için ne ifade etmesinin gerektiğini hesaba katmadıkları için ellerinde kalan oyun miktarı konusunda şaşkınlığa düşmekten kurtulamadılar. Oysa demokrasi mücadelesi herşeyden önce halkın kendi hayat standardını yükseltmek üzere destek vereceği bir mücadeledir. Demokatikleşme ile halkın hayatını iyileştirme arasında doğru orantılar kuramayan bir demokrasi mücadelesinin gelip dayanacağı nokta üst katlardaki polemik konularından herhangi biriyle kendini eşitlemektir.

Seçime denk düşen yazılardan birinde bu biçimdeki depolitizasyonun ardından değişim tartışmalarının yeni kavramlarla yapılacağı bir siyaset ortamının geleceğini ifade etmiştim. Bu ortama doğru hızla gittiğimiz görülüyor. Yeni kavramlarla temellenen yeni bir siyaset uç vermeye başlıyor. Yeni tartışmanın kilit kavramlarından biri "mensubiyet" olacak. Ve, anlamlı bir demokrasi tartışması da mensubiyet ufku ile halkın gündelik hayatını iyileştirme pojelerinin ortasında şekillenecek. Bu seçimlerde demokrasinin kaybettiği 28 Şubat''ın onaylandığı gibi bir tartışma yapmaya imkan olmadığını, ama polemik demokrasinin devletçilikle aynı muameleye tabi tutulduğunu bundan sonraki tartışmalar için hiç akıldan çıkarmayalım.