Bankalar komisyon gelirlerine yüklendi

Bankaların, son yıllarda vatandaşların da yoğun şikayetlerine neden olan ücret, komisyon ve bankacılık hizmet gelirleri, toplam gelirlerinin yüzde 12.4'ünü oluşturmaya başladı. Devletin borçlanma gereğine pararel olarak faizler de sürekli düşüş eğilimine girince, bankalar ücret ve komisyonlara dadandılar. Öyleki, sektörün işletme giderlerinin yarısından fazlasını ücret ve komisyonlarla karşıladı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun verilerine göre, bankacılık sektörünün 2003 yılında yüzde 7.5 olan ücret, komisyon ve bankacılık hizmeti adı altında aldıkları tutarların, toplam gelirleri içerisindeki payı 2004 yılında yüzde 10.4'e geçen yıl ise yüzde 12.4'e kadar yükseldi. Bankalar 2005 yılında, kullandırdıkları kredilerden 1.3 milyar YTL'lik ücret ve komisyon geliri sağladılar. Bankacılık hizmet gelirleri ise 5.5 milyar YTL'ye kadar çıktı. Söz konusu gelirlerin sektörün toplam aktiflerine oranı ise yüzde 1.7'den yüzde 2'ye çıktı. Bankacılık sektörü 2003 yılında ücret ve komisyon gelirleriyle işletme giderlerinin yüzde 46.2'sini karşıladılar. Ancak bu oran 2004 yılında yüzde 55.9'a geçen yıl da yüzde 58.7'ye tırmandı. Ancak son yıllarda sektörün faiz dışı gelirlerinin faiz dışı giderlerini karşılama oranı ise azaldı. 2003 yılında faiz dışı giderlerinin yüzde 98'ini faiz dışı gelirlerle karşılayan bankaların faiz dışı gelirleri 2004 yılında faiz dışı giderlerinin yüzde 90.2'sini geçen yıl ise yüzde 84.9'unu karşılayabildi.

Bankaların son yıllarda operasyon maliyetlerinde de önemli düşüşler yaşanıyor. Sektörün 2003 yılında yüzde 3.9 olan işletme giderlerinin toplam aktiflerine oranı geçen yıl yüzde 3.4'e kadar indi.

2005 yılında bankalar personel başına ortalama 69 bin YTL net kar elde etti. 2004 yılında 74 bin YTL olan personel başına net kar 2003 yılında ise 66 bin YTL olmuştu. Sektörde 2003 yılında 20 olan şube başına personel sayısı ise 2004 yılında olduğu gibi geçen yıl da 21'de kaldı. Bu arada geçen yıl yüzde 16.8, 2003 yılında da yüzde 18.2 olan sektörün elde ettiği net karın özkaynaklarına oranı geçen yıl yüzde 11.8'e kadar indi. Aynı şekilde vergi öncesi karın toplam aktiflere oranı da yüzde 3.7'dan yüzde 2.7'ye kadar geriledi.