İHH devrimi ve Afrika"lıların Türkiye "umudu"

Yazının başlığına bakıp da, "Türkiye"nin Afrika"da umut olması" meselesini abarttığımı düşünecek olanlara bir hatırlatmada bulunmak istiyorum asıl yazıya girmeden önce.

Afrika"nın doğusundan batısına, Asya"nın Endenozya içlerine, Balkanlara ve Arap dünyasına kadar yaptığım seyahatlerde karşılaştığım ve beni şaşkına çeviren en önemli beklenti bu: Türkiye"yi bütün bir İslâm dünyası, umut olarak görüyor. Entelektüelinden halkına, devlet ricalinden ticaret erbabına kadar bütün toplum katmanlarında bu beklentiyi bizzat gördüm.

Başlangıçta ben de inanamadım ama sonraları bunun Afrika"dan Uzak Asya"ya kadar dillendirildiğine bizzat şahit olunca, meselenin ciddiyetini ve hayatiyetini bilfiil kavradım.

Bu beklentinin nedeni, Osmanlı medeniyet tecrübesiyle ortaya koyduğumuz adalet, hakkaniyet ve kardeşlik ufku. Sömürgecilik çağında, Osmanlı"nın ortaya koyduğu bu insanlık destanı, bütün Müslümanların kalbinde ve tahayyül dünyasında çok muazzez ve mutena bir yere sahip.

Biz, metamorfoz yediğimiz sekülerleşme maceramızla birlikte, sadece bir medeniyeti yitirmedik. Medeniyet fikrini, ufkunu, rüyasını ve ideallerini de yitirdik. Kendimizi ulus-devletin entelektüel melekelerimizi körleştirici, zihnimizi ve ufkumuzu dondurucu, boğucu, dar dünyasına hapsettik.

Modern tarihte tarih şuuru bizim kadar delik deşik edilen, psişesi bizim kadar tarumar edilen, özgüveni bizim kadar yerle bir edilen başka bir ülke yok.

Şunu iyi bilelim: Dünyanın neredeyse bütün bölgelerinde yaşanan temel sorunlar ve sınırlar, bizzat sömürgeciler tarafından icat edilmiştir. Dünya, sömürgecilerin icat ettikleri sorunlar ve sınırları ortadan kaldırma mücadelesi veriyor. Ama biz farkında değiliz bu yakıcı gerçeğin.

Neden farkında değiliz peki? Sömürgeleştirilemeyen tek büyük ülke olmamıza rağmen kendi kendini sömürgeleştirme aymazlığına soyunan tek ülke olduğumuz gerçeğini hâlâ farkedemediğimiz için… Bizzat biz umudu unuttuğumuz, umudun önümüze sereceği ufku, ufkun önümüze açacağı kapıları bizzat kendi ellerimizle çoktan kapattığımız için elbette ki..

Dünyanın bütün kıtaları, bütün denizleri sömürgeleştirildiği, biz de bu sömürgecilik çağında, yalnızca adaletin, hakkaniyetin ve barışın izini sürdüğümüz için, bütün dünya bu gerçeği bizden bile daha iyi biliyor ve özellikle de sömürgecilerin barbarca saldırılarıyla her şeylerini yitiren Müslüman dünya bizi umut olarak görüyor.

20. yüzyılın başlarında, Zenzibar"ı, Alman sömürgeciliğine teslim olduklarını kabul edinceye kadar günlerce limandan top ateşine tutmaktan çekinmeyen, eğitim sistemlerini yerle bir eden, kaynaklarını kurdukları Alman Doğu Afrika Kumpanyası şirketi aracılığıyla Almanya"ya taşıyan Almanya"yı nasıl umut olarak görsün ki Afrikalılar?

Yine, Afganistan"da Herat"taki yerli pamuk endüstrisini çökertmek için, masum 40 bin pamuk işçisinin parmaklarını kesen, sonra da, parlamenter demokrasiden, özgürlüklerden, hak ve hukuktan sözetmeye kalkışan İngilizleri neden umut olarak görsün ki Afganlar?

Dünyanın en zengin tabiî kaynaklarına sahip Afrika"nın hazinelerini Londra"ya, Paris"e ve Berlin"e taşımak için Afrika kıtasını kendi aralarında parselleyen ve direnen herkesi acımadan kurşuna dizen, yerleşim yerlerini ateşe veren, insan gücünü zincirlere vurup köleleştirerek kıtalar dolaştıran, Zenzibar"da, Pemba"da ve Afrika kıyı limanları boyunca barbarca köle satış istasyonları kuran Portekizlileri, Almanları, İngilizleri, Fransızları niçin umut olarak görsün ki Afrikalılar?

Türkiye"nin gücünün, çapının ve ufkunun henüz yetersiz olması, Türkiye"nin bilfiil umut olmasını önlüyor olabilir ama şundan emin olun ki, bütün bu yetersizlikler bile, Türkiye"nin bilkuvve umut olmasını önlemeye yetmiyor.

