Avrupa Gücü atağı

ANKARA- Türkiye, Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği'nde (AGSK) etkin bir şekilde yer alabilmek için girişimlerini sürdürürken, 2003 yılında oluşturulması öngörülen AB Acil Reaksiyon Kuvveti'ne tugay seviyesinde katılabilmek için AB'ye öneri götürme kararı aldı. Türkiye, AGSK konusunda, "BAB'daki kazanımlarının korunmasını ve bu kazanımların daha da geliştirilerek AB'ye üye olmayan Avrupalı müttefiklerin AB içindeki yeni yapılanmaya tam katılımını mümkün kılacak kurumsal bir çerçeveye oturtulmasını" savunuyor. Ankara, Stratejik Konsept ve Washington Zirvesi bildirisinde yer alan hükümler çerçevesinde, Avrupa güvenliğini ilgilendiren konularda, halen BAB içinde yapıldığı gibi günlük planlama ve danışmalara düzenli olarak katılımının sağlanması gerektiğini düşünüyor. Türkiye'nin konuya ilişkin benimsediği diğer noktalar ise şunlar:

1- NATO imkan ve yeteneklerinin kullanılacağı AB öncülüğündeki operasyonlarla ilgili karar almaya varan süreçte ve uygulama safhasında Türkiye'nin tam ve eşit katılımı,

2- NATO imkan ve yeteneklerine başvurulmayacak AB öncülüğündeki operasyonlarda ise Türkiye'nin karar oluşturma sürecine katılımının temini ve harekata ilişkin karar mekanizmasına tam ve eşit katılımı.

Türkiye'nin Acil Reaksiyon Gücü'ne katılımı

Ankara, üyesi olduğu NATO ile aday olduğu AB arasında "karşılıklılığı ve şeffaflığı" esas alan kurumsal bir ilişkinin kurulmasına önem verirken, bu ilişkinin iki örgüt arasında düzenlenecek bir çerçeve anlaşması zemininde yürütülmesinin yararlı olacağına inanıyor. AB'nin Helsinki Zirvesi'nde kurulması kararlaştırılan AB Acil Reaksiyon Kuvveti'ne "AGSK'nın geliştirilmesi çabalarına katkıda bulunma iradesinin bir göstergesi olarak" dahil olmak isteyen Ankara'nın, bu kuvvete yeterli sayıda deniz ve hava unsurlarıyla desteklenmiş tugay seviyesinde bir birlikle katılma önerisini, AB'ye bildirme kararı alarak gerekli girişimleri başlattığı belirtildi. Helsinki Zirvesi'nde, AB üyesi ülkelerin 2003 yılı itibariyle 15 tugaydan oluşmuş 50-60 bin kişilik bir Acil Reaksiyon Kuvveti'ni 60 gün içinde bir askeri operasyon çerçevesinde bunalım bölgesine intikal ettirebilecek şekilde hazır tutmaları ve bu kuvveti en az bir yıl süreyle idame ettirebilmeleri şeklinde bir temel hedef belirlenmişti.

Dışişleri Bakanı İsmail Cem ise, AB Dönem Başkanı Portekiz'in Dışişleri Bakanı ile diğer AB dışişleri bakanlarına birer mektup göndererek, Helsinki Zirvesi'nde oluşturulmasına karar verilen geçici ve daimi yapılara ilişkin Türkiye'nin görüş ve beklentilerini iletti. Helsinki'de, Avrupa Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası çerçevesinde, Siyasi ve Güvenlik Komitesi, Avrupa Askeri Komitesi ve Askeri Karargah gibi oluşumlar için çalışmalara başlanmıştı. Türkiye, "Avrupa güvenlik ve savunmasına 1952 yılından beri önemli katkılar yaptığı" gerçeğinden yola çıkarak, ilerleyen günlerde de yeni yapılanmaya katılım konusundaki beklentilerinin karşılanmasına yönelik girişimlerini üst düzeyde sürdürmeyi planlıyor. Ankara, AB'den, "Türkiye gibi AB'ye üye olmayan Avrupalı NATO müttefiklerinin katılımı konusunda tatminkar bir düzenlemeyi belirleme sağduyusunu" göstermesini bekliyor.