Bu hayatî teorik gözlemlerden sonra, Afrika izlenimlerimi sizlerle paylaşmaya başlayabilirim…

İHH ekibi olarak bugün (Cumartesi günü) Zenzibar"da dördüncü, Tanzanya"da beşinci günümüz. İHH"nın gerçekleştirdiği çalışmaları yerinde görmek, gözden geçirmek ve daha stratejik, daha uzun soluklu ve daha kalıcı çalışmaların altyapısını ve şartlarını yerinde belirlemek için yaptığımız Tanzanya ve Zenzibar seyahatimizin doruk noktası bugün.

Bugün Zenzibar"da İHH bayramı var. Bu yazıda, bizim iliklerimize kadar yaşadığımız bu bayram havasını size de hissettirmeye, yaşatmaya çalışacağım…

Bugün, Zenzibar Devlet Başkanı Dr Ali Mumammed Şeyn, yardımcısı Muallim Seyf Şerif Hammad, Zenzibar Genel Müftü"sü Salih Ömer Kabi, çeşitli bakanları ve Türkiye"nin Tanzanya büyükelçisi Ali Davutoğlu"nun katılımıyla İHH"nın organize ettiği muhteşem bir Yetim Dayanışması Günü tertip edildi.

Törenler, Zenzibar"ın başkenti Stone Town şehrinin en büyük binasında yapıldı. Törenlere, sadece Zenzibar çapında İHH"nın baktığı, okuttuğu 600 civarında çocuk ve sayısı 1.000"i fazlasıyla geçen Stone Town halkı katıldı. Yoğun kalabalık salona sığmadı, salonun dışına taştı…

Tören salonuna geçmeden önce, törenin yapılacağı salonun bahçesinde İHH"nın Tanzanya ve Zenzibar"daki faaliyetlerini tanıtan bir fotoğraf sergisini gezdik Cumhurbaşkanı, yardımcısı, bakanlar, büyükelçimiz, İHH kafilesinden Hüsnü Tuna Bey"le birlikte.

İHH"nın kardeş kuruluşu Müzdelife Yardım Derneği"nin başkanı ile İHH"nın bölge temsilcisi Faruk Hammad Hamis kardeşim ve Abdullah Hazer yapılan faaliyetleri teker teker Cumhurbaşkanına ve Zenzibar devlet ricaline ve bize anlattılar.

Tören salonunun kapısının önünde, geleneksel Zenzibar müziğinin nezih ve nefis örneklerini, bütün içtenlikleriyle seslendiren -çocuklar da dâhil üç kuşak insandan oluşan- sûfî müzik grubu, coşkuyla, vecdle güzel ilâhîler okudu Swahilice bütün tören boyunca.

Arabayla tören alanına girerken çocukların, Zenzibar halkının bize -arabanın içinde olmamıza rağmen- gösterdikleri sevgi seli görülmeye değerdi. Gözyaşartıcıydı… Arabanın içinde/n pencereden yüzlerce insanın elini sıktık, çocukların başlarını okşadık.

Şoförümüz Zenzibarlı Abbas kardeşim, bizi arabadan indirirken yanıma yaklaştı ve kulağıma eğilerek, "Zenzibar, Zenzibar olalı, böyle bir bayram havası yaşamadı" deyiverdi, asıl bayram havasının yaşanacağı törenler başlamadan…

"Keşke" dedim o zaman kendi kendime, "Bülent Yıldırım da, İHH"nın bütün fedakâr çalışanları ve gönüllüleri de burada olsaydı da, eserlerinin meyvelerini görselerdi…"

Salona geçtiğimizde, Zenzibar"da benzerinin pek yaşanmadığını öğrendiğimiz bir bayram havasına tanık olduk. Mihmandarımız Faruk Hamis kardeşimin bu bayram havasını özetleyen şu sözlerine mim düşmek gerekiyor:

"Bugün, bizim için tarihî bir gün. Müslümanların, dünyanın kuzey yarım küresindeki Türk insanının buralara, dünyanın güney yarım küresindeki insanlara kardeş elini uzatması, anlatılacak bir duygu değil. Dün olduğu gibi, bugün de, Müslümanların birbirlerinin ayrılmaz uzuvları olduğunu gösterdiğiniz için, size ne kadar teşekkür etsek azdır. Teşekkürümüz ve burada yaşadığımız bayram havası bize, buralara kadar yardım elinizi uzatmanız nedeniyle değil yalnızca. Asıl teşekkürümüz ve yaşadığımız bayram havası, hiçbir karşılık beklemeden gösterdiğiniz asil kardeşlik duygusu ve şuuru."

Faruk Hamis kardeşimin bu duygularını ve bugün tanık olduğumuz tarihî bayram havasının ipuçlarını dün İHH kafilesini evinde özel olarak ağırlayan Zenzibar Cumhurbaşkanı Yardımcısı"nın şu düşündürücü sözleri vermişti zaten:

"Osmanlı devleti varken, bütün sömürgecilerin şerlerinden emin hissediyorduk kendimizi. Osmanlı, dara düştüğümüz her ân hiçbir karşılık beklemeden her zaman yanıbaşımızdaydı. Osmanlı gitti, Afrika"daki Müslümanlar sefil perişan oldu. Sömürgeciler tarafından çok yönlü bir zulme maruz kaldık. Bir yandan kaynaklarımız yağmalandı, talan edildi; insanlarımıza çok büyük zulümler yapıldı. Öte yandan kültürel değerlerimizle ilişkilerimiz bütünüyle kopartıldı. Sömürgeciler, önce eğitim sistemimizi tarumar ettiler. Yetişmiş insanımızın kökünü kuruttular. 1961 yılında Tanzanya bağımsızlığına kavuştuğunda, sadece iki Tanzanyalı doktorumuz, 12 mühendisimiz kalmıştı. O gün bugündür toparlanmaya, kendi kaynaklarımızla ayakta durmaya, kültürel değerlerimizle varolmaya, endüstrimizi ve gelişmemizi tamamlamaya çalışıyoruz. Türkiye"nin bölgeye açılması, yeniden umutlarımızı yeşertti. Daha fazla burada olmalısınız. Daha fazla endüstriyel ve kültürel yatırım yapmalısınız. Türkiye, Müslüman Afrika"nın, bütün bölge halklarının umududur, bunu bilerek hareket edin."

Doğrusu, "İHH"nın Afrikalı Çocukları" şeklinde olacaktı bu ara başlığın. Kurumları kişilere endekslemek pek de doğru olmadığı için elbette. Zira İHH"nın tepe kadrosundan bütün çalışanlarına kadar bütün İHH ekibi, İHH gönüllüleri, İHH devriminin gerçekleştirilmesinde, Bülent Yıldırım"ın oynadığı rolden geri kalmayacak işler yapıyor, çığır açıyor ve dünyanın dört bir tarafındaki masum, kimsesiz, yetim insanların, çocukların gönüllerini fethediyor, kitlelerin ve yönetimlerin gönüllerinde taht kuruyorlar.

Bunu Zenzibar"da bilfiil gördüm ben. İHH"nın girdiği her yerde gördüm.

Ama Bülent Yıldırım"ın bu noktada yeri, rolü ve konumu başka: Bu hakkı teslim etmek gerekiyor. Bülent Yıldırım"ın öncülüğü, fedakârlığı, kararlılığı, stratejik ve örgütleyici zekâsı ve birleştirici, bütünleştirici Müslümanca duyarlığı olmasaydı, İHH, İHH olabilir miydi, kıtalar aşabilir miydi, kuşkuluyum açıkçası.

O yüzden, Bülent Yıldırım, İHH demek. O yüzden, "Bülent Yıldırım"ın Afrikalı Çocukları" da, "İHH"nın Afrikalı Çocukları" demek zaten…

Düşünsenize… Tam 135 ülkede 29 bin yetime bakıyor İHH. Şaka değil bu. Gözkamaştırıcı bir başarı. Samimiyetin ve fedakârlığın, dünyadaki bütün masumların, Müslümanların sorunlarıyla hemdert olmanın, hemhâl olmanın bereketi, Allah"ın lûtfu, ihsanı ve rahmeti.

Afrika"nın 41 ülkesinde faaliyet gösteriyor İHH. 4 yıldır Tanzanya"da toplam 374 yetimin elinden tutuyor. Birkaç gündür, İHH"nin Zenzibar"daki yetimler yurtlarını geziyor, çalışmaları yerinde görüyoruz. İnsanın gözleri yaşarıyor sevinçten, "gurur"dan, Müslümanca duyarlığın, dünyanın kimsesizlerine, kimsesiz olmadıklarını hatırlatan rahmet, şefkat ve merhamet elinin ve mücahedesinin nelere kâdir olduğunu, olabileceğini bizzat yerinde gözlemlemenin verdiği kardeşlik duygusunun anlatılamayacak ancak yaşanarak kavranacak muazzam ve muazzez bir insanlık destanı olduğunu bizzat idrak etmekten, yaşamaktan, iliklerimize kadar solumaktan…

Bizim döktüğümüz sevinç gözyaşlarını, duyduğumuz sevinci, Zenzibarlı halk da, yöneticiler de aynen, hatta daha fazlasıyla duyuyor ve yaşıyor.

Bunun en önemli göstergesi, bizzat Zenzibar Cumhurbaşkanı"nın, İHH Yetim Dayanışma Günleri"ni (27-31 Mart tarihlerini) Zenzibar"da "millî bayram" ilan etme düşüncesi…

İHH devrimi dediğim şeyin en somut, en muazzez ifadesi bu, kanımca…

***

Tanzanya ve Zenzibar"a yaptığımız seyahate ilişkin gözlemlerimi, bu somut gözlemlere dayanarak Afrika"nın geleceğine ilişkin öngörülerimi ve İslâm"ın Afrika"nın gelişinde oynayabileceği rolü ve bu rolün önündeki sorunları, engelleri Cuma, Pazar ve Pazartesi günkü yazılarımda da sizlerle paylaşmaya devam edeceğimi hatırlatarak bitireyim bu yazıyı